Quy hoạch đại lộ sông Hồng 730.000 tỷ: Khu vực nào sẽ giải phóng mặt bằng xong trước 25/9 và 3 phương án tái định cư là gì?

Dự án đại lộ sông Hồng sẽ giải phóng mặt bằng xong trước 25/9?

Hà Nội đang gấp rút chuẩn bị triển khai trục đại lộ sông Hồng - siêu dự án được kỳ vọng tạo động lực phát triển mới cho Thủ đô, đồng thời đẩy nhanh công tác giải phóng mặt bằng và xây dựng các phương án tái định cư nhằm bảo đảm quyền lợi, ổn định cuộc sống cho người dân bị ảnh hưởng.

Liên danh nhà đầu tư gồm Công ty Cổ phần Đầu tư Địa ốc Đại Quang Minh, Công ty Cổ phần Tập đoàn Trường Hải và Công ty Cổ phần Tập đoàn Hòa Phát đã chính thức đề xuất lộ trình triển khai với tiến độ rất khẩn trương. Theo đó, mục tiêu là hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng trên quy mô lớn chỉ trong vài tháng để kịp tiến độ bàn giao.

Liên danh kiến nghị thành phố hoàn thành thẩm định, phê duyệt phương án vị trí hướng tuyến theo quy hoạch tỷ lệ 1/500 trước ngày 15/6 để làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo của dự án.

Đáng chú ý, nhà đầu tư đặt mục tiêu hoàn thành giải phóng mặt bằng đối với đất công và đất nông nghiệp nằm trong phạm vi tuyến trước ngày 20/9, đồng thời bàn giao mặt bằng sạch để triển khai thi công trước ngày 25/9.

Dự án Trục đại lộ cảnh quan sông Hồng đã nhận được sự đồng thuận tuyệt đối từ Hội đồng Nhân dân TP Hà Nội khi 100% đại biểu tán thành chủ trương đầu tư.

Theo quy hoạch, dự án có quy mô sử dụng đất hơn 11.400 ha, trải dài qua địa bàn 16 xã, phường gồm Hồng Hà, Ô Diên, Thượng Cát, Đông Ngạc, Phú Thượng, Lĩnh Nam, Thanh Trì, Nam Phù, Hồng Vân, Mê Linh, Thiên Lộc, Vĩnh Thanh, Đông Anh, Bồ Đề, Long Biên và Bát Tràng.

Dự án không chỉ bao gồm tuyến đại lộ hiện đại mà còn tích hợp hệ thống công viên vui chơi giải trí, các khu phát triển đô thị và hạ tầng kỹ thuật đồng bộ. Tổng mức đầu tư sơ bộ được điều chỉnh xuống còn khoảng 736.963 tỷ đồng, với lộ trình thực hiện từ năm 2026 đến năm 2038.

Hé lộ 3 khu tái định cư cho người dân

Theo tính toán của liên danh nhà đầu tư, tổng diện tích đất thu hồi để thực hiện dự án khoảng 7.971 ha. Để bảo đảm quyền lợi của người dân trong vùng ảnh hưởng, dự án dự kiến áp dụng cơ chế tái định cư linh hoạt với ba lựa chọn. Cụ thể:

- Phương án thứ nhất là bố trí tái định cư tại các khối chung cư cao tầng thuộc dự án thành phần 16 - Khu đô thị đa mục tiêu tại phường Long Biên, phường Bồ Đề và dự án thành phần 17 - Khu đô thị định cư tại phường Lĩnh Nam.

- Phương án thứ hai là bố trí tái định cư thấp tầng và cao tầng tại Khu đô thị đa mục tiêu tại xã Thư Lâm, xã Đông Anh.

- Phương án thứ ba là hỗ trợ, đền bù bằng tiền đối với các hộ dân có nhu cầu.

Liên danh nhà đầu tư khẳng định sẽ xây dựng chính sách hỗ trợ người dân trong thời gian chuyển tiếp thông qua việc bố trí nơi ở tạm hoặc hỗ trợ chi phí tạm cư trong quá trình thi công. Đồng thời, sẽ tiến hành khảo sát, đánh giá các điểm thuận lợi về giải phóng mặt bằng trên toàn tuyến để thu hồi đất và thực hiện đầu tư xây dựng đồng bộ.

Tại khu vực dân cư phường Hồng Hà thuộc vành đai 1, công tác giải phóng mặt bằng được xác định là điểm nhấn, thực hiện ngay để hình thành mặt tiền đô thị mới cho tuyến đại lộ đi qua khu vực "phòng khách đô thị". Khu vực này sẽ được thiết kế xây dựng thành khu đô thị hỗn hợp cao tầng, tập trung trung tâm tài chính, văn hóa, du lịch cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội đồng bộ.

Song song đó, các cơ quan chức năng sẽ khảo sát, thống kê diện tích đất, loại đất để lập phương án tổng thể chi phí giải phóng mặt bằng; đánh giá số hộ dân phải di chuyển đất ở, nhà ở có nhu cầu bố trí tái định cư; các hộ dân sử dụng đất khác bị ảnh hưởng khi Nhà nước thu hồi đất; đồng thời xác định quỹ đất tái định cư để giao đất ở hoặc nhà ở cho các hộ dân đủ điều kiện được bố trí tái định cư.

Đối với phương án tái định cư thứ nhất, Khu đô thị đa mục tiêu tại phường Bồ Đề và phường Long Biên sẽ được đầu tư xây dựng theo mô hình đa mục tiêu, đa chức năng, tích hợp nhà ở, thương mại - dịch vụ, hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội, với quy mô khoảng 391,35 ha và có bố trí quỹ căn hộ tái định cư phục vụ dự án.

Trong khi đó, Khu đô thị định cư tại phường Lĩnh Nam có quy mô 280,55 ha.

Về chi phí giải phóng mặt bằng, nhà đầu tư cho biết việc bồi thường về đất sẽ áp dụng đối với các loại đất bị thu hồi trong phạm vi dự án, bao gồm đất ở, đất nông nghiệp, đất phi nông nghiệp không phải đất ở và các loại đất khác. Mức bồi thường được xác định theo bảng giá đất do UBND thành phố ban hành tại thời điểm thu hồi đất.

Chi phí bồi thường tài sản gắn liền với đất bao gồm nhà ở, công trình xây dựng, cây trồng, vật kiến trúc, mồ mả và các tài sản hợp pháp khác gắn liền với đất bị thu hồi. Mức bồi thường được xác định theo kết quả kiểm kê thực tế và đơn giá do cơ quan có thẩm quyền ban hành.

Bên cạnh đó là các khoản hỗ trợ ổn định đời sống và sản xuất, hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và việc làm, hỗ trợ di chuyển, hỗ trợ thuê nhà tạm cư (nếu có) và các khoản hỗ trợ khác theo chính sách của địa phương và quy định của pháp luật.

Các hộ gia đình, cá nhân bị thu hồi toàn bộ đất ở hoặc phần đất ở còn lại sau thu hồi không đủ điều kiện để ở sẽ được bố trí tái định cư. Chi phí tái định cư bao gồm chi phí đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư, chi phí xây dựng nhà tái định cư (nếu có) và các khoản chi phí liên quan khác phục vụ công tác bố trí tái định cư.

Tổng mức chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư sẽ được xác định trên cơ sở kết quả kiểm kê thực địa, phương án bồi thường được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt và đơn giá áp dụng tại thời điểm triển khai thực hiện.

Theo kế hoạch, giai đoạn 2026-2030, Hà Nội ưu tiên hoàn thành các hạng mục trọng điểm gồm trục đại lộ cảnh quan hai bên sông Hồng; kè và chỉnh trị lòng, bờ sông; công viên công cộng tại phường Phú Thượng; công viên bãi sông phường Hồng Hà; khu vực "phòng khách đô thị"; các khu đô thị định cư tại Lĩnh Nam và Long Biên; cùng dự án giải phóng mặt bằng độc lập. Giai đoạn 2030-2038 sẽ tiếp tục hoàn thiện các dự án thành phần còn lại.

Để hiện thực hóa dự án quy mô lớn này, thành phố đang áp dụng nhiều giải pháp quyết liệt trong công tác giải phóng mặt bằng. Liên danh nhà đầu tư đề xuất cho phép các xã, phường ban hành quyết định thu hồi đất ngay sau khi kết thúc thời gian niêm yết phương án đối với các diện tích không phải đất ở nhằm rút ngắn thời gian thực hiện và bảo đảm tiến độ đã đề ra.

Trước tính chất phức tạp của công tác này, Văn phòng Chính phủ đã truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc, yêu cầu Hà Nội chủ động thực hiện tốt công tác thông tin, tuyên truyền, bồi thường, hỗ trợ, bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân theo đúng quy định của pháp luật.

Quan điểm của Hà Nội là ưu tiên đầu tư các dự án tái thiết và tái định cư trước khi triển khai đồng bộ các hạng mục khác nhằm ổn định cuộc sống và sinh kế cho người dân bị ảnh hưởng. Hiện các dự án phục vụ tái định cư tại phường Long Biên và khu đô thị đa mục tiêu tại xã Thư Lâm, Đông Anh đang được tập trung hoàn thiện thủ tục để sớm khởi công.

Tuy nhiên, bên cạnh kỳ vọng về một trục không gian xanh và động lực phát triển mới cho Thủ đô, ngay sau khi thông tin quy hoạch được công bố, tình trạng sốt đất ven sông đã xuất hiện tại nhiều khu vực với những lời quảng bá về cơ hội đón đầu quy hoạch. Điều này tiềm ẩn nguy cơ "chôn vốn" và rủi ro pháp lý lớn đối với các nhà đầu tư cá nhân.

Theo các chuyên gia, những giao dịch đất đai không bảo đảm tính pháp lý sẽ không được bồi thường theo giá thị trường khi Nhà nước thu hồi đất mà sẽ căn cứ vào nguồn gốc pháp lý của thửa đất. Bên cạnh đó, việc đẩy giá đất lên quá cao còn tạo áp lực lớn đối với chi phí giải phóng mặt bằng của các công trình công cộng trong tương lai.