Phát hiện 43kg vàng, 3.000kg bạc bị cuốn theo dòng nước thải
Dù phát hiện lượng vàng và bạc đáng kể, nghiên cứu cho thấy việc thu hồi kim loại quý từ toàn bộ hệ thống nước thải chưa mang lại hiệu quả kinh tế.
Năm 2017, các nhà khoa học Thụy Sĩ công bố nghiên cứu cho thấy mỗi năm một lượng đáng kể kim loại quý thất thoát vào hệ thống xử lý nước thải. Đáng chú ý, khoảng 43kg vàng trị giá ước tính 2 triệu USD (hơn 52 tỷ đồng) được phát hiện trong dòng chất thải và nước thải.
Nghiên cứu do Viện Nghiên cứu Liên bang về Khoa học và Công nghệ Nước (Eawag) thực hiện, nhằm xác định nguồn gốc, quá trình di chuyển của các nguyên tố trong hệ thống nước thải và cung cấp dữ liệu phục vụ giám sát môi trường.
Theo kết quả nghiên cứu, lượng vàng này đến từ nhiều nguồn, trong đó có một phần rất nhỏ phát sinh từ sinh hoạt của các hộ gia đình. Tuy nhiên, hoạt động công nghiệp được xác định là nguồn đóng góp đáng kể hơn, đặc biệt tại những khu vực tập trung các ngành sử dụng kim loại quý.
Tại Ticino, miền Nam Thụy Sĩ, các nhà khoa học phát hiện nồng độ vàng trong bùn thải đủ cao để việc thu hồi tại một số địa điểm có khả năng mang lại hiệu quả kinh tế. Nguyên nhân được cho là liên quan đến sự hiện diện của các nhà máy tinh chế vàng tại địa phương.
Không chỉ vàng, hệ thống nước thải của Thụy Sĩ còn chứa lượng bạc đáng kể. Ước tính mỗi năm khoảng 3.000kg bạc trị giá khoảng 1,8 triệu USD (khoảng 47 tỷ đồng) đi vào hệ thống xử lý nước thải. Phần lớn lượng bạc này được cho là bắt nguồn từ ngành công nghiệp hóa chất và y tế.
Dù phát hiện lượng vàng và bạc đáng kể, nghiên cứu cho thấy việc thu hồi kim loại quý từ toàn bộ hệ thống nước thải chưa mang lại hiệu quả kinh tế. Chi phí xử lý, công nghệ tách chiết và lượng kim loại thực tế có thể thu hồi khiến hoạt động này khó triển khai trên quy mô lớn.
Khi so sánh với lượng kim loại Thụy Sĩ nhập khẩu mỗi năm, tỷ lệ thất thoát qua nước thải cũng tương đối nhỏ. Lượng nhôm theo nước thải chỉ tương đương khoảng 0,2% lượng nhôm nhập khẩu, còn đồng vào khoảng 4%. Tuy nhiên, Ticino là trường hợp ngoại lệ do một số khu vực có nồng độ vàng trong bùn thải đủ cao để xem xét khả năng thu hồi.
Mục tiêu chính của nghiên cứu không phải tìm kiếm một nguồn vàng để khai thác từ hệ thống cống rãnh, mà là xác định nguồn phát sinh và theo dõi quá trình các nguyên tố di chuyển trong dòng nước thải.
Kết quả này tương đồng với một nghiên cứu từng được thực hiện tại Mỹ, ước tính lượng vàng trong bùn thải của nước này có giá trị khoảng 13 triệu USD. Con số cao hơn chủ yếu do quy mô hệ thống nước thải của Mỹ lớn hơn.
Các nghiên cứu cho thấy kim loại quý cùng nhiều nguyên tố khác vẫn liên tục đi vào hệ thống nước thải từ hoạt động sinh hoạt và sản xuất công nghiệp. Việc xác định nguồn gốc, nồng độ và quá trình dịch chuyển của chúng giúp cung cấp thêm dữ liệu về sự phân bố các nguyên tố trong môi trường.
