Láng giềng Việt Nam dùng sắt tiêu diệt tế bào ung thư, 84% bệnh nhân có tín hiệu tích cực

Các nhà khoa học Trung Quốc đang thử nghiệm một phương pháp điều trị ung thư sử dụng sắt, lấy cảm hứng từ công nghệ xử lý nước thải công nghiệp.

Trong thử nghiệm lâm sàng giai đoạn I với 19 bệnh nhân ung thư giai đoạn muộn, phương pháp này giúp kiểm soát bệnh ở 84,2% số người tham gia, dù vẫn cần thêm nghiên cứu để xác nhận hiệu quả.

Ý tưởng xuất phát từ phản ứng hóa học được sử dụng trong xử lý nước thải: sắt kết hợp với hydro peroxide tạo ra các gốc hydroxyl có khả năng phân hủy những chất hữu cơ độc hại. Các nhà khoa học muốn tận dụng phản ứng này để phá hủy tế bào ung thư.

Dùng sắt để phá hủy tế bào ung thư

Trong thử nghiệm, các nhà khoa học sử dụng một chế phẩm tiêm nano carbon đã được phê duyệt cho mục đích lâm sàng, kết hợp với sắt sulfat để tạo thành CNSI-Fe.

Sau đó, họ tiêm trực tiếp vào khối u của bệnh nhân. Dung dịch duy trì độ ổn định trong 6 giờ sau khi pha và nồng độ sắt trong máu đạt đỉnh trong vòng 30 phút sau khi tiêm.

Theo nhóm nghiên cứu, phương pháp này khai thác khả năng tạo ra các gốc tự do của sắt để gây tổn thương tế bào ung thư. Trong khi đó, tế bào bình thường có hệ thống chống oxy hóa, chẳng hạn glutathione, giúp sửa chữa tổn thương và bảo vệ màng tế bào.

Trong các thí nghiệm trên động vật trước đây, CNSI-Fe đã ức chế sự phát triển của khối u trong sáu mô hình ung thư, bao gồm ung thư đại trực tràng, ung thư vú và ung thư tuyến tụy.

Giáo sư Wang Yongsheng, phó Giám đốc điều hành Trung tâm Ung thư thuộc Bệnh viện Tây Trung Quốc, cho biết chế phẩm này cho thấy mức độ an toàn tương đối thuận lợi và tiềm năng chống khối u đáng chú ý.

Kiểm soát bệnh ở 84% bệnh nhân

Thử nghiệm lâm sàng giai đoạn I được tiến hành tại ba bệnh viện ở các tỉnh Tứ Xuyên, Hồ Bắc và Sơn Đông, với 19 bệnh nhân mắc nhiều loại ung thư, gồm ung thư phổi, vú, buồng trứng, tuyến tụy, đầu và cổ, cùng một số loại ung thư khác.

Trong số này, 16 người mắc ung thư giai đoạn IV đã di căn. Tất cả đều từng trải qua ít nhất 2 phác đồ điều trị toàn thân, như hóa trị, xạ trị hoặc liệu pháp miễn dịch, nhưng bệnh vẫn tiến triển.

Sau khi được tiêm CNSI-Fe trực tiếp vào khối u, 16 trong số 19 bệnh nhân ghi nhận bệnh không tiến triển, tương đương 84,2%. Hai người trong nhóm này có khối u thu nhỏ.

Tuy nhiên, tỷ lệ bệnh nhân có khối u thu nhỏ chỉ đạt 10,5%. Điều này có nghĩa phần lớn trường hợp được tính là kiểm soát bệnh nhờ khối u ngừng phát triển, chứ không phải khối u biến mất hoặc giảm kích thước.

Hiệu quả tại những khối u được tiêm trực tiếp cũng cao hơn so với kết quả ghi nhận trên toàn bộ các tổn thương ung thư trong cơ thể.

Về tác dụng phụ, đau tại vị trí tiêm được ghi nhận ở 89,5% bệnh nhân, trong khi 52,6% bị tăng huyết áp. Một người phải rút khỏi thử nghiệm do phản ứng quá mẫn.

Đây là phản ứng dị ứng quá mức của cơ thể với một chất hoặc tác nhân nào đó.

Nhóm nghiên cứu không ghi nhận độc tính nghiêm trọng đối với máu, gan hoặc thận.

CNSI-Fe được phát triển dựa trên cơ chế ferroptosis, một dạng chết tế bào có liên quan đến sự tích tụ sắt và quá trình oxy hóa chất béo trong màng tế bào. Các nhà khoa học đang tìm cách khai thác cơ chế này để tiêu diệt tế bào ung thư.

Theo giáo sư Wang, CNSI-Fe là một trong những hướng tiếp cận đầu tiên thuộc nhóm tác nhân kích hoạt ferroptosis được đưa vào thử nghiệm lâm sàng trên người để điều trị các khối u rắn kháng trị.

Hiện thử nghiệm giai đoạn II đang được triển khai tại 10 bệnh viện hàng đầu Trung Quốc với 52 bệnh nhân, nhằm đánh giá thêm độ an toàn và hiệu quả của phương pháp.