Đã đạt mục tiêu tăng trưởng hai chữ số, Phó Chủ tịch tỉnh Quảng Ninh nói không thể mãi 'ăn' vào tài nguyên, phải tìm động lực mới

Phát biểu tại Diễn đàn Doanh nghiệp Phát triển bền vững Việt Nam 2026, ông Lê Văn Ánh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh, cho biết địa phương đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP khoảng 13,2% trong năm 2026, đồng thời từng bước chuyển mô hình tăng trưởng dựa nhiều hơn vào chế biến, chế tạo, dịch vụ, kinh tế biển, công nghệ và các động lực xanh.

Theo ông Lê Văn Ánh, mục tiêu tăng trưởng bứt phá và phát triển bền vững không phải là hai mục tiêu để lựa chọn mà là hai mặt thống nhất trong một hành trình phát triển.

“Tăng trưởng tạo nguồn lực cho phát triển bền vững, còn phát triển bền vững tạo nền tảng cho tăng trưởng mạnh trong dài hạn”, ông Ánh nói.

Theo lãnh đạo Quảng Ninh, trong giai đoạn phát triển mới, câu hỏi không chỉ là nền kinh tế tăng trưởng nhanh đến mức nào mà còn là tăng trưởng dựa trên nền tảng nào, tạo ra giá trị dài hạn ra sao cho quốc gia, doanh nghiệp và người dân.

Với Quảng Ninh, tỉnh xác định phát triển không chỉ được đo bằng quy mô và tốc độ mà quan trọng hơn là chất lượng tăng trưởng, sức cạnh tranh, chất lượng sống của người dân và khả năng bảo vệ môi trường, phát huy giá trị tài nguyên, di sản.

Hạ tầng đi trước, mở không gian phát triển mới

Ông Ánh cho biết một trong những kinh nghiệm của Quảng Ninh là hạ tầng phải đi trước một bước để mở ra không gian phát triển mới, đồng thời tái cấu trúc không gian kinh tế theo hướng các khu vực hỗ trợ lẫn nhau dựa trên những cực tăng trưởng có tính kết nối.

Quảng Ninh đang hình thành các không gian phát triển gắn với kinh tế biển, công nghiệp chế biến, chế tạo, thương mại, dịch vụ, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Trong đó, khu vực đô thị trung tâm được định hướng giữ vai trò hạt nhân về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, trong khi dữ liệu được xác định là một động lực quan trọng dẫn dắt phát triển.

Việc tăng cường kết nối hạ tầng giữa các khu vực cũng đang tạo ra những kết quả tích cực. Theo ông Ánh, trong 9 tháng đầu năm 2026, kim ngạch xuất khẩu của Quảng Ninh tăng 27,7% so với cùng kỳ. Doanh thu du lịch 9 tháng đạt khoảng 64.000 tỷ đồng, tăng 34,39%.

Tỉnh đồng thời chú trọng cân bằng giữa phát triển kinh tế với bảo tồn di sản và bảo vệ hệ sinh thái, trong đó có việc phục hồi hệ sinh thái vịnh Hạ Long, tăng cường các giải pháp chống chịu với biến đổi khí hậu và hướng tới mô hình đô thị xanh.

“Địa phương phải vừa tạo ra tăng trưởng, vừa bảo đảm chất lượng môi trường sống và gìn giữ những giá trị tài nguyên, di sản cho các thế hệ sau”, ông Ánh nhấn mạnh.

Bên cạnh các động lực truyền thống, Quảng Ninh đang đẩy mạnh tìm kiếm những động lực tăng trưởng mới. Theo lãnh đạo tỉnh, nếu muốn tạo bước bứt phá, địa phương không thể tiếp tục phụ thuộc quá nhiều vào khai thác tài nguyên mà phải chuyển sang công nghệ, đổi mới sáng tạo và những mô hình phát triển mới.

Trong lĩnh vực công nghiệp, tỉnh tập trung cơ cấu lại ngành chế biến, chế tạo theo hướng công nghệ cao, tự động hóa và phát triển các khu công nghiệp sinh thái. Du lịch cũng được chuyển từ tăng trưởng về lượng sang nâng cao giá trị trải nghiệm.

Quảng Ninh đồng thời hướng tới phát triển kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, kinh tế biển, năng lượng sạch và các ngành kinh tế dựa trên văn hóa.

Những chuyển dịch này bước đầu cho thấy kết quả. Trong 9 tháng đầu năm, ngành chế biến, chế tạo của Quảng Ninh tăng 26,6%, trở thành một trong những động lực quan trọng của tăng trưởng.

Theo ông Ánh, trong 9 tháng năm 2026, khu vực công nghiệp - xây dựng của tỉnh tăng khoảng 14,8%. Quảng Ninh đang tiếp tục phấn đấu đạt mức tăng trưởng GRDP 13,2% theo mục tiêu được giao và sẵn sàng nỗ lực cao hơn.

Tăng trưởng phải đi cùng an sinh và chất lượng sống

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ninh, một yêu cầu quan trọng trong quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng là kết quả kinh tế phải đi cùng với an sinh xã hội.

Tỉnh ưu tiên nguồn lực cho giáo dục, y tế, việc làm, thu hẹp khoảng cách phát triển và nâng cao khả năng tiếp cận các dịch vụ thiết yếu của người dân, đặc biệt tại khu vực miền núi, biên giới và những địa bàn còn khó khăn.

“Đây không chỉ là chính sách an sinh mà còn là đầu tư cho con người, tạo nền tảng xã hội và động lực cho phát triển”, ông Ánh cho biết.

Theo ông, trong năm 2026, Quảng Ninh dành nguồn lực đáng kể cho giáo dục và y tế, đồng thời đã hoàn thành khoảng 1.150 căn nhà ở xã hội và thu hút thêm các dự án đầu tư vào những khu vực kinh tế, khu công nghiệp.

Với cộng đồng doanh nghiệp, tỉnh xác định chính quyền phải đóng vai trò kiến tạo, không chỉ giải quyết các kiến nghị chung mà cần đối thoại và tháo gỡ khó khăn theo từng ngành hàng, lĩnh vực như công nghiệp chế biến, chế tạo, thực phẩm hay du lịch.

Quảng Ninh cũng tập trung hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực nội tại, ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số, phát triển nhân lực chất lượng cao và kết nối doanh nghiệp trong nước với các tập đoàn, doanh nghiệp lớn để tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

Theo ông Ánh, phát triển bền vững không chỉ là câu chuyện về tăng trưởng hay quy mô đầu tư mà còn phải tạo ra giá trị gia tăng, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải và bảo vệ môi trường.

Để đạt mục tiêu tăng trưởng bứt phá gắn với phát triển bền vững, Quảng Ninh đề xuất tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền thực chất, tạo không gian chủ động để địa phương triển khai các mô hình mới nhưng đi cùng trách nhiệm giải trình và kỷ luật tài chính.

Tỉnh cũng kiến nghị huy động đa dạng nguồn lực cho phát triển, không chỉ dựa vào đầu tư công mà cần khơi thông đầu tư tư nhân, lựa chọn các dự án có chất lượng, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm phát thải và thích ứng với biến đổi khí hậu.

Bên cạnh đó, Quảng Ninh đề xuất thiết lập các cơ chế kết nối chặt chẽ giữa chính quyền, doanh nghiệp và các cơ sở đào tạo, nghiên cứu. Qua đó, tri thức, công nghệ và nguồn nhân lực có thể được chuyển hóa thành công nghệ, sản phẩm và giá trị gia tăng.

Ông Ánh cho rằng với những định hướng trên, Quảng Ninh sẽ tiếp tục đổi mới mô hình tăng trưởng, làm mới các động lực tăng trưởng của các ngành và doanh nghiệp, qua đó góp phần cùng cả nước thực hiện mục tiêu tăng trưởng cao nhưng vẫn bảo đảm phát triển bền vững.

“Phát triển bền vững phải đạt được những kết quả thực chất, để tăng trưởng hôm nay tạo ra nền tảng vững chắc cho phát triển trong tương lai”, ông Ánh nhấn mạnh.