Việt Nam muốn biến 'kho dược liệu' hơn 5.500 loài thành ngành kinh tế chiến lược tỷ đô
Việt Nam có nguồn tài nguyên dược liệu phong phú với hơn 5.100 loài thực vật, 408 loài động vật và 75 loại khoáng vật được sử dụng làm thuốc.
Việt Nam đặt mục tiêu phát triển dược liệu và công nghiệp dược liệu trở thành ngành kinh tế chiến lược, xây dựng chuỗi giá trị từ vùng trồng, chế biến sâu đến sản xuất thuốc và xuất khẩu, theo Kế hoạch thực hiện kết luận của lãnh đạo Trung ương về phát triển y học cổ truyền.
Theo Quyết định 1250/QĐ-TTg của Thủ tướng, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là bảo tồn, khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên dược liệu, phát triển các vùng trồng đạt tiêu chuẩn GACP, đặc biệt tại khu vực đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Mục tiêu không chỉ là chủ động nguồn nguyên liệu trong nước mà còn hình thành chuỗi sản xuất đồng bộ, từ giống, vùng trồng, tiêu chuẩn chất lượng, truy xuất nguồn gốc đến chiết xuất, bào chế, chế biến sâu, xây dựng thương hiệu và xuất khẩu.
Theo Bộ Y tế, Việt Nam có nguồn tài nguyên dược liệu phong phú với hơn 5.100 loài thực vật, 408 loài động vật và 75 loại khoáng vật được sử dụng làm thuốc. Đây được xem là lợi thế quan trọng để phát triển y học cổ truyền, công nghiệp dược và kinh tế sinh học.
Tuy nhiên, lĩnh vực này vẫn đối mặt nhiều hạn chế. Việc nuôi trồng, khai thác dược liệu còn nhỏ lẻ, chất lượng chưa đồng đều, công nghệ sơ chế và chế biến sâu còn hạn chế, trong khi chuỗi liên kết giữa sản xuất và tiêu thụ chưa bền vững.
Bên cạnh đó, một số nguồn gen dược liệu quý có nguy cơ suy giảm; hoạt động nghiên cứu giống, ứng dụng công nghệ cao trong nuôi trồng, bảo quản và chế biến chưa đáp ứng yêu cầu phát triển. Việc xây dựng thương hiệu quốc gia cho dược liệu Việt Nam cũng cần được thúc đẩy mạnh hơn.
Để khắc phục những điểm nghẽn này, kế hoạch của Chính phủ định hướng thu hút đầu tư vào công nghiệp dược liệu, sản xuất thuốc cổ truyền và thuốc dược liệu theo chuỗi giá trị, với sự tham gia của Nhà nước, doanh nghiệp, nhà khoa học và người dân.
Bộ Y tế cho biết thời gian tới sẽ tập trung hoàn thiện chính sách liên quan đến lĩnh vực dược liệu, xây dựng các vùng trồng đạt tiêu chuẩn GACP-WHO, nâng cao năng lực kiểm nghiệm, kiểm soát chất lượng và hỗ trợ doanh nghiệp phát triển sản phẩm.
Song song đó, các chương trình phát triển sản phẩm quốc gia về dược liệu, hợp tác quốc tế và hỗ trợ vùng trồng dược liệu quý thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2035 sẽ được triển khai nhằm hình thành các vùng nguyên liệu quy mô lớn.