Tàu tuần duyên hiện đại nhất nước Mỹ trị giá gần 670 triệu USD cập cảng TP. Hồ Chí Minh sau 20 năm, trang bị vũ khí tối tân gì?

Trưa Chủ nhật (1/11), tàu tuần tra an ninh hàng hải USCGC Bertholf (WMSL-750) thuộc Lực lượng Tuần duyên Mỹ cùng 155 thành viên thủy thủ đoàn đã cập cảng Saigon Gateway tại khu vực Hiệp Phước, TP. Hồ Chí Minh, bắt đầu chuyến thăm hữu nghị 5 ngày kéo dài đến ngày 5/11.

Đây là lần đầu tàu công vụ Mỹ cập cảng ở TP. Hồ Chí Minh sau 20 năm, kể từ sau chuyến thăm của biên đội tàu USS Patriot và USS Salvor năm 2006. Lần gần nhất tàu tuần duyên Mỹ thăm Việt Nam là năm 2024, khi tàu tuần tra USCGC Waesche đến Cam Ranh.

Tàu tuần tra bờ biển Mỹ USCGC Bertholf đến thành phố mang tên Bác lần này do Đại tá Andrew Pate chỉ huy. Chuyến thăm nhằm tăng cường hợp tác giữa Lực lượng Tuần duyên Mỹ với Cảnh sát biển Việt Nam và các cơ quan thực thi pháp luật trên biển. Lễ đón tiếp có sự tham dự của đại diện Quân khu 7, Hải quân 2, Bộ Quốc phòng và Sở Ngoại vụ TP. Hồ Chí Minh. Phái đoàn Mỹ gồm có Đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam Jennifer Wicks, Quyền Tổng Lãnh sự Hoa Kỳ tại TP. Hồ Chí Minh và đại diện Văn phòng Hợp tác Quốc phòng Hoa Kỳ tại Việt Nam.

USCGC Bertholf được đưa vào biên chế năm 2008, là chiếc đầu tiên thuộc lớp Legend hiện đại nhất của Tuần duyên Mỹ.

Lớp Legend, còn được gọi là Tàu tuần tra An ninh Quốc gia (NSC) hay Tàu tuần tra An ninh Hàng hải Cỡ lớn, có kích thước tương đương các tàu hộ vệ tên lửa của hải quân. Theo báo cáo của Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ (CRS), chương trình mua sắm 9 tàu lớp Legend từng được dự toán tổng chi phí khoảng 6 tỷ USD, tương đương bình quân gần 670 triệu USD mỗi chiếc.

Tàu có chiều dài 127 m, rộng 16,5 m, lượng giãn nước khoảng 4.500 tấn, có thể đạt tốc độ tối đa 28 hải lý/giờ, tương đương gần 52 km/h. USCGC Bertholf có tầm hoạt động 22.000 km và dự trữ hành trình 60-90 ngày, cho phép thực hiện các chuyến tuần tra dài ngày trên biển.

Một trong những trang thiết bị đáng chú ý được giới thiệu trên tàu Bertholf là máy bay không người lái (UAV) MQ-35 V-BAT do công ty công nghệ quốc phòng Mỹ Shield AI sản xuất.

Dòng UAV này có giá khoảng 8 triệu USD, được thiết kế phục vụ nhiệm vụ tình báo, giám sát và trinh sát. V-BAT có khả năng cất cánh và hạ cánh thẳng đứng, nhờ đó có thể triển khai trên các tàu có không gian sàn đáp hạn chế mà không cần đường băng.

V-BAT có thể hoạt động liên tục khoảng 12 giờ và thực hiện nhiệm vụ ở khoảng cách gần 200 km tính từ tàu mẹ. Khả năng bay dài giờ giúp phương tiện mở rộng phạm vi quan sát trên biển, hỗ trợ phát hiện tàu thuyền và phục vụ các hoạt động tìm kiếm cứu nạn.

Ngoài ra, V-BAT được tích hợp công nghệ tự hành Hivemind của Shield AI. Hệ thống này ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ phương tiện tự thực hiện một số nhiệm vụ bay, giảm mức độ can thiệp trực tiếp của con người.

Trong điều kiện vận hành phù hợp, công nghệ Hivemind cho phép một người điều khiển giám sát và quản lý tối đa 6 UAV cùng lúc. Thiết bị còn có thể tích hợp cảm biến VDAR nhằm tự động phát hiện mục tiêu hoặc người rơi xuống nước.

Bên cạnh các phương tiện bay, Bertholf còn mang theo hai xuồng cao tốc đa nhiệm có thể triển khai từ phía đuôi tàu. Trong đó, xuồng lớn có sức chở tối đa 37 người, tốc độ khoảng 84-93 km/h, phục vụ tuần tra, truy đuổi phương tiện vi phạm và cứu hộ trên biển.

