Toyota đề xuất Thủ tướng ra chính sách đặc biệt, muốn đầu tư xe điện hóa tại Việt Nam
Sau đề xuất của Toyota về xe hybrid tự sạc, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính nghiên cứu chính sách thuế tiêu thụ đặc biệt và báo cáo Chính phủ trong tháng 10/2026.
Ngày 6/9, trong khuôn khổ Diễn đàn Hợp tác địa phương Việt Nam - Nhật Bản lần thứ 2 tại TP. Huế, Thủ tướng Lê Minh Hưng có buổi làm việc với đại diện các doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam.
Ông Ozasa Haruhiko, Trưởng đại diện Tổ chức Xúc tiến Thương mại Nhật Bản (JETRO), cho biết hoạt động của các doanh nghiệp Nhật Bản tại Việt Nam đang mở rộng sang những lĩnh vực có giá trị gia tăng cao.
Trong lĩnh vực ô tô, ông Hirata Osamu, Tổng Giám đốc Toyota Việt Nam, cho biết hãng đã quyết định đầu tư tổng cộng 360 triệu USD để củng cố nền tảng sản xuất, hướng tới sản xuất hàng loạt các dòng xe điện hóa, trong đó có xe hybrid.
Trước đó, ngày 28/8, Công ty Ô tô Toyota Việt Nam đã điều chỉnh dự án tại Phú Thọ, bổ sung hoạt động sản xuất xe điện hóa, nâng công suất lên 52.000 xe/năm và dự kiến đầu tư khoảng 360 triệu USD cho chương trình hiện đại hóa.
Toyota kỳ vọng Chính phủ xây dựng lộ trình điện hóa theo hướng phát huy lợi thế của cả xe hybrid và xe chạy pin, đồng thời có chính sách thuế phù hợp với hiệu quả môi trường thực tế của từng loại phương tiện.
Đáng chú ý, liên quan đến dự thảo vùng phát thải thấp tại TP. HCM, ông Hirata Osamu đề xuất xe hybrid tự sạc (HEV) được công nhận là phương tiện ưu tiên lưu thông cùng xe điện chạy pin (BEV).
Theo lãnh đạo Toyota Việt Nam, HEV có thể giúp giảm tiêu thụ nhiên liệu và phát thải CO2 mà không cần hạ tầng sạc. Hãng cũng đề nghị triển khai vùng phát thải thấp theo từng giai đoạn, để người dân và doanh nghiệp có thời gian chuẩn bị, thích ứng.
Toyota đồng thời kiến nghị Việt Nam từng bước chuyển cách tính thuế tiêu thụ đặc biệt đối với ô tô từ dựa trên dung tích động cơ sang dựa trên mức phát thải CO2, qua đó phản ánh rõ hơn tác động môi trường của từng công nghệ xe.
Bà Arai Sayaka, Tổng Giám đốc Honda Việt Nam, cũng bày tỏ sự quan tâm tới chính sách xây dựng vùng phát thải thấp tại Hà Nội và TP.HCM. Đại diện Honda đánh giá cao cách tiếp cận của Hà Nội và kỳ vọng kinh nghiệm này có thể được vận dụng khi TP.HCM xây dựng chính sách.
Sau khi lắng nghe các kiến nghị, Thủ tướng Lê Minh Hưng yêu cầu các bộ, ngành và địa phương tiếp tục rà soát, tập trung xử lý dứt điểm những vấn đề thuộc thẩm quyền, không để doanh nghiệp phải kiến nghị nhiều lần.
Riêng với đề xuất về thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe hybrid tự sạc, Thủ tướng yêu cầu Bộ Tài chính nghiên cứu và báo cáo Chính phủ trong tháng 10.
Động thái mới của Toyota diễn ra trong bối cảnh thị trường xe điện đang tăng trưởng nhanh, kéo theo nhu cầu phát triển hạ tầng sạc ngày càng lớn.
Theo Bộ Công Thương, riêng 6 tháng đầu năm nay, Việt Nam tiêu thụ 17.536 ô tô điện thuần, vượt số lượng 15.676 xe của cả năm 2023. Trong đó, xe sản xuất, lắp ráp trong nước chiếm tới 17.482 chiếc.
Sự gia tăng nhanh chóng của phương tiện điện kéo theo nhu cầu lớn về hạ tầng sạc. Hiện mạng lưới trạm sạc đang được phát triển bởi nhiều đơn vị, trong đó có các hãng xe điện như VinFast, Selex và Dat Bike; doanh nghiệp năng lượng như Petrolimex; cùng một số nhà sản xuất ô tô truyền thống như Honda.
Trong khi đó, thông qua đầu tư vào một số đơn vị vận hành trạm sạc, Grab cũng cam kết hỗ trợ phát triển hơn 6.000 cổng sạc, góp phần mở rộng mạng lưới trạm sạc xe điện dùng chung trên toàn quốc.
Theo Mordor Intelligence, quy mô thị trường xe điện Việt Nam được dự báo đạt 3,71 tỷ USD trong năm 2026 và có thể cán mốc 8,84 tỷ USD vào năm 2031, tương ứng tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) 18,95%.
Trong khi đó, quy mô thị trường trạm sạc xe điện trong nước đạt khoảng 81,7 triệu USD năm 2025 và được dự báo tăng lên 459,5 triệu USD vào năm 2034, tương ứng tốc độ tăng trưởng kép bình quân (CAGR) hơn 21%/năm.
