19 năm thống trị thị trường thế giới, loại hạt nhỏ bé mang về 5,4 tỷ USD cho Việt Nam, Trung Quốc và Mỹ đua nhau thu mua
Mang về hàng tỷ USD mỗi năm và được Trung Quốc, Mỹ ưa chuộng, loại hạt này đang giúp Việt Nam khẳng định vị thế số một thế giới.
Xuất khẩu điều Việt Nam tiếp tục giữ vị thế dẫn đầu thế giới
Ngành điều Việt Nam đang duy trì vị thế vững chắc trên thị trường quốc tế. Không chỉ dẫn đầu về năng lực chế biến, Việt Nam còn chiếm hơn 80% tổng lượng nhân điều xuất khẩu toàn cầu.
Năm 2025, xuất khẩu điều của Việt Nam đạt 5,4 tỷ USD, thiết lập kỷ lục mới về kim ngạch. Đây cũng là năm thứ 19 liên tiếp Việt Nam giữ ngôi vị quốc gia chế biến và xuất khẩu nhân điều lớn nhất thế giới.
Bước sang năm 2026, dù phải đối mặt với nhiều biến động từ thị trường quốc tế, ngành điều vẫn ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực.
Theo Hiệp hội Điều Việt Nam (VINACAS), trong 9 tháng đầu năm 2026, cả nước xuất khẩu hơn 594.000 tấn nhân điều, thu về gần 4,2 tỷ USD. So với cùng kỳ năm trước, sản lượng tăng hơn 3,5%, còn kim ngạch tăng gần 7,4%.
Việc giá trị xuất khẩu tăng nhanh hơn sản lượng cho thấy ngành điều đang có những chuyển biến theo hướng nâng cao giá trị sản phẩm, thay vì chỉ dựa vào việc gia tăng khối lượng hàng hóa bán ra nước ngoài.
Về thị trường tiêu thụ, Trung Quốc và Mỹ tiếp tục là hai khách hàng lớn nhất của điều Việt Nam. Trong đó, Trung Quốc chiếm 21,61% tổng kim ngạch xuất khẩu, còn thị trường Mỹ đóng góp 15,21%.
Với đà tăng trưởng hiện tại, xuất khẩu điều Việt Nam được kỳ vọng tiếp tục vượt mốc 5 tỷ USD trong năm 2026.
Tuy nhiên, đằng sau những con số ấn tượng ấy là không ít khó khăn mà các doanh nghiệp đang phải tìm cách tháo gỡ.
Chi hơn 4,4 tỷ USD nhập khẩu nguyên liệu, ngành điều đối mặt áp lực lớn
Một trong những nghịch lý của ngành điều Việt Nam là dù đứng đầu thế giới về chế biến và xuất khẩu nhân điều, phần lớn nguyên liệu phục vụ sản xuất lại đến từ nước ngoài.
Hiện khoảng 85% lượng điều thô được các nhà máy trong nước sử dụng phải nhập khẩu. Điều này khiến doanh nghiệp phụ thuộc đáng kể vào nguồn cung quốc tế, đồng thời dễ bị ảnh hưởng khi giá nguyên liệu biến động.
Chỉ tính riêng 9 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đã nhập khẩu gần 2,8 triệu tấn điều thô, với tổng giá trị hơn 4,4 tỷ USD.
Đáng chú ý, giá điều thô nhập khẩu bình quân trong giai đoạn này đạt 1.582,56 USD/tấn. Riêng tháng 4, mức giá có thời điểm lên tới 1.689,66 USD/tấn.
Giá nguyên liệu tăng nhưng giá xuất khẩu nhân điều không tăng tương ứng. Khoảng cách giữa chi phí đầu vào và giá bán đầu ra vì thế trở thành gánh nặng đối với nhiều doanh nghiệp chế biến.
Không dừng lại ở đó, chi phí vận tải, logistics và áp lực tài chính cũng đang ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất, kinh doanh.
Theo VINACAS, môi trường thương mại quốc tế năm 2026 tiếp tục diễn biến phức tạp. Những thay đổi về chính sách thuế quan, cùng sự gia tăng của các rào cản thương mại, đặt doanh nghiệp xuất khẩu trước yêu cầu phải thích ứng nhanh hơn.
Trong bối cảnh ấy, duy trì sản lượng lớn chưa đủ để bảo đảm lợi thế cạnh tranh lâu dài. Ngành điều cần tìm cách tạo ra giá trị cao hơn từ chính những sản phẩm đang xuất khẩu.
