Một lĩnh vực Việt Nam đặt mục tiêu lọt top 30 mạnh nhất thế giới, đóng góp 14-15% GDP trong 20 năm tới

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vừa ký ban hành Nghị quyết số 26-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trong kỷ nguyên mới. Nghị quyết mở ra định hướng và không gian phát triển mới, đặt mục tiêu đưa du lịch trở thành một động lực tăng trưởng mới của đất nước.

Phát triển du lịch là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị

Nghị quyết 26-NQ/TW xác định phát triển du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, là một trong những động lực tăng trưởng mới, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng "hai con số". Trong định hướng này, văn hóa được xác định là nền tảng cốt lõi, bản sắc và chất lượng trải nghiệm là lợi thế cạnh tranh, trong khi khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực phát triển.

Du lịch được định hướng phát triển theo hệ sinh thái kinh tế tổng hợp, tạo động lực cho thương mại, dịch vụ, giao thông vận tải, công nghiệp văn hóa, công nghiệp sáng tạo, nông nghiệp, kinh tế số, kinh tế đêm và các ngành, lĩnh vực khác. Qua đó, vừa nâng cao giá trị gia tăng, vừa bảo đảm sự gắn kết và phát triển bền vững giữa các trụ cột kinh tế, văn hóa, xã hội và môi trường, đồng thời củng cố quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội và mở rộng ngoại giao văn hóa, hội nhập quốc tế.

Một yêu cầu quan trọng khác là tái cơ cấu ngành du lịch, chuyển mạnh mô hình phát triển từ số lượng sang chất lượng, thông minh, xanh và sáng tạo. Trọng tâm là nâng cao chất lượng, hiệu quả trải nghiệm và năng lực cạnh tranh của sản phẩm, dịch vụ, đồng thời phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, giải quyết tốt các vấn đề lao động, việc làm và an sinh xã hội.

Nghị quyết cũng yêu cầu nâng cao năng lực quản trị du lịch theo hướng hiện đại, ứng dụng công nghệ số, quản trị dựa trên dữ liệu gắn với quy hoạch không gian phát triển; mở rộng không gian sáng tạo, bảo tồn và phát huy các giá trị di sản văn hóa, truyền thống tốt đẹp của dân tộc.

Theo định hướng này, phát triển du lịch là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước. Doanh nghiệp là lực lượng tiên phong, nhân dân là chủ thể tham gia và thụ hưởng; đồng thời bảo đảm sự phối hợp liên ngành, liên vùng chặt chẽ, đồng bộ, hiệu quả và tạo môi trường đầu tư kinh doanh du lịch bình đẳng, thuận lợi.

Đến năm 2030, đón 45-50 triệu lượt khách quốc tế

Nghị quyết đặt mục tiêu đến năm 2030, du lịch Việt Nam trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, đóng góp trực tiếp từ 10-12% GDP, giữ vững vị thế nhóm đầu khu vực Đông Nam Á về quy mô và tốc độ tăng trưởng.

Ngành du lịch phấn đấu đón 45-50 triệu lượt khách quốc tế, phục vụ 160 triệu lượt khách nội địa, tập trung vào các thị trường khách có mức chi tiêu cao, lưu trú dài ngày. Tổng thu từ khách du lịch được đặt mục tiêu đạt 80-90 tỷ USD.

Về không gian phát triển, Nghị quyết định hướng phát triển mạnh 3 cực tăng trưởng du lịch gồm Hà Nội, TP.HCM và Đà Nẵng; 10 trung tâm du lịch trọng điểm và 20 khu du lịch quốc gia. Đồng thời, hình thành 15 tập đoàn, tổng công ty du lịch có thương hiệu mạnh, năng lực và sức cạnh tranh quốc tế; bảo đảm khoảng 1,5 triệu buồng lưu trú du lịch.

Toàn ngành được đặt mục tiêu tạo ra khoảng 2,3 triệu việc làm trực tiếp và 3,5 triệu việc làm gián tiếp. Cùng với đó là hình thành đồng bộ hệ sinh thái du lịch thông minh, cơ sở dữ liệu du lịch quốc gia và nền tảng số du lịch quốc gia.

