Cầu vượt sông 137 triệu USD dài nhất Việt Nam: Thi công thần tốc, gấp 3 cầu Mỹ Thuận, chịu được động đất cấp 8

Nằm bắc qua sông Hồng, nối phường Sơn Tây (Hà Nội) với xã Vĩnh Tường (Phú Thọ), cầu Vĩnh Thịnh là một trong những công trình giao thông có quy mô nổi bật tại khu vực phía Bắc. Với chiều dài toàn tuyến gần 5,5km, trong đó phần cầu dài 4,48km, công trình được giới thiệu là cây cầu vượt sông dài nhất Việt Nam tại thời điểm khánh thành năm 2014.

Để hình dung quy mô, riêng phần cầu dài 4.480m đã gần gấp đôi cầu Long Biên (2.290m) và gần gấp ba cầu Mỹ Thuận (1.535m). Đây cũng là một trong những công trình quan trọng trên hành lang giao thông kết nối các địa phương thuộc vùng Thủ đô.

Điểm đáng chú ý không chỉ nằm ở chiều dài mà còn ở tốc độ thi công. Cầu Vĩnh Thịnh được khởi công vào tháng 12/2011, với thời hạn xây dựng theo hợp đồng là 36 tháng. Tuy nhiên, công trình đã hoàn thành sớm 7 tháng và chính thức khánh thành vào ngày 8/6/2014.

Trước đó, vào dịp Tết Nguyên đán Giáp Ngọ 2014, các đơn vị thi công Việt Nam và Hàn Quốc đã hoàn thành hợp long nhịp cuối cùng, đánh dấu việc kết nối toàn bộ kết cấu cầu sau hơn hai năm xây dựng.

Dự án có tổng mức đầu tư 137 triệu USD, tương đương khoảng 2.800 tỷ đồng theo tỷ giá thời điểm triển khai. Trong đó, 100 triệu USD là nguồn vốn vay hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) của Hàn Quốc, còn 37 triệu USD là vốn đối ứng của Chính phủ Việt Nam.

Ban Quản lý dự án Thăng Long được giao làm đại diện chủ đầu tư, phối hợp với các nhà thầu và đơn vị tư vấn Việt Nam, Hàn Quốc tổ chức triển khai công trình.

Theo thiết kế, cầu Vĩnh Thịnh có điểm đầu tại Km4+313, khu vực nút giao Quốc lộ 32 với tuyến tránh Sơn Tây, và điểm cuối tại Km9+800. Công trình có mặt cắt ngang rộng 16,5m, bố trí 4 làn xe, đáp ứng nhu cầu lưu thông của các phương tiện qua sông Hồng.

Hệ thống đường dẫn được xây dựng theo tiêu chuẩn đường cấp III đồng bằng, với tốc độ thiết kế 80km/h.

Một trong những yếu tố kỹ thuật đáng chú ý nhất của cầu Vĩnh Thịnh là khả năng chịu động đất cấp 8 theo thiết kế. Đây là yêu cầu nhằm nâng cao độ an toàn và độ bền của công trình trong quá trình khai thác lâu dài.

Phần cầu chính sử dụng kết cấu dầm hộp bê tông cốt thép dự ứng lực liên tục gồm 9 nhịp, được thi công bằng công nghệ đúc hẫng cân bằng. Phương pháp này cho phép xây dựng những nhịp cầu có khẩu độ lớn, hạn chế việc bố trí quá nhiều trụ đỡ dưới lòng sông.

Nhờ đó, quá trình thi công có thể giảm mức độ can thiệp vào dòng chảy, đồng thời đáp ứng yêu cầu về kết cấu chịu lực đối với một công trình vượt sông quy mô lớn.

Trong khi đó, các đoạn cầu dẫn sử dụng dầm Super-T với chiều dài mỗi nhịp khoảng 40m. Sự kết hợp giữa các giải pháp kỹ thuật giúp công trình vừa đáp ứng yêu cầu chịu tải, vừa tạo nên hình dáng thanh thoát trên mặt sông Hồng.

Đặc biệt, đoạn tuyến phía Vĩnh Tường đi qua vùng bãi sông rộng lớn, xen kẽ các khu dân cư và đất sản xuất nông nghiệp. Điều kiện địa hình này đòi hỏi việc tổ chức thi công, xây dựng hệ thống trụ cầu và đường dẫn phải bảo đảm yêu cầu kỹ thuật cũng như hạn chế ảnh hưởng đến đời sống người dân.

Sau khi đưa vào sử dụng, cầu Vĩnh Thịnh đã thay thế phà Vĩnh Thịnh, chấm dứt sự phụ thuộc vào phương tiện vận chuyển qua sông tại vị trí này.

Nếu trước đây, người dân và các phương tiện phải sử dụng phà để di chuyển giữa hai bờ, thì sự xuất hiện của cây cầu đã hình thành tuyến kết nối đường bộ trực tiếp, giúp việc đi lại và vận chuyển hàng hóa thuận tiện, ổn định hơn.

Không chỉ phục vụ nhu cầu giao thông giữa Sơn Tây và Vĩnh Tường, công trình còn góp phần hoàn thiện mạng lưới giao thông liên vùng, tạo thêm hướng kết nối giữa Hà Nội với các địa phương phía Bắc.

Cầu Vĩnh Thịnh cũng là một hợp phần quan trọng trong định hướng phát triển tuyến Vành đai 5 vùng Thủ đô. Việc hình thành công trình giúp bổ sung năng lực kết nối giữa các tuyến quốc lộ, trong đó có Quốc lộ 2 và Quốc lộ 32, góp phần phân bổ lưu lượng phương tiện và giảm áp lực lên một số hành lang giao thông hiện hữu.

Từ góc độ phát triển kinh tế, tuyến kết nối qua cầu tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động giao thương, vận chuyển hàng hóa và đi lại giữa khu vực phía Tây Hà Nội với Phú Thọ cùng các tỉnh lân cận. Sau hơn 12 năm kể từ ngày khánh thành, cầu Vĩnh Thịnh tiếp tục giữ vai trò là một trong những điểm vượt sông Hồng quan trọng của mạng lưới giao thông vùng Thủ đô.

Với quy mô đầu tư 137 triệu USD, chiều dài phần cầu gần 4,5km, thiết kế chịu động đất cấp 8 và tiến độ hoàn thành sớm 7 tháng, công trình là dấu ấn đáng chú ý trong quá trình phát triển hạ tầng giao thông phía Bắc Việt Nam.