Nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á tái khởi động siêu dự án LNG hơn 550.000 tỷ đồng sau gần 30 năm ‘đắp chiếu’

Indonesia khởi công siêu dự án LNG Abadi Masela

Dự án Abadi Masela, siêu dự án khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) bị trì hoãn trong suốt 28 năm, cuối cùng đã chính thức được khởi công, đánh dấu cột mốc quan trọng cho một dự án được kỳ vọng sẽ định hình lại bức tranh năng lượng của Indonesia – nền kinh tế lớn nhất Đông Nam Á. Theo tờ The Jakarta Post, dự án này có kinh phí lên đến 20,9 tỷ USD (hơn 550.119 tỷ đồng) và có kế hoạch vận hành dự kiến ​vào ​năm 2029.

Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu còn nhiều biến động, phần lớn sản lượng của dự án LNG Abadi Masela sẽ được ưu tiên phục vụ thị trường nội địa. Tuy nhiên, an ninh năng lượng của Indonesia vẫn khó được đảm bảo nếu không đẩy mạnh hoạt động thăm dò thượng nguồn và mở rộng quy mô lớn hệ thống hạ tầng vận chuyển khí đốt.

Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto đã phát biểu trực tuyến tại lễ khởi công dự án Abadi Masela ở quần đảo Tanimbar, tỉnh Maluku, chính thức đánh dấu việc bắt đầu xây dựng một trong những công trình đầu tư năng lượng lớn nhất của nước này.

“Phát triển một quốc gia là công việc đầy gian nan. Đó là một hành trình rất dài và đòi hỏi sự chung tay của mọi thành phần trong xã hội”, ông Prabowo nói.

“Đó là lý do Dự án Chiến lược Quốc gia Abadi Masela có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Dự án này đã được chuẩn bị trong gần 3 thập kỷ và chúng ta đã chờ đợi quá lâu”.

Phát biểu tại lễ khởi công, Bộ trưởng Năng lượng và Tài nguyên Khoáng sản Indonesia Bahlil Lahadalia xác nhận 60% sản lượng LNG từ mỏ Abadi sẽ được dành để đáp ứng nhu cầu trong nước.

Mỏ khí này do tập đoàn Inpex Corporation, một công ty thăm dò và sản xuất dầu khí lớn của Nhật Bản vận hành thông qua công ty con Inpex Masela Ltd, dự kiến sản xuất 9,5 triệu tấn LNG mỗi năm, cùng với 150 triệu feet khối (hơn 4,2 triệu m3) khí tiêu chuẩn mỗi ngày và 35.000 thùng condensate (khí ngưng tụ).

Dự án Abadi Masela cũng dành riêng 1 tỷ USD (26.321 tỷ đồng) để triển khai công nghệ thu giữ và lưu trữ carbon (CCS). Báo cáo đánh giá tác động môi trường của dự án này đã được cơ quan chức năng phê duyệt vào tháng 2 năm 2026.

Video Lễ khởi công Dự án Chiến lược Quốc gia Khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) Abadi Masela hôm 16/7/2026 - Nguồn clip: HUMAS POLDA MALUKU

Hành trình đầy trắc trở

Đã gần 3 thập kỷ kể từ khi hợp đồng hợp tác khai thác lô Masela được ký kết vào ngày 16/11/1998 với Inpex Corporation, tập đoàn thăm dò và khai thác dầu khí hàng đầu của Nhật Bản.

Sau khi hợp đồng được ký, trữ lượng khí đốt tại mỏ Abadi thuộc lô Masela ở biển Arafura được phát hiện vào năm 2000.

Siêu dự án Abadi Masela được kỳ vọng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố an ninh năng lượng của Indonesia.

Tuy nhiên, bất chấp tiềm năng lớn, dự án đã liên tục gặp phải nhiều trở ngại.

Năm 2010, Chính phủ Indonesia yêu cầu siêu dự án này chuyển từ mô hình nhà máy LNG nổi sang nhà máy LNG trên bờ.

Quyết định này khiến dự án bị chậm tiến độ đáng kể và phải điều chỉnh lại Kế hoạch phát triển mỏ (POD).

Không chỉ phải sửa đổi POD, dự án còn đối mặt với một cú sốc khác vào năm 2023 khi Shell Upstream Overseas Services Limited, đơn vị nắm giữ 35% cổ phần tham gia tại lô Masela, quyết định rút khỏi dự án.

Theo kế hoạch ban đầu, Masela dự kiến đi vào vận hành từ năm 2027.

Tổng thống Indonesia khi đó, ông Joko Widodo cho biết Shell rút lui do giá khí đốt ở mức thấp.

Sau đó, phần vốn của Shell được tập đoàn dầu khí và năng lượng quốc gia của Indonesia Pertamina mua lại 20% và Petronas mua 15%, trong khi Inpex tiếp tục nắm quyền kiểm soát với 65% cổ phần.

Cũng trong năm 2023, Inpex trình Chính phủ Indonesia bản POD sửa đổi, bổ sung hạng mục thu giữ và lưu trữ carbon (CCS).

Đề xuất này được phê duyệt vào tháng 12 năm 2023, đưa Abadi Masela trở thành một trong những dự án LNG đầu tiên trên thế giới áp dụng cơ chế thu hồi chi phí cho CCS song song với hoạt động sản xuất LNG.

Quá trình phát triển kéo dài khiến Chính phủ Indonesia phải có lập trường cứng rắn hơn.

