Lần đầu tiên trong lịch sử, Việt Nam có một công trình tâm linh đứng chung bảng xếp hạng với Trung Quốc về quy mô lớn nhất thế giới

Việt Nam vừa được tạp chí du lịch Wanderlust (Anh) xướng tên trong nhóm 8 quốc gia sở hữu những tượng Phật khổng lồ ấn tượng nhất thế giới, sánh cùng các quốc gia có truyền thống Phật giáo lâu đời như Trung Quốc, Bhutan hay Thái Lan.

Đại diện của Việt Nam trong danh sách là tượng Phật Di Lặc tại chùa Vĩnh Tràng, một trong những công trình Phật giáo nổi tiếng nhất khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.

Tượng Phật Di Lặc được hoàn thành vào năm 2010, cao 20m, nặng khoảng 250 tấn và được đúc bằng bê tông cốt thép. Không chỉ gây ấn tượng bởi kích thước đồ sộ, bên trong tượng còn được bố trí văn phòng làm việc của Ban Trị sự Phật giáo tỉnh Tiền Giang cùng một giảng đường có sức chứa khoảng 200 người.

Tọa lạc tại phường Mỹ Phong, tỉnh Đồng Tháp (trước đây thuộc TP. Mỹ Tho, tỉnh Tiền Giang), chùa Vĩnh Tràng cách trung tâm Mỹ Tho khoảng 3km. Với diện tích gần 20.000m2, đây được xem là một trong những ngôi chùa lớn và nổi tiếng nhất miền Tây Nam Bộ.

Chùa hiện lưu giữ khoảng 60 pho tượng Phật được chế tác từ nhiều chất liệu khác nhau như gỗ, đồng, đất nung và xi măng. Phần lớn các hiện vật có niên đại từ cuối thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX, mang giá trị lịch sử và nghệ thuật đặc biệt.

Điểm làm nên danh tiếng của chùa Vĩnh Tràng không chỉ nằm ở quy mô mà còn ở kiến trúc độc đáo hiếm thấy. Công trình là sự giao thoa giữa nhiều trường phái kiến trúc Á - Âu, kết hợp hài hòa các yếu tố của Pháp, La Mã, Thái Lan, Khmer và Chăm.

Dọc các hành lang, hệ thống cột trụ và không gian mở tạo cảm giác như những công trình châu Âu cổ điển. Tuy nhiên, kết cấu tổng thể vẫn giữ đậm dấu ấn kiến trúc truyền thống Việt Nam với bố cục hình chữ "Quốc" trong Hán tự, gồm bốn khu vực nối tiếp nhau là Tiền đường, Chánh điện, Nhà Tổ và Nhà Hậu.

Toàn bộ khuôn viên rộng khoảng 2ha với nhiều hạng mục nổi bật như Phật đài A Di Đà, đài Quan Âm, chánh điện và khu vườn tháp.

Phía trước chùa là hệ thống tam quan kiểu cổ lầu được xây dựng từ năm 1933 bởi các nghệ nhân xứ Huế. Công trình nổi bật với nghệ thuật ghép sành sứ tinh xảo, tái hiện các tích truyện Phật giáo thông qua hình tượng long, lân, quy, phượng cùng nhiều họa tiết trang trí công phu. Trong khi đó, cổng giữa được thiết kế bằng sắt theo phong cách Pháp, tạo nên sự kết hợp độc đáo giữa Đông và Tây.

Khu vực phía trước chánh điện tiếp tục thể hiện rõ nét sự giao thoa văn hóa với các chi tiết mang phong cách Phục Hưng, những vòm cửa La Mã, hoa sắt kiểu Pháp và gạch men Nhật Bản. Song song với đó là hệ thống chữ Hán viết theo lối triện cổ và chữ Quốc ngữ theo phong cách Gothic.

Theo các tư liệu lưu truyền, Hòa thượng Minh Đàng cùng ông Huỳnh Trí Phú đã tiếp thu tinh hoa kiến trúc từ nhiều quốc gia, đặc biệt là khu vực Đông Nam Á, để tạo nên diện mạo đặc biệt cho ngôi chùa.

Phía sau chánh điện là nhà Tổ, được kết nối với hành lang Đông - Tây mang phong cách kiến trúc Trung Hoa nhưng đã được biến đổi phù hợp với bản sắc Việt Nam. Xen giữa các công trình là hệ thống non bộ tái hiện cảnh quan núi non, chùa tháp, tạo nên không gian hài hòa giữa kiến trúc và thiên nhiên.

Bên trong chánh điện, nhiều pho tượng Phật quý được thếp vàng và lưu giữ từ cuối thế kỷ XIX. Trong khi đó, cổng tam quan với các tầng mái trang trí hình tượng long, lân, quy, phượng cùng nhiều tích cảnh dân gian tiếp tục là một trong những điểm nhấn nổi bật nhất của công trình.

Năm 2007, Trung tâm Sách Kỷ lục Việt Nam đã xác lập chùa Vĩnh Tràng là ngôi chùa đầu tiên tại Việt Nam kết hợp hài hòa kiến trúc phương Đông và phương Tây.

Bên cạnh đại diện của Việt Nam, Wanderlust cũng giới thiệu nhiều tượng Phật khổng lồ nổi tiếng trên thế giới.

Tại Trung Quốc, Linh Sơn Đại Phật cao 88m nổi bật giữa quần thể công viên Phật giáo rộng lớn. Một công trình khác là Lạc Sơn Đại Phật cao 71m, được tạc trực tiếp vào vách núi từ năm 713, hướng ra nơi hợp lưu của ba con sông lớn với ý nghĩa bảo hộ giao thông đường thủy.

Cũng tại Trung Quốc, Trung Nguyên Đại Phật từng giữ danh hiệu tượng Phật cao nhất thế giới trong suốt một thập kỷ. Công trình có tổng chiều cao lên tới 208m, sử dụng hơn 3.300 tấn đồng và 108kg vàng để chế tác.

Tại Thái Lan, chùa Wat Pho nổi tiếng với tượng Phật nằm dài 46m, cao 15m, được dát vàng cùng 108 biểu tượng cát tường khảm tinh xảo trên bàn chân.

Trong khi đó, Bhutan sở hữu tượng Phật Dordenma cao 51m, được dát vàng và đặt trên vị trí cao nhìn bao quát toàn bộ thung lũng Thimphu. Công trình không chỉ là biểu tượng tâm linh mà còn là một trong những công trình kiến trúc mang tính biểu tượng của quốc gia Himalaya này.