Mua hàng online gặp hàng giả, hàng kém chất lượng: Bộ Công Thương đề xuất cơ chế bảo vệ mới

Đề xuất hoàn thiện quy định mua bán trên mạng

Theo dự thảo, một số quy định tại Nghị định 55/2024/NĐ-CP sẽ được bãi bỏ để phù hợp với việc phân cấp, phân quyền về thẩm quyền quản lý.

Các nội dung dự kiến giao Bộ trưởng Bộ Công Thương quy định chi tiết gồm kiểm soát hợp đồng theo mẫu và điều kiện giao dịch chung; thu hồi sản phẩm, hàng hóa có khuyết tật; giao dịch từ xa; giao dịch trên không gian mạng và bán hàng không tại địa điểm giao dịch thường xuyên.

Đây đều là những nội dung có tác động trực tiếp đến quyền lợi người tiêu dùng, nhất là trong bối cảnh mua bán trực tuyến ngày càng phổ biến.

Theo cơ quan soạn thảo, việc phân định lại thẩm quyền nhằm tăng cường phân cấp, phân quyền, tạo sự chủ động cho cơ quan quản lý chuyên ngành trong quá trình tổ chức thực hiện.

Việc này đồng thời giúp cập nhật các quy định theo thực tiễn, hạn chế tình trạng trùng lặp, chồng chéo giữa các quy định và cơ quan quản lý.

Người mua online đối mặt nhiều rủi ro

Thương mại điện tử phát triển nhanh khiến hoạt động mua bán trên nền tảng số ngày càng đa dạng. Người tiêu dùng hiện có thể mua hàng thông qua sàn thương mại điện tử, mạng xã hội, livestream và nhiều hình thức bán hàng trực tuyến khác.

Tuy nhiên, sự phát triển này cũng kéo theo nhiều vấn đề liên quan đến bảo vệ quyền lợi người mua. Người tiêu dùng có thể gặp khó khăn trong việc xác minh thông tin người bán, nguồn gốc và chất lượng hàng hóa, điều kiện giao dịch hoặc trách nhiệm của bên bán khi sản phẩm nhận được không đúng với quảng cáo.

Đặc biệt, người mua hàng trực tuyến thường không có điều kiện kiểm tra trực tiếp sản phẩm trước khi thanh toán. Điều này làm gia tăng rủi ro đối với các trường hợp hàng giả, hàng nhái, hàng kém chất lượng hoặc hàng hóa không rõ nguồn gốc.

Thời gian qua, cơ quan chức năng đã liên tục phát hiện và xử lý các vụ kinh doanh hàng giả, hàng không rõ nguồn gốc thông qua livestream, mạng xã hội và sàn thương mại điện tử. Một số vụ việc liên quan đến những người bán có lượng người theo dõi lớn như KOL, KOC, sử dụng livestream để quảng cáo và chốt đơn.

Trong bối cảnh đó, việc hoàn thiện quy định về giao dịch trên không gian mạng được kỳ vọng sẽ góp phần làm rõ hơn trách nhiệm của người bán và các bên liên quan, đồng thời tăng cơ chế bảo vệ người tiêu dùng khi mua hàng trực tuyến.

Bộ Công Thương cho rằng việc giao Bộ trưởng quy định chi tiết cũng nhằm nâng cao tính chủ động và trách nhiệm giải trình của cơ quan quản lý chuyên ngành, đồng thời rút ngắn thời gian sửa đổi, bổ sung quy định khi thực tiễn phát sinh vấn đề mới.