Từ 6/11, ngân hàng có nợ xấu từ 3% không bán nợ cho VAMC có thể bị NHNN thanh tra

Từ ngày 6/11/2026, Nghị định 359/2026/NĐ-CP của Chính phủ về thành lập, tổ chức, hoạt động và cơ chế tài chính của Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) chính thức có hiệu lực.

Đáng chú ý, khoản 3 Điều 13 quy định, tổ chức tín dụng Việt Nam có tỷ lệ nợ xấu từ 3% trở lên hoặc mức khác do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) quy định nhưng không bán nợ xấu cho VAMC có thể bị cơ quan quản lý xem xét áp dụng các biện pháp xử lý.

Cụ thể, NHNN có thể tiến hành thanh tra hoặc yêu cầu tổ chức tín dụng thuê công ty kiểm toán, tổ chức định giá độc lập để đánh giá lại chất lượng và giá trị tài sản, vốn chủ sở hữu, vốn điều lệ. Toàn bộ chi phí kiểm toán và định giá do tổ chức tín dụng chi trả.

Trên cơ sở kết quả thanh tra, kiểm toán và định giá độc lập, tổ chức tín dụng phải bán nợ xấu cho VAMC nhằm đưa tỷ lệ nợ xấu về mức an toàn.

Đồng thời, tổ chức tín dụng phải thực hiện trích lập dự phòng rủi ro theo Nghị định 86/2024/NĐ-CP, tuân thủ các tỷ lệ an toàn theo quy định của Thống đốc NHNN và cơ cấu lại hoạt động theo phương án được cơ quan quản lý phê duyệt.

Bên cạnh các biện pháp trên, Nghị định 359/2026/NĐ-CP cũng quy định 2 phương thức VAMC mua nợ xấu. Theo đó, VAMC có thể mua nợ bằng trái phiếu đặc biệt hoặc theo giá trị thị trường.

Đối với hình thức mua bằng trái phiếu đặc biệt, giá mua được xác định trên cơ sở dư nợ gốc chưa thanh toán, sau khi khấu trừ phần dự phòng cụ thể đã trích lập nhưng chưa sử dụng cho khoản nợ đó.

Với phương thức mua theo giá trị thị trường, giá giao dịch được xác định trên cơ sở thỏa thuận giữa các bên và giá trị khoản nợ sau khi đánh giá lại.

Nghị định mới thay thế Nghị định 53/2013/NĐ-CP cùng các nghị định sửa đổi, bổ sung liên quan, đồng thời tiếp tục hoàn thiện cơ chế mua bán, xử lý nợ xấu trong hệ thống các tổ chức tín dụng.