Nghề trát vữa kiếm gần 1 tỷ đồng/năm vẫn thiếu người, giám đốc phải vào tận trường đại học 'săn' sinh viên

Trong bối cảnh nhiều công việc đứng trước nguy cơ bị công nghệ và trí tuệ nhân tạo tác động, một nghề thủ công lâu đời tại Nhật Bản lại đang rơi vào tình cảnh thiếu người kế nghiệp. Các doanh nghiệp xây dựng nước này phải tìm đến tận trường học để thu hút thế hệ trẻ.

Doanh nghiệp vào tận trường đại học để tìm người kế nghiệp

Ngày 18/6, Công ty xây dựng Rentec tại thành phố Sendai tổ chức một buổi trải nghiệm nghề thợ trát tại Đại học Tohoku Bunka Gakuen, với sự tham gia của khoảng 30 sinh viên năm nhất.

Tại đây, ông Teisuke Tsunoda, Giám đốc điều hành Rentec, giới thiệu với sinh viên về đặc thù của nghề và giá trị lâu dài của những công trình được hoàn thiện bằng kỹ thuật trát truyền thống.

Theo ông Tsunoda, đây là kỹ năng được truyền lại qua nhiều thế hệ, với nhiều công đoạn đòi hỏi sự khéo léo và kinh nghiệm của con người. Ông cho rằng công việc này không thể dễ dàng bị AI thay thế.

Thay vì chỉ giới thiệu nghề nghiệp qua bài giảng, Rentec mang dụng cụ chuyên dụng tới trường để sinh viên trực tiếp thử sức. Sau phần hướng dẫn, những người tham gia được thực hành trát tường, học cách cầm bay, điều chỉnh góc nghiêng cũng như lực tay để tạo bề mặt đồng đều.

Đại diện doanh nghiệp cho rằng sức hấp dẫn của những nghề thủ công khó được truyền tải đầy đủ chỉ qua hình ảnh hay thông tin trên internet. Việc trực tiếp cầm dụng cụ và tham gia một công đoạn thi công có thể giúp người trẻ hiểu rõ hơn về công việc.

Sau buổi trải nghiệm, sinh viên 19 tuổi Hibiki Konuma cho biết hoạt động này giúp anh nhận ra ngành xây dựng có nhiều điểm thú vị và mang lại cảm giác tạo ra thành quả cụ thể.

Rentec được thành lập năm 1964, hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực thi công các tòa nhà chung cư. Doanh nghiệp hiện có 35 nhân viên, trong đó 26 người làm nghề trát và 5 người là nữ.

Nỗ lực tuyển người của Rentec diễn ra trong bối cảnh lực lượng thợ trát tại Nhật Bản ngày càng thu hẹp.

Theo Điều tra dân số Nhật Bản năm 2020, cả nước có khoảng 59.900 thợ trát, trong đó tỉnh Miyagi có khoảng 1.100 người. Trong khi đó, năm 2000, số người làm nghề này lên tới khoảng 152.300 người. Như vậy, lực lượng lao động đã giảm khoảng 60% chỉ sau hai thập kỷ.

Một trong những nguyên nhân chính là thế hệ thợ lành nghề lớn tuổi lần lượt nghỉ hưu, trong khi số người trẻ lựa chọn nghề không đủ bù đắp.

Bên cạnh đó, sự thay đổi trong phương pháp xây dựng cũng ảnh hưởng đến nhu cầu nhân lực. Để tiết kiệm thời gian và chi phí, nhiều công trình hiện ưu tiên sử dụng các vật liệu hoàn thiện như giấy dán tường vinyl, vốn thi công nhanh và đơn giản hơn so với phương pháp trát truyền thống.

Thu nhập có thể lên tới 1 tỷ đồng mỗi năm

Dù đang thiếu hụt nhân lực, thu nhập của thợ trát tại Nhật Bản được đánh giá ở mức khá cao.

Theo dữ liệu ước tính của Salary Expert cập nhật đầu tháng 8/2026, thu nhập bình quân của một thợ trát tại Nhật vào khoảng 5,11 triệu yên/năm, tương đương khoảng 843 triệu đồng, chưa bao gồm khoản thưởng trung bình khoảng 156.600 yên.

Với những người mới vào nghề, có từ 1-3 năm kinh nghiệm, mức thu nhập bình quân ước tính khoảng 3,82 triệu yên/năm, tương đương khoảng 630 triệu đồng.

Trong khi đó, những lao động có trên 8 năm kinh nghiệm có thể nhận trung bình khoảng 5,74 triệu yên/năm, tương đương gần 947 triệu đồng.

Trước nguy cơ nghề truyền thống thiếu người kế nghiệp, các tổ chức nghề nghiệp và doanh nghiệp xây dựng Nhật Bản đang tìm nhiều cách tăng sức hấp dẫn của công việc, từ giảm thời gian làm việc, tăng ngày nghỉ đến tổ chức các chương trình trải nghiệm thực tế cho học sinh, sinh viên.

Với Rentec, việc đưa nghề thợ trát vào trường học không chỉ nhằm giải quyết nhu cầu tuyển dụng trước mắt mà còn là cách tìm kiếm thế hệ tiếp nối những kỹ thuật thủ công đang dần mai một.

Theo ông Tsunoda, nhiều công việc trong ngành xây dựng chỉ có thể biết bản thân có thực sự phù hợp hay không sau khi trực tiếp trải nghiệm.