Ông Trump lại bị kiện vì áp thuế 50% lên hàng hóa Canada

Một doanh nghiệp nhập khẩu thực phẩm tại Mỹ đã kiện chính quyền Tổng thống Donald Trump vì áp thuế 50% lên nhiều mặt hàng Canada, cho rằng biện pháp này trái luật.

Công ty ước tính phải trả thêm 40 triệu USD tiền thuế mỗi năm đối với phô mai nhập khẩu nếu chính sách tiếp tục được duy trì.

Vụ kiện được đệ trình hôm 20/10 lên Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ, nhằm phản đối việc ông Trump viện dẫn Điều 338 của Đạo luật Thuế quan năm 1930 để áp thuế lên hàng hóa Canada. Đây là lần đầu tiên đạo luật có tuổi đời 96 năm này được sử dụng để áp thuế.

Hồi tháng 7, ông Trump đã ký ba tuyên bố áp thuế đối với nhiều nhóm hàng nhập khẩu từ Canada, bao gồm gậy khúc côn cầu, rượu vang, mật ong, tóc giả và các sản phẩm khác.

Chính quyền Mỹ cho rằng Canada có hành vi phân biệt đối xử trong các lĩnh vực ô tô, đồ uống có cồn và sữa.

Các mức thuế có hiệu lực từ ngày 22/8, sau khi đàm phán thương mại với giới chức Canada tại Washington đổ vỡ. Ottawa sau đó đáp trả bằng các mức thuế tương ứng với giá trị hàng hóa Mỹ.

Doanh nghiệp Mỹ cho rằng chính quyền áp thuế trái luật

Nguyên đơn Gellert Global Group, doanh nghiệp nhập khẩu thực phẩm có trụ sở tại bang New Jersey, cho biết phô mai Canada của công ty thuộc diện chịu thuế 50%.

Công ty đề nghị tòa tuyên bố các mức thuế này là bất hợp pháp, ngăn chính quyền thực thi và yêu cầu hoàn trả các khoản thuế đã thu, kèm lãi.

Theo đơn kiện, Điều 338 chỉ cho phép áp thuế khi có kết luận dựa trên thực tế rằng một quốc gia nước ngoài áp đặt các khoản phí hoặc hạn chế thương mại bất hợp lý đối với hàng hóa Mỹ, hoặc có quy định hải quan gây bất lợi không công bằng cho Mỹ.

Ngay cả khi đáp ứng điều kiện đó, mức thuế cũng chỉ được áp dụng nhằm bù đắp những bất lợi nói trên.

Tuy nhiên, Gellert Global lập luận rằng các hành động của Canada được ông Trump viện dẫn không cấu thành hành vi phân biệt đối xử.

Hai trong số đó là biện pháp Ottawa đáp trả chính sách thuế quan của Mỹ, bao gồm những mức thuế đã bị Tòa án Tối cao tuyên là bất hợp pháp. Theo nguyên đơn, việc trả đũa không đồng nghĩa với phân biệt đối xử.

Vấn đề còn lại liên quan đến hạn ngạch đối với sản phẩm sữa trong Hiệp định Mỹ - Mexico - Canada (USMCA). Đơn kiện cho rằng các điều khoản của hiệp định giúp phô mai Mỹ tiếp cận thị trường Canada thuận lợi hơn so với sản phẩm từ phần lớn quốc gia khác.

Theo đơn kiện, Gellert Global là một trong những nhà nhập khẩu thực phẩm hàng đầu tại Mỹ, với doanh thu hằng năm hơn 1,7 tỷ USD. Riêng năm 2025, công ty nhập khẩu phô mai Canada trị giá 71 triệu USD.

Trước đây, doanh nghiệp không phải trả thuế đối với các mặt hàng này theo USMCA. Nhưng chính quyền ông Trump hồi tháng 7 tuyên bố sẽ không gia hạn hiệp định thêm một nhiệm kỳ 16 năm.

Với mức thuế mới, Gellert Global ước tính phải trả thêm khoảng 40 triệu USD/năm, tương đương 50% trị giá hải quan của lượng phô mai Canada nhập khẩu.

Công ty dự định tự gánh khoản chi phí này đến hết năm nay, nhưng khẳng định tình hình không thể kéo dài.

Nếu thuế tiếp tục được duy trì, doanh nghiệp có thể buộc phải tăng giá, dẫn đến doanh số sụt giảm, mất khách hàng và gián đoạn chuỗi cung ứng khi các nhà sản xuất thu hẹp hoạt động hoặc ngừng kinh doanh do chi phí tăng cao.