Đầu năm 2025, Bộ trưởng Năng lượng và Tài nguyên Khoáng sản Indonesia Bahlil Lahadalia đã gửi thư cảnh báo chính thức tới Inpex về việc quản lý lô Masela.

Ông cũng nhấn mạnh sẽ có thư cảnh báo lần thứ hai, đồng thời không loại trừ khả năng chấm dứt hợp đồng của Inpex nếu tiến độ tiếp tục bị trì hoãn.

Nhằm thể hiện cam kết với dự án, Inpex thông báo giai đoạn thiết kế kỹ thuật tiền khả thi (FEED) của dự án Abadi LNG tại lô Masela ở Tanimbar, Maluku đã chính thức khởi động từ giữa năm 2025.

Giai đoạn FEED được chia thành 4 gói thầu chính gồm:

- Nhà máy LNG trên bờ (OLNG)

- Kho chứa và xuất dầu nổi (FPSO)

- Hệ thống đường ống và thiết bị ngầm (SURF)

- Đường ống dẫn khí xuất khẩu (GEP).

Đến tháng 2 năm 2026, Chính phủ Indonesia đã phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường (AMDAL) cho toàn bộ các hạng mục cốt lõi của dự án, từ hoạt động khoan ngoài khơi đến nhà máy hóa lỏng trên bờ.

Sau khi AMDAL được thông qua, Tổng cục Dầu khí thuộc Bộ Năng lượng và Tài nguyên Khoáng sản Indonesia cho biết công tác giải phóng mặt bằng tại quần đảo Tanimbar đã hoàn tất vào tháng 6 năm 2026.

Đúng 1 năm sau thư cảnh báo của Chính phủ, lô Masela đã bước sang một chương mới khi Tổng thống Indonesia Prabowo Subianto chủ trì lễ khởi công Dự án Chiến lược Quốc gia LNG Abadi Masela theo hình thức trực tuyến từ Cung điện Merdeka ở thủ đô Jakarta vào ngày 16/7/2026.

Chương mới hứa hẹn tươi sáng

Trong khi Tổng thống Prabowo chủ trì lễ khởi công trực tuyến siêu dự án LNG Abadi Masela, Bộ trưởng Bahlil Lahadalia đã có mặt trực tiếp tại hiện trường ở quần đảo Tanimbar, tỉnh Maluku, Indonesia. Buổi lễ kết hợp trực tiếp và trực tuyến nhận được sự hưởng ứng nhiệt tình của người dân khu vực dự án, đặc biệt là tại làng Lermatang.

Nhiều phụ nữ mặc áo kebaya trắng, khoác vải dệt truyền thống màu đen của Tanimbar, tập trung gần khu vực tổ chức lễ khởi công để hát bài ca chào mừng Tổng thống Prabowo dù ông chỉ tham dự qua cầu truyền hình.

Những chiếc Somalai – mũ đội đầu làm từ lông chim thiên đường – đung đưa theo gió mùa Đông thổi về giữa năm, tạo nên khung cảnh nổi bật giữa cái nắng gay gắt của buổi trưa ở Lermatang.

Cũng như Somalai tượng trưng cho vẻ đẹp, sự cao quý và phẩm giá của người phụ nữ, những nụ cười rạng rỡ của nhiều phụ nữ địa phương thể hiện niềm vui khi đón các quan chức tới một trong những hòn đảo xa xôi nhất của Indonesia.

Người dân địa phương cũng bày tỏ sự phấn khởi trước việc dự án Masela chính thức khởi động. Trên cánh đồng rộng từng phủ đầy cây bụi, những đứa trẻ mặc áo đấu của các đội tuyển quốc gia tham dự World Cup 2026 tung tăng chạy nhảy.

Ông Beni Batlolone, người dân làng Lermatang, cho biết địa phương đã thay đổi rõ rệt kể từ khi dự án Masela được thúc đẩy mạnh mẽ.

Theo ông, ngôi làng trở nên nhộn nhịp hơn và đơn vị vận hành dự án hiện đã tổ chức các cuộc họp hàng tháng với cộng đồng địa phương.

Những cuộc họp này cập nhật tiến độ dự án cũng như cam kết của Inpex về việc ưu tiên tuyển dụng người dân địa phương khi dự án đi vào vận hành.

“Tôi rất tự hào vì làng của chúng tôi được chọn làm nơi triển khai Dự án Chiến lược Quốc gia LNG Abadi Masela. Chúng tôi hy vọng sẽ được trực tiếp tham gia vào dự án này”, ông Beni nói.

Bộ trưởng Bahlil Lahadalia khẳng định Masela sẽ ưu tiên sử dụng lao động địa phương.

Theo ước tính, dự án sẽ tạo ra khoảng 12.000 việc làm trực tiếp trong giai đoạn xây dựng và 800 - 1.000 việc làm khi đi vào vận hành.

Nhu cầu tuyển dụng lao động có tay nghề sẽ được ưu tiên trước hết tại huyện quần đảo Tanimbar và huyện Tây Nam Maluku.

Nếu nguồn nhân lực địa phương không đáp ứng đủ, việc tuyển dụng sẽ được mở rộng ra các khu vực khác của Indonesia trước khi tính đến lao động nước ngoài.

Với quy mô đầu tư rất lớn, khả năng tạo việc làm và thúc đẩy phát triển các ngành công nghiệp hạ nguồn, Chính phủ Indonesia tin rằng Dự án LNG Abadi Masela sẽ trở thành động lực tăng trưởng kinh tế mới cho khu vực miền Đông Indonesia.