Đóng 264 cọc thép khổng lồ sâu 122m xuống lòng sông, xây dựng 'công trình thế kỷ' có nền móng sâu nhất thế giới
Cây cầu này không chỉ là một công trình giao thông đồ sộ mà còn trở thành biểu tượng cho tinh thần tự lực và quyết tâm phát triển của đất nước Bangladesh.
Nằm trên sông Padma, một nhánh lớn của hệ thống sông Hằng, cầu Padma là cây cầu lớn nhất và được xem là công trình hạ tầng quan trọng bậc nhất trong lịch sử Bangladesh. Công trình có chiều dài khoảng 6,15km, kết nối thủ đô Dhaka với khu vực phía Tây Nam của đất nước, nơi sinh sống của hàng chục triệu người dân.
Quyết định mang tính lịch sử của Bangladesh
Trước khi cây cầu được xây dựng, việc đi lại giữa Dhaka và 21 quận, huyện ở phía Tây Nam Bangladesh chủ yếu phụ thuộc vào hệ thống phà qua sông. Do ảnh hưởng của thời tiết, sương mù và lưu lượng giao thông lớn, thời gian di chuyển có thể kéo dài từ 15 đến 24 giờ. Điều này gây nhiều khó khăn cho hoạt động vận chuyển hàng hóa cũng như đời sống của người dân địa phương.
Sự xuất hiện của cầu Padma đã tạo nên bước ngoặt lớn đối với Bangladesh. Công trình giúp rút ngắn đáng kể thời gian đi lại, đồng thời kết nối trực tiếp với cảng Mongla, cảng biển lớn thứ hai của quốc gia này. Các chuyên gia kinh tế dự báo cây cầu có thể đóng góp khoảng 1,3% GDP mỗi năm nhờ thúc đẩy thương mại, logistics và đầu tư tại khu vực phía Tây Nam.
Ít ai biết rằng dự án từng đứng trước nguy cơ đổ vỡ vì thiếu vốn. Ban đầu, cầu Padma nhận được cam kết hỗ trợ tài chính từ nhiều tổ chức quốc tế, trong đó có Ngân hàng Thế giới (WB). Tuy nhiên, năm 2012, WB bất ngờ rút khoản tài trợ trị giá 1,2 tỷ USD do những nghi ngờ liên quan đến tham nhũng trong quá trình triển khai dự án.
Sau quyết định này, nhiều tổ chức tài chính quốc tế khác cũng lần lượt rút lui. Trước tình thế đó, Chính phủ Bangladesh dưới sự lãnh đạo của Sheikh Hasina đã quyết định sử dụng nguồn ngân sách quốc gia để tiếp tục xây dựng cây cầu.
Đây được xem là quyết định mang tính lịch sử bởi tổng vốn đầu tư của dự án lên tới khoảng 3,6 tỷ USD, tương đương 94.000 tỷ đồng. Khi hoàn thành, cầu Padma không chỉ là một công trình giao thông trọng điểm mà còn trở thành biểu tượng cho tinh thần tự lực và quyết tâm phát triển của Bangladesh.
Hệ thống móng thuộc hàng sâu nhất thế giới
Cầu Padma được thiết kế theo mô hình hai tầng. Tầng trên là tuyến đường cao tốc 4 làn xe, tầng dưới là tuyến đường sắt, giúp tăng cường kết nối giao thông và thúc đẩy giao thương trong khu vực.
Ngoài chức năng giao thông, cây cầu còn tích hợp hệ thống đường ống dẫn khí và cáp quang viễn thông, tạo thành một hành lang hạ tầng đa chức năng phục vụ phát triển kinh tế.
Tuy nhiên, việc xây dựng cầu Padma là một thách thức kỹ thuật đặc biệt lớn. Sông Padma được nhiều chuyên gia đánh giá là một trong những con sông khó kiểm soát nhất thế giới do dòng chảy mạnh, thường xuyên thay đổi hướng và gây xói lở nghiêm trọng. Một số chuyên gia thậm chí cho rằng mức độ phức tạp của dòng sông này chỉ đứng sau sông Amazon.
Để đảm bảo công trình có thể tồn tại bền vững trong môi trường khắc nghiệt đó, các kỹ sư đã lựa chọn giải pháp nền móng chưa từng có tiền lệ tại Bangladesh.
Phần quan trọng nhất của cây cầu không nằm ở mặt cầu hay các trụ nổi trên mặt nước mà nằm sâu dưới lòng sông. Tổng cộng 264 cọc thép khổng lồ có đường kính khoảng 3m được đóng nghiêng xuống độ sâu hơn 122m, tương đương chiều cao của một tòa nhà khoảng 40 tầng.
Hệ thống cọc này có nhiệm vụ nâng đỡ toàn bộ 42 trụ cầu và được xem là một trong những hệ thống móng cầu sâu nhất từng được xây dựng trên thế giới.
Dự án được triển khai với sự tham gia của khoảng 4.000 kỹ sư Trung Quốc cùng nhiều chuyên gia quốc tế. Công tác thiết kế và giám sát kỹ thuật do AECOM đảm nhiệm.
Các nhịp cầu được chế tạo bằng kết cấu giàn thép lớn, mỗi nhịp dài khoảng 150m. Thiết kế này giúp giảm số lượng trụ cầu dưới lòng sông, từ đó hạn chế tác động của dòng chảy và nguy cơ xói lở.
Bên cạnh đó, cầu Padma còn được trang bị hệ thống chống động đất hiện đại thông qua các ổ trục con lắc ma sát. Công nghệ này có khả năng hấp thụ và phân tán lực rung chấn khi xảy ra động đất, giúp nâng cao độ an toàn cho toàn bộ công trình. Theo thiết kế, cây cầu có thể chịu được động đất lên tới cấp 9 theo thang Richter.
Sau nhiều năm thi công trong điều kiện địa chất và thủy văn phức tạp, cầu Padma chính thức đi vào hoạt động và nhanh chóng trở thành niềm tự hào của Bangladesh. Không chỉ là cây cầu lớn nhất quốc gia Nam Á này, đây còn là minh chứng cho khả năng chinh phục những thách thức kỹ thuật tưởng chừng không thể, đồng thời mở ra động lực phát triển mới cho nền kinh tế Bangladesh trong nhiều thập kỷ tới.
