Quốc gia nhỏ nhất thế giới chi hơn 3.000 tỷ đồng xây tổ hợp điện mặt trời 90MW, hướng tới tự chủ năng lượng

Theo các nguồn tin tham gia quá trình thảo luận dự án, nhà máy sẽ được phát triển theo mô hình nông điện kết hợp, trong đó các tấm pin mặt trời được lắp đặt cao hơn mặt đất để hoạt động sản xuất nông nghiệp vẫn có thể diễn ra phía dưới.

Công suất dự kiến của dự án đạt khoảng 80-90 MW, đưa công trình trở thành một trong những hệ thống dự án điện mặt trời nông nghiệp lớn nhất Italy.

Trong mô hình này, các tấm pin được bố trí cách mặt đất vài mét, tạo không gian để cây trồng tiếp tục phát triển. Phần bóng râm từ hệ thống pin đồng thời giúp hạn chế sự bốc hơi nước và bảo vệ cây trồng trước những hiện tượng thời tiết cực đoan.

Một ủy ban chung giữa Italy và Vatican đã họp vào đầu tháng này để khởi động dự án tại khu đất Santa Maria di Galeria thuộc sở hữu của Vatican, nằm ở khu vực ngoại ô phía tây bắc Rome.

Động thái diễn ra sau khi Italy phê chuẩn thỏa thuận song phương ký với Vatican năm 2025, tạo cơ sở pháp lý cho việc phát triển khu vực này trong năm nay.

Sau cuộc họp, giới chức hai bên chưa công bố chính thức chi phí, công suất cũng như tiến độ thực hiện dự án. Tuy nhiên, các nguồn tin tham gia thảo luận cho biết công trình có thể mất từ 18 đến 24 tháng để hoàn thành, bao gồm cả thời gian thực hiện các thủ tục hành chính và cấp phép.

Vatican hiện chưa đưa ra bình luận chính thức về thông tin trên.

Vatican City là quốc gia nhỏ nhất thế giới, đồng thời là trụ sở của Giáo hội Công giáo toàn cầu và nơi tọa lạc Vương cung thánh đường Thánh Peter. Quốc gia này có diện tích khoảng 108 mẫu Anh và chưa tới 900 cư dân.

Trong khi đó, khu đất Santa Maria di Galeria rộng khoảng 450 ha và từ những năm 1950 đã được sử dụng làm nơi đặt các cơ sở truyền dẫn của Đài Vatican.

Điện dư sẽ được cung cấp cho Italy

Nhà máy mới được thiết kế trước hết để cung cấp điện cho trạm truyền dẫn của Đài Vatican, đồng thời góp phần giúp Nhà nước Vatican đạt mục tiêu tự chủ hoàn toàn về năng lượng.

Theo các nguồn tin, nguồn điện sản xuất từ dự án cũng có thể được sử dụng cho một số cơ sở có liên hệ với Tòa Thánh, trong đó có Bệnh viện Bambino Gesù tại Rome.

Vatican sẽ không được hưởng các cơ chế ưu đãi tài chính mà Italy đang áp dụng cho hộ gia đình và doanh nghiệp đầu tư điện mặt trời.

Thay vào đó, phần điện năng sản xuất vượt quá nhu cầu của Vatican sẽ được cung cấp cho Italy.

Một nguồn tin cho biết hệ thống pin mặt trời có khả năng xoay theo hướng ánh sáng sẽ được lắp đặt trên diện tích khoảng 200 ha, tương đương gần một nửa khu đất Santa Maria di Galeria.

Dự án từng là một trong những ưu tiên của cố Giáo hoàng Francis, người đã nhiều lần nhấn mạnh vấn đề biến đổi khí hậu và sự cần thiết của quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.

Kế hoạch sau đó tiếp tục nhận được sự ủng hộ của Giáo hoàng Leo XIV.

Theo thỏa thuận song phương giữa Italy và Vatican, dự án nông điện mặt trời tại Santa Maria di Galeria được hưởng cơ chế pháp lý đặc biệt tương tự các cơ sở của Đài Vatican đang hoạt động tại đây, bao gồm miễn một số loại thuế và khoản phí công tại Italy.

Luật phê chuẩn của Italy đồng thời quy định việc triển khai thỏa thuận không được làm phát sinh thêm nghĩa vụ tài chính đối với ngân sách nhà nước.

Các gói thầu phục vụ xây dựng dự án dự kiến sẽ được đưa ra đấu thầu trong những tuần tới.

Đây không phải lần đầu Vatican đầu tư mạnh vào năng lượng mặt trời. Năm 2008, dưới thời Giáo hoàng Benedict XVI, hai doanh nghiệp Đức là SolarWorld và SMA Solar Technology đã tài trợ 2.400 tấm pin quang điện cùng thiết bị liên quan để lắp đặt trên mái Hội trường Nervi, nơi thường diễn ra các buổi tiếp kiến của Giáo hoàng và nhiều sự kiện lớn.

Nếu hoàn thành đúng kế hoạch, dự án mới sẽ đánh dấu bước tiến đáng kể trong chiến lược chuyển đổi năng lượng của Vatican, khi quốc gia nhỏ nhất thế giới hướng tới mục tiêu tự đáp ứng nhu cầu điện bằng nguồn năng lượng tái tạo.