Đáng chú ý, siêu tàu tuần duyên Mỹ USCGC Bertholf được trang bị pháo hạm Mk 110 cỡ nòng 57 mm, hệ thống phòng thủ tầm gần Phalanx 20 mm, các tổ hợp radar giám sát và thiết bị tác chiến điện tử. Tàu còn có sàn đáp, hai nhà chứa máy bay, cho phép triển khai trực thăng và phương tiện bay không người lái (UAV) tùy theo yêu cầu nhiệm vụ.

Bệ pháo hạm Mk 110 cỡ nòng 57 mm là vũ khí chính của USCGC Bertholf. Mk 110 là phiên bản của tổ hợp pháo hạm Bofors 57 mm SAK L/70 Mark 3 do Thụy Điển chế tạo, được chỉnh sửa để bán cho hải quân và tuần duyên Mỹ. Pháo có thể đạt tốc độ bắn 220 phát mỗi phút, tầm bắn hiệu quả 8,5 km và tối đa 17 km, nổi bật với khả năng sử dụng đạn có thể lập trình để hạ nhiều mục tiêu khác nhau.

Tổ hợp phòng thủ cực gần Phalanx cỡ nòng 20 mm, có tầm bắn hiệu quả 1,5 km và tối đa 5,5 km, tốc độ bắn 4.500 phát mỗi phút. USCGC Bertholf còn được trang bị 4 súng máy cỡ nòng 12,7 mm và 2 súng máy cỡ nòng 7,62 mm.

Cảm biến chính của tàu gồm radar cảnh giới 3 tọa độ AN/SPS-75 do Airbus chế tạo, có khả năng theo dõi cả mục tiêu trên không và mặt biển ở khoảng cách tối đa 200 km, cùng radar điều khiển hỏa lực AN/SPQ-9B, hệ thống ngắm bắn quang học Mk 46 Mod 1.

USCGC Bertholf cũng được trang bị tổ hợp tác chiến điện tử AN/SLQ-32B(V)2 và các bệ phóng mồi bẫy để đối phó tên lửa diệt hạm.

Trong chương trình kéo dài 5 ngày, các sĩ quan chỉ huy tàu Bertholf dự kiến ​​sẽ có các cuộc gặp xã giao với lãnh đạo Bộ Tư lệnh Vùng 3 Cảnh sát biển và Ủy ban Nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh. Thủy thủ đoàn cũng sẽ thăm tàu ​​CSB 8001 của Cảnh sát biển Việt Nam, tham gia các hoạt động thể thao giao hữu với cán bộ, chiến sĩ Vùng 3 Cảnh sát biển, trao đổi quan điểm về các vấn đề cùng quan tâm và tiến hành huấn luyện hàng hải chung.

Các sĩ quan và thủy thủ đoàn của tàu cũng dự kiến ​​sẽ tham quan một số điểm du lịch địa phương.

Phát biểu tại lễ đón tiếp, Đại tá Nguyễn Đức Hiếu, Phó Tư lệnh phụ trách Pháp chế của Bộ Tư lệnh Vùng 3 Cảnh sát biển Việt Nam đánh giá chuyến thăm là một đóng góp thiết thực nhằm tăng cường tình hữu nghị, sự hiểu biết lẫn nhau và lòng tin giữa lực lượng thực thi pháp luật trên biển của hai nước.

Ông cho biết chuyến thăm phản ánh cam kết của cả hai bên trong việc phát triển hợp tác song phương một cách sâu rộng, thực chất và hiệu quả hơn.

Đại sứ Mỹ Jennifer Wicks nhận định chuyến thăm trùng với kỷ niệm 250 năm ngày độc lập của Mỹ và kỷ niệm 3 năm thiết lập quan hệ Đối tác Chiến lược Toàn diện Việt Nam - Mỹ. Bà cho biết thêm, đây là cơ hội để thúc đẩy hơn nữa hợp tác trong lĩnh vực an ninh hàng hải giữa hai nước.

Sau buổi lễ, phái đoàn Đại sứ quán Hoa Kỳ và các sĩ quan chỉ huy tàu Bertholf đã đến chào xã giao Bộ Tư lệnh Vùng 3 Cảnh sát biển, nơi hai bên thảo luận các lĩnh vực cùng quan tâm, tập trung vào các hoạt động liên quan đến Cảnh sát biển Hoa Kỳ và Cảnh sát biển Việt Nam trong thời gian tàu neo đậu tại TP. Hồ Chí Minh.

Đại tá Trần Xuân Lương, Tư lệnh Vùng Cảnh sát biển 3, nhấn mạnh tầm quan trọng thiết thực của sự hợp tác giữa lực lượng thực thi pháp luật trên biển của Việt Nam và Hoa Kỳ. Ông lưu ý rằng sự phát triển của quan hệ song phương đã tạo điều kiện thuận lợi cho hai bên tăng cường liên lạc, trao đổi kinh nghiệm và nâng cao năng lực tác chiến.