Sau 30 năm bỏ trốn tại Lào, cựu cán bộ ngân hàng 69 tuổi về nước đầu thú

Ngày 1/7, Cơ quan An ninh điều tra Công an TP. Hải Phòng cho biết đã hoàn tất điều tra đối với bị can Nguyễn Thị Kim Oanh (SN 1957), nguyên cán bộ tín dụng, về hành vi Vi phạm quy định về hoạt động ngân hàng theo khoản 2 Điều 206 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2025).

Đây là vụ án xảy ra từ giai đoạn 1995-1997, gây thiệt hại lớn cho ngân hàng và được xem là bài học sâu sắc về việc chấp hành nghiêm các quy định pháp luật trong hoạt động tín dụng.

Theo hồ sơ vụ án, ngày 25/5/1998, Ngân hàng C. có văn bản đề nghị Công an TP. Hải Phòng điều tra các sai phạm trong hoạt động tín dụng tại một số phòng giao dịch, trong đó có Phòng giao dịch Cầu Đất. Quá trình xác minh cho thấy 4 cán bộ của đơn vị này gồm Đ.T.H, T.T.Đ, Nguyễn Thị Kim Oanh và Đ.T.O đã rời khỏi nơi cư trú, không đến cơ quan làm việc và có dấu hiệu bỏ trốn.

Ngày 4/6/1998, Cơ quan An ninh điều tra Công an TP. Hải Phòng khởi tố vụ án hình sự, đồng thời khởi tố các bị can liên quan và ra quyết định truy nã đối với 4 cán bộ nêu trên. Do các bị can bỏ trốn, vụ án sau đó được tạm đình chỉ điều tra theo quy định.

Đến ngày 6/9/2025, sau gần 30 năm lẩn trốn ở nước ngoài, Nguyễn Thị Kim Oanh đã đến Cơ quan An ninh điều tra Công an TP. Hải Phòng đầu thú.

Tại cơ quan điều tra, bị can khai nhận sau khi sang Lào năm 1998, biết mình bị truy nã nên không dám trở về Việt Nam, sinh sống tại thủ đô Viêng Chăn dưới danh tính khác. Khi tuổi đã cao và luôn day dứt về những sai phạm trong quá khứ, bị can quyết định về nước đầu thú để chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Kết quả điều tra xác định, trong giai đoạn 1995-1997, Nguyễn Thị Kim Oanh là cán bộ tín dụng, được giao nhiệm vụ lập hồ sơ vay vốn, thẩm định tài sản bảo đảm và đề xuất cho vay.

Tuy nhiên, đối với 3 hồ sơ vay vốn đứng tên ông Đ.V.X, bà P.T.T và bà Đ.T.H, bị can không trực tiếp thẩm định tài sản theo quy định mà tự ghi nhận giá trị tài sản bảo đảm cao hơn nhiều lần giá trị thực tế. Trên cơ sở đó, bị can lập và ký các tờ trình thẩm định, đề nghị duyệt cho vay và khế ước nhận nợ để ngân hàng giải ngân.

Theo cơ quan điều tra, việc không thực hiện đúng quy trình thẩm định và nâng khống giá trị tài sản bảo đảm là nguyên nhân trực tiếp dẫn đến thiệt hại cho ngân hàng.

Theo Bản án hình sự sơ thẩm số 93/HSST ngày 21/3/2000, tổng số tiền thiệt hại chưa thu hồi là 432,84 triệu đồng, bao gồm nợ gốc và nợ lãi. Đến nay, ngân hàng xác định mức thiệt hại vẫn giữ nguyên theo bản án sau khi đã xử lý tài sản bảo đảm.

Làm việc với cơ quan điều tra, Nguyễn Thị Kim Oanh thành khẩn khai báo, thừa nhận việc không trực tiếp thẩm định tài sản nhưng vẫn lập hồ sơ và ký đề xuất cho vay là trái quy định của ngành ngân hàng.

Bị can cho rằng việc nâng giá trị tài sản bảo đảm được thực hiện theo chỉ đạo của lãnh đạo trực tiếp thời điểm đó; bản thân không được hưởng lợi từ hành vi phạm tội. Đồng thời, bị can đã tự nguyện khắc phục 50 triệu đồng và tích cực hợp tác với cơ quan điều tra.

Trên cơ sở tài liệu, chứng cứ thu thập được, ngày 22/12/2025, Cơ quan An ninh điều tra Công an TP. Hải Phòng đã thay đổi quyết định khởi tố vụ án và thay đổi quyết định khởi tố bị can đối với Nguyễn Thị Kim Oanh, từ tội "Tham ô tài sản xã hội chủ nghĩa" sang tội "Vi phạm quy định về hoạt động ngân hàng" theo khoản 2 Điều 206 Bộ luật Hình sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2025). Quyết định này đã được Viện Kiểm sát Nhân dân TP. Hải Phòng phê chuẩn theo quy định.

Theo cơ quan điều tra, vụ án là lời cảnh báo đối với đội ngũ cán bộ làm công tác tín dụng tại các tổ chức tín dụng. Mỗi cán bộ phải tuyệt đối tuân thủ quy trình nghiệp vụ, thực hiện đầy đủ việc kiểm tra, thẩm định thực tế tài sản bảo đảm, không vì bất kỳ lý do nào bỏ qua các quy định bắt buộc hoặc hợp thức hóa hồ sơ vay vốn.

Mọi hành vi vi phạm quy định trong hoạt động ngân hàng đều có thể gây thiệt hại nghiêm trọng về tài sản, ảnh hưởng đến an toàn của hệ thống tín dụng và người vi phạm sẽ phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Qua vụ án, Cơ quan An ninh điều tra Công an TP. Hải Phòng cũng kiến nghị các tổ chức tín dụng tiếp tục hoàn thiện cơ chế quản trị rủi ro, tăng cường kiểm tra, giám sát và hậu kiểm hoạt động cho vay; nâng cao hiệu quả kiểm soát nội bộ; phân định rõ trách nhiệm của từng cá nhân trong từng khâu nghiệp vụ.

Bên cạnh đó, các đơn vị cần thường xuyên bồi dưỡng chuyên môn, giáo dục đạo đức nghề nghiệp và ý thức chấp hành pháp luật cho đội ngũ cán bộ, góp phần phòng ngừa, ngăn chặn các vi phạm trong lĩnh vực ngân hàng, bảo đảm an toàn hoạt động tín dụng và giữ vững trật tự, an toàn xã hội.