Một thửa đất nông nghiệp 360m² thành 4 sổ đỏ đất ở, người dân khiếu kiện suốt 10 năm chưa xong: Luật sư chỉ ra cách tháo gỡ vụ việc

10 năm khiếu kiện, một thửa đất nông nghiệp thành 4 sổ đỏ đất ở

Tại talkshow “Bồi thường, tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất: Đền bù theo giá nào? Có được đền đất khác không?”, chương trình nhận được câu hỏi của khán giả Đào Thị Hà, ở thôn Song Khê, xã Song Khê, thành phố Bắc Giang.

Theo nội dung câu hỏi, trong giai đoạn 2012-2013, địa phương thu hồi đất nông nghiệp của người dân để thực hiện dự án khu dân cư thôn Song Khê. Tổng diện tích đất nông nghiệp được người dân phản ánh bị thu hồi là khoảng 15,78 ha.

Khán giả cho biết người dân đã gửi đơn tố cáo trong khoảng 10 năm nhưng vụ việc vẫn chưa được giải quyết dứt điểm. Theo phản ánh, hiện 49 hộ dân tiếp tục có đơn và được chuyển về Thanh tra tỉnh.

Đáng chú ý, người dân cho biết có một thửa đất nông nghiệp diện tích 360m² nhưng sau đó đã được cấp thành 4 giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ở.

Từ thực tế này, khán giả đặt câu hỏi: Sau nhiều năm khiếu kiện nhưng chưa được giải quyết dứt điểm, người dân cần làm gì tiếp theo?

Cần rà soát lại toàn bộ hồ sơ từ đầu

Phân tích trường hợp này, luật sư Đỗ Anh Thắng, Giám đốc Công ty Luật ASEM Việt Nam, cho rằng, với những vụ việc liên quan thu hồi, bồi thường đất kéo dài, người dân trước hết nên tập hợp lại và tìm một đơn vị tư vấn pháp luật để rà soát toàn bộ hồ sơ.

Theo luật sư, việc rà soát cần làm rõ người dân đã thực hiện những thủ tục gì, đã có những quyết định nào và còn thiếu bước nào.

“Người ta sẽ rà soát lại xem là chúng ta đã làm được cái gì và chưa làm được cái gì”, luật sư phân tích.

Sau đó, đơn vị tư vấn có thể hỗ trợ người dân làm việc với cơ quan quản lý nhà nước về vấn đề thu hồi, bồi thường để xác định việc thu hồi và phương án bồi thường có phù hợp quy định hay không; cơ chế, chính sách áp dụng cho các hộ gia đình có đúng và đủ hay chưa.

Luật sư lưu ý, các vụ việc về thu hồi, bồi thường đất thường có nhiều yếu tố cần xem xét. Ngoài quy định chung của pháp luật đất đai, việc áp dụng chính sách còn phụ thuộc từng địa phương và từng dự án.

Do đó, chỉ dựa trên thông tin được phản ánh trong câu hỏi thì chưa đủ cơ sở để kết luận việc thu hồi đất hoặc cấp giấy chứng nhận trong trường hợp cụ thể này có đúng hay không.

Không nên chỉ tập trung vào tố cáo

Một điểm được luật sư nhấn mạnh là người dân cần phân biệt giữa tố cáo và khiếu nại. Theo luật sư, nếu mục tiêu của người dân là bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình liên quan đến việc thu hồi, bồi thường đất, thì tố cáo chưa chắc là con đường phù hợp nhất trong mọi trường hợp.

Luật sư cho rằng nếu có căn cứ thì người dân vẫn có thể thực hiện quyền tố cáo. Tuy nhiên, với tranh chấp liên quan quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất, cần xác định đúng vấn đề để lựa chọn thủ tục phù hợp.

“Bản chất người dân đang tìm kiếm những cái quyền và lợi ích hợp pháp của mình”, luật sư nói.

Vì vậy, thay vì tiếp tục gửi đơn theo một hướng trong thời gian dài mà chưa tháo gỡ được vướng mắc, người dân nên để đơn vị có chuyên môn kiểm tra lại toàn bộ hồ sơ và xác định bước pháp lý tiếp theo.

Trong trường hợp phù hợp, luật sư cho biết người dân có thể thực hiện khiếu nại lần một, nếu không được giải quyết thì khiếu nại lần hai; trường hợp đủ điều kiện có thể khởi kiện.

Đây là lý do việc xác định chính xác bản chất vụ việc và hồ sơ hiện có được xem là bước quan trọng trước khi tiếp tục thực hiện các thủ tục.

Đối với vụ việc đã kéo dài nhiều năm, luật sư cũng khuyến nghị người dân giữ bình tĩnh và tránh những hành động có thể khiến mình gặp bất lợi. Theo luật sư, điều quan trọng là người dân phải biết mình đang có quyền gì, hồ sơ đang thiếu gì và thủ tục nào phù hợp để bảo vệ quyền lợi của mình.

Người dân có thể tìm đến các trung tâm trợ giúp pháp lý hoặc tổ chức hành nghề luật sư trên địa bàn để được kiểm tra, thống kê lại toàn bộ giấy tờ liên quan.

Đặc biệt, với trường hợp một thửa đất nông nghiệp 360m² được người dân phản ánh đã “thành” 4 giấy chứng nhận đất ở, việc kiểm tra hồ sơ gốc, các quyết định thu hồi, phương án bồi thường, hồ sơ địa chính và quá trình cấp giấy chứng nhận sẽ là cơ sở quan trọng để xác định vấn đề pháp lý nằm ở đâu.

Luật sư cho rằng việc này cần được làm cụ thể thay vì chỉ dựa trên thông tin chung chung.

“Những trường hợp kéo dài như này thì đầu tiên người dân cũng nên không quá bức xúc”, luật sư khuyến nghị, đồng thời nhấn mạnh cần lựa chọn cách thức giải quyết đúng quy định để tránh ảnh hưởng bất lợi đến chính mình.