Việt Nam cần thêm 'đường dẫn vốn' khi tín dụng ngân hàng đang gánh quá nhiều vai trò
97-98% doanh nghiệp là nhỏ và vừa, bài toán tiếp cận vốn vẫn chưa được giải quyết.
Mục tiêu duy trì tăng trưởng kinh tế ở mức hai chữ số đang đặt ra yêu cầu mở rộng các kênh huy động vốn, khi tín dụng ngân hàng hiện vẫn là nguồn cung vốn chủ đạo nhưng bộc lộ nhiều giới hạn với nhu cầu đầu tư dài hạn.
Tại Hội thảo "Giải pháp phát triển đồng bộ thị trường vốn" do Tạp chí Nhà đầu tư tổ chức, đại diện doanh nghiệp, ngân hàng, công ty chứng khoán và các đơn vị trong lĩnh vực hạ tầng thị trường cho rằng Việt Nam cần xây dựng cấu trúc dẫn vốn cân bằng hơn, thay vì tiếp tục phụ thuộc chủ yếu vào tín dụng ngân hàng.
Theo các chuyên gia, trong nhiều năm qua, hệ thống ngân hàng vẫn giữ vai trò trung tâm trong cung ứng vốn cho doanh nghiệp và nền kinh tế. Tuy nhiên, khi nhu cầu vốn tăng cao, đặc biệt với các dự án đầu tư có thời gian thu hồi dài, mô hình này đang tạo thêm áp lực cho cả doanh nghiệp và tổ chức tín dụng.
Ông Nguyễn Văn Thân, Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME), cho biết nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện chiếm khoảng 97-98% tổng số doanh nghiệp nhưng vẫn gặp nhiều khó khăn trong tiếp cận nguồn vốn.
Theo ông, việc giảm lãi suất để hỗ trợ doanh nghiệp là cần thiết, song ngân hàng cũng phải cân đối giữa mục tiêu hỗ trợ tăng trưởng và yêu cầu kiểm soát rủi ro. Điều này khiến khả năng tiếp cận tín dụng của nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa vẫn còn hạn chế.
Ông Thân nhận định nếu doanh nghiệp chỉ có một kênh huy động vốn là vay ngân hàng, khả năng mở rộng tiếp cận vốn sẽ khó được cải thiện. Vì vậy, cần tiếp tục hoàn thiện các cơ chế thúc đẩy những mô hình cấp vốn mới, trong đó có việc nghiên cứu triển khai sandbox cho các hoạt động cho vay mới.
Bên cạnh đó, đại diện VINASME cho rằng doanh nghiệp hiện vẫn phụ thuộc lớn vào tài sản bảo đảm khi vay vốn. Việc xây dựng cơ chế công nhận kết quả xếp hạng tín nhiệm được kỳ vọng giúp thay đổi cách đánh giá khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp.
Khi kết quả xếp hạng tín nhiệm được thị trường thừa nhận, doanh nghiệp có thêm cơ sở tiếp cận các nhà đầu tư, tham gia chuỗi cung ứng và giảm sự phụ thuộc vào tài sản thế chấp.
Theo các chuyên gia, phát triển đồng bộ thị trường vốn, bao gồm các kênh huy động ngoài tín dụng ngân hàng, sẽ là một trong những yếu tố quan trọng để Việt Nam đáp ứng nhu cầu vốn cho giai đoạn tăng trưởng mới.
