Từ nay, nhiều trường hợp xây nhà dưới 7 tầng chính thức được miễn giấy phép xây dựng
Luật Xây dựng 2025 chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, trong đó bổ sung nhiều trường hợp được miễn giấy phép xây dựng. Đáng chú ý, nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng tại một số khu vực nhất định sẽ không còn phải thực hiện thủ tục xin giấy phép trước khi khởi công.
Từ ngày 1/7/2026, nhiều quy định mới của Luật Xây dựng 2025 chính thức được áp dụng, trong đó có một thay đổi nhận được sự quan tâm lớn của người dân là mở rộng các trường hợp được miễn giấy phép xây dựng.
Tuy nhiên, việc miễn giấy phép không đồng nghĩa mọi nhà ở dưới 7 tầng đều không phải xin phép. Chủ đầu tư chỉ được áp dụng khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện mà luật quy định.
Nhà ở dưới 7 tầng được miễn giấy phép nếu đáp ứng đủ điều kiện theo quy định
Căn cứ khoản 2 Điều 43 Luật Xây dựng 2025, nhà ở riêng lẻ có quy mô dưới 7 tầng, tổng diện tích sàn xây dựng dưới 500m2 sẽ được miễn giấy phép xây dựng nếu không nằm trong các khu vực phải quản lý chặt về quy hoạch và kiến trúc.
Cụ thể, công trình không được thuộc các khu chức năng, khu vực phát triển đô thị được xác