Tầm nhìn đến năm 2045, du lịch Việt Nam được định hướng phát triển hiện đại, bền vững, tiếp tục khẳng định vai trò động lực của nền kinh tế. Ngành phấn đấu đóng góp trực tiếp 14-15% GDP, đón 70 triệu lượt khách quốc tế và thuộc nhóm 30 quốc gia có năng lực cạnh tranh du lịch hàng đầu thế giới.

8 nhóm giải pháp để tạo không gian phát triển mới

Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Nghị quyết 26-NQ/TW xác định 8 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm, mang tính toàn diện và có tính đột phá.

Trước hết là đổi mới tư duy, nâng cao nhận thức và trách nhiệm trong phát triển du lịch. Nghị quyết yêu cầu chuyển từ cách phát triển dựa vào diện rộng, số lượng và khai thác tài nguyên đơn thuần sang chú trọng chiều sâu, chất lượng, hiệu quả, bền vững và giá trị gia tăng cao, gắn với những sản phẩm giàu sáng tạo và trải nghiệm đặc sắc. Cùng với đó là đổi mới quản trị du lịch theo hướng quản trị hệ sinh thái kinh tế dịch vụ tổng hợp, đồng bộ trong chuỗi giá trị.

Tiếp đó là hoàn thiện thể chế, chính sách, tạo đột phá chiến lược, phát huy và khơi thông nguồn lực phát triển du lịch. Trong đó, tập trung xây dựng cơ chế, chính sách đối với các mô hình du lịch mới như kinh tế chia sẻ, kinh doanh trên nền tảng số, kinh tế đêm, kinh tế ven sông, ven biển, tổ hợp du lịch - giải trí - văn hóa - thể thao; khuyến khích đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, phát triển du lịch thông minh, du lịch xanh và các mô hình kinh doanh số.

Nghị quyết cũng yêu cầu tiếp tục nghiên cứu chính sách thuận lợi về nhập cảnh, xuất cảnh của khách du lịch; mở rộng miễn thị thực song phương, áp dụng chính sách thị thực linh hoạt đối với các thị trường trọng điểm. Đồng thời, bổ sung nguồn lực ngân sách nhà nước cho ngành du lịch phù hợp với yêu cầu phát triển, phát huy Quỹ hỗ trợ phát triển du lịch, bảo đảm vận hành linh hoạt, hiệu quả.

Về hạ tầng, ngành du lịch sẽ tập trung phát triển hệ thống kết nối đa phương tiện từ các cửa ngõ quốc tế đến các vùng động lực, trung tâm du lịch và khu du lịch quốc gia; nâng cấp cao tốc, đường ven biển và hành lang du lịch liên vùng.

Việt Nam cũng ưu tiên hạ tầng dịch vụ đường biển có khả năng tiếp nhận tàu du lịch cỡ lớn, hướng tới trở thành điểm đến quan trọng trong hành trình du lịch tàu biển khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Cùng với đó là phát triển các trung tâm du lịch nghỉ dưỡng biển, đảo chất lượng cao, có sức cạnh tranh quốc tế; hình thành các trung tâm và phát triển thị trường mua sắm hàng hiệu có ưu đãi về giá theo chuẩn quốc tế.

Một trọng tâm khác là phát triển thị trường và sản phẩm du lịch chất lượng cao, nâng cao hiệu quả kinh tế du lịch. Ngành sẽ đẩy mạnh nghiên cứu thị trường, phân tích và dự báo xu hướng tiêu dùng, nhu cầu du lịch để phát triển sản phẩm, dịch vụ phù hợp với các thị trường trọng điểm và tiềm năng, tập trung thu hút khách có mức chi tiêu cao và lưu trú dài ngày.

Trong đó, chú trọng nâng cao chất lượng các sản phẩm du lịch y tế, chăm sóc sức khỏe chất lượng cao, phát huy lợi thế y dược cổ truyền, nha khoa, spa và thẩm mỹ; hình thành các trung tâm du lịch y tế, nghỉ dưỡng và phục hồi sức khỏe đạt chuẩn quốc tế. Du lịch gắn với văn hóa ẩm thực đặc sắc, đa dạng vùng miền cũng được chú trọng, hướng tới hình thành hệ thống nhà hàng Việt Nam đạt chuẩn trong nước và quốc tế, nâng tầm và khẳng định thương hiệu ẩm thực Việt Nam trên bản đồ ẩm thực thế giới.

Công tác quảng bá, xúc tiến du lịch cũng được xác định là một trong 8 nhóm giải pháp trọng tâm. Nghị quyết yêu cầu nâng cao hiệu quả quảng bá, xúc tiến và nâng tầm thương hiệu du lịch Việt Nam; tập trung xây dựng chương trình xúc tiến du lịch quốc gia với thông điệp thống nhất, chuyên nghiệp, gắn quảng bá du lịch với quảng bá hình ảnh quốc gia.

Về nguồn nhân lực và doanh nghiệp, Nghị quyết đặt yêu cầu phát triển các tập đoàn, tổng công ty du lịch có thương hiệu mạnh, năng lực quản trị hiện đại và sức cạnh tranh quốc tế, giữ vai trò dẫn dắt. Đồng thời, xây dựng cơ chế liên kết đào tạo trực tiếp giữa cơ quan quản lý nhà nước, cơ sở đào tạo và doanh nghiệp du lịch theo giáo trình, tiêu chuẩn nghề nghiệp quốc tế; có chính sách đãi ngộ đột phá để thu hút chuyên gia, nhân sự chất lượng cao đến làm việc tại các trung tâm, địa bàn trọng điểm du lịch.

Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được xác định là một động lực quan trọng trong quá trình phát triển. Ngành du lịch hướng tới hình thành hệ sinh thái du lịch thông minh đồng bộ, thống nhất, kết nối dữ liệu, nền tảng, dịch vụ và các chủ thể tham gia chuỗi giá trị du lịch.

Các mô hình số hóa sẽ được xây dựng và phát triển nhằm hỗ trợ tối ưu hóa vận hành, nâng cao trải nghiệm du khách tại các khu, điểm du lịch. Công nghệ như Internet vạn vật và trí tuệ nhân tạo được tăng cường ứng dụng để quản lý năng lượng, hệ thống tiết kiệm điện, nước thông minh tại các cơ sở lưu trú.

Cuối cùng là đổi mới phương thức quản trị du lịch, nâng cao chất lượng điểm đến theo hướng xanh, thông minh, an toàn và bền vững. Nghị quyết yêu cầu nâng cao năng lực quản trị du lịch hiện đại thông qua cơ chế điều phối, liên kết đa ngành; xây dựng và vận hành hệ thống điều hành du lịch thông minh quốc gia, các trung tâm điều hành du lịch thông minh và ứng dụng công nghệ phân tích dữ liệu phục vụ dự báo, hoạch định chính sách, xúc tiến quảng bá và phát triển sản phẩm du lịch.

Song song với đó, thúc đẩy thương mại điện tử trong du lịch, mở rộng thanh toán không dùng tiền mặt, xuyên biên giới; tăng cường phối hợp liên ngành và địa phương trong bảo đảm an ninh, an toàn, cứu hộ cứu nạn, phòng chống thiên tai, dịch bệnh, quản lý hoạt động tại biên giới, hải đảo, vùng di sản và các sự kiện đông người. Qua đó, nâng cao khả năng chống chịu, thích ứng của ngành du lịch trước những biến động lớn của khu vực và thế giới.

Với hệ thống quan điểm, mục tiêu và giải pháp trên, Nghị quyết 26-NQ/TW đặt ra định hướng phát triển du lịch Việt Nam theo hướng chất lượng, hiện đại, xanh, thông minh và có sức cạnh tranh quốc tế, với tầm nhìn đến năm 2045 thuộc nhóm 30 quốc gia có năng lực cạnh tranh du lịch hàng đầu thế giới.