Gần 11.000 tỷ đồng của Hòa Bình đang nằm trong tay đối tác, việc 'ghi nhận doanh thu' cũng bị hoài nghi

Gần 11.000 tỷ đồng nằm ở các khoản phải thu

Theo báo cáo tài chính hợp nhất soát xét, tổng tài sản của CTCP Tập đoàn Xây dựng Hòa Bình (mã HBC) đến cuối quý II/2026 đạt hơn 16.700 tỷ đồng. Trong đó, các khoản phải thu xấp xỉ 11.000 tỷ đồng, sau khi đã trừ hơn 1.560 tỷ dự phòng phải thu khó đòi.

Hàng tồn kho cũng vượt 3.000 tỷ đồng, tài sản cố định hơn 1.000 tỷ. Riêng ba khoản mục này chiếm khoảng 90% tổng tài sản của doanh nghiệp.

Ở chiều ngược lại, tiền, tương đương tiền và đầu tư tài chính ngắn hạn chỉ gần 650 tỷ đồng.

Bức tranh trên cho thấy phần lớn nguồn lực của Hòa Bình đang nằm ở những tài sản chưa chuyển hóa thành tiền. Trong khi đó, nợ phải trả cuối quý II đã lên gần 14.700 tỷ, cao gấp hơn 7 lần vốn chủ sở hữu.

Với một doanh nghiệp xây dựng, phải thu lớn đồng nghĩa lượng vốn đáng kể đang chờ khách hàng thanh toán, trong khi Hòa Bình vẫn phải duy trì vốn cho hoạt động thi công và thực hiện các nghĩa vụ tài chính.

Kiểm toán lưu ý cách ghi nhận doanh thu

Đáng chú ý, kiểm toán viên đưa ra ý kiến ngoại trừ liên quan đến việc ghi nhận doanh thu xây lắp.

Hòa Bình cho biết doanh thu được ghi nhận dựa trên khối lượng công việc được giám sát của chủ đầu tư xác nhận và đơn giá hợp đồng. Tuy nhiên, theo kiểm toán viên, hợp đồng quy định việc thanh toán phải căn cứ vào khối lượng thực tế được khách hàng xác nhận.

Tại thời điểm phát hành báo cáo, kiểm toán viên chưa có đủ thông tin để xác định cách ghi nhận doanh thu này ảnh hưởng như thế nào đến các khoản mục trên báo cáo tài chính hợp nhất 6 tháng đầu năm.

Điểm này đặc biệt đáng chú ý khi đặt cạnh quy mô gần 11.000 tỷ đồng phải thu của Hòa Bình. Bởi doanh thu được ghi nhận trên sổ sách không đồng nghĩa dòng tiền tương ứng đã thực sự về doanh nghiệp.

Doanh thu tăng gấp đôi, lợi nhuận vẫn giảm nhẹ

Trong nửa đầu năm 2026, doanh thu thuần hợp nhất của Hòa Bình đạt 3.260 tỷ đồng, giảm hơn 8,2 tỷ đồng so với báo cáo tự lập. Sau soát xét, lợi nhuận sau thuế tăng từ 41,6 tỷ lên 50 tỷ đồng, chủ yếu nhờ giá vốn được điều chỉnh giảm hơn 65 tỷ đồng.

Điểm dễ nhận ra là nhóm công ty con của Hòa Bình đem về ít doanh thu hơn nhưng đang khiến công ty mẹ phải "gồng lỗ".

So với cùng kỳ năm trước, doanh thu HBC đã tăng gấp đôi nhưng lợi nhuận sau thuế giảm nhẹ 1,3 tỷ đồng. Nguyên nhân chủ yếu do cùng kỳ Hòa Bình ghi nhận hơn 182 tỷ đồng thu nhập khác, trong khi khoản này không còn xuất hiện với quy mô tương tự năm nay.

Ở chiều tích cực, lợi nhuận gộp tăng gần 3 lần lên 336 tỷ đồng, đưa biên lợi nhuận gộp lên 10,3%.

Như vậy, hoạt động kinh doanh cốt lõi đang có dấu hiệu cải thiện, nhưng bài toán lớn hơn của Hòa Bình vẫn là khả năng thu hồi gần 11.000 tỷ đồng phải thu và chuyển doanh thu, lợi nhuận trên sổ sách thành dòng tiền thực tế.

Đây sẽ là biến số đáng chú ý đối với sức khỏe tài chính của doanh nghiệp trong bối cảnh nợ phải trả đã gần 14.700 tỷ đồng.