Đại biểu Quốc hội đề xuất 'đợi doanh nghiệp có lãi' mới bắt đầu tính 3 năm miễn thuế
Đại biểu Quốc hội cho rằng quy định miễn thuế thu nhập doanh nghiệp nhỏ và vừa trong 3 năm kể từ khi đăng ký thành lập có thể khiến nhiều doanh nghiệp hết ưu đãi trước khi phát sinh lợi nhuận.
Sáng 28/9, góp ý dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, đại biểu Trần Văn Lâm, Phó chủ nhiệm Ủy ban Công tác đại biểu, cho rằng thời điểm tính ưu đãi thuế cần được điều chỉnh để phù hợp hơn với thực tế hoạt động của doanh nghiệp mới thành lập.

Theo dự thảo, doanh nghiệp nhỏ và vừa được miễn thuế thu nhập trong 3 năm kể từ ngày được cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp lần đầu.
Ông Lâm cho biết những năm đầu, doanh nghiệp thường phải đầu tư nhà xưởng, máy móc, thiết bị, tuyển dụng lao động, tìm kiếm khách hàng và mở rộng thị trường. Đây cũng là giai đoạn nhiều doanh nghiệp chưa có lãi, lợi nhuận thấp, thậm chí thua lỗ.
Do đó, nếu tính thời gian miễn thuế ngay từ khi doanh nghiệp đăng ký thành lập, chính sách có thể kết thúc trước khi doanh nghiệp thực sự phát sinh nghĩa vụ thuế.
“Doanh nghiệp chưa có lãi đã hết thời hạn miễn, khiến chính sách ưu đãi không đi vào thực tế với các công ty vừa khởi sự”, ông Lâm nói.
Ông đề xuất tính thời gian miễn thuế từ năm đầu tiên doanh nghiệp có thu nhập chịu thuế và kéo dài 3 năm kể từ thời điểm phát sinh số thuế phải nộp. Theo ông, cách này sẽ giúp ưu đãi thuế được áp dụng đúng thời điểm doanh nghiệp bắt đầu có khả năng đóng thuế.
Đại biểu Hà Thị Anh Thư, Phó đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Quảng Ngãi, cũng đề nghị lùi thời điểm miễn thuế đến khi doanh nghiệp có thu nhập chịu thuế, tránh trường hợp ưu đãi hết hạn khi doanh nghiệp chưa kịp sinh lời.
Đại biểu Nguyễn Văn Huy, Phó đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Hưng Yên, đồng tình với việc xem xét lại thời điểm tính ưu đãi. Ông cho rằng dự luật có thể quy định khung chính sách, trong khi mức thuế, thời điểm áp dụng ưu đãi và phương pháp tính cần được thống nhất với các luật thuế chuyên ngành.
Đề nghị đồng bộ cách tính thuế với kế toán, VAT
Dự thảo cũng đề xuất doanh nghiệp có doanh thu tối đa 10 tỷ đồng mỗi năm được lựa chọn tính thuế theo thu nhập chịu thuế, tức doanh thu trừ chi phí, hoặc tính theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu.
Ông Trần Văn Lâm cho rằng quy định này có thể giúp giảm chi phí tuân thủ, nhất là với doanh nghiệp nhỏ và các hộ kinh doanh chuyển đổi lên doanh nghiệp. Tuy nhiên, ông đề nghị làm rõ sự đồng bộ giữa cách tính thuế thu nhập doanh nghiệp với thuế VAT và chế độ kế toán.
Theo ông, nếu doanh nghiệp lựa chọn tính thuế thu nhập theo tỷ lệ trên doanh thu nhưng vẫn phải theo dõi chi tiết VAT đầu vào, đầu ra, khấu trừ thuế và thực hiện đầy đủ các yêu cầu về kế toán thì mức độ đơn giản hóa sẽ không đạt như kỳ vọng.
Vì vậy, ông đề nghị rà soát đồng bộ các quy định về thuế thu nhập doanh nghiệp, VAT và chế độ kế toán đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong đó, dự luật cần làm rõ quyền lựa chọn phương pháp tính VAT trực tiếp theo tỷ lệ doanh thu, đồng thời bảo đảm thống nhất giữa các luật thuế.
Đại biểu lưu ý, với doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng, phương pháp khấu trừ VAT có thể cần thiết để giao dịch với khách hàng. Do đó, quyền lựa chọn phương pháp tính thuế cần được thiết kế phù hợp với đặc điểm hoạt động của từng doanh nghiệp.
Dự kiến dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa sẽ được trình Quốc hội xem xét, thảo luận tại kỳ họp vào tháng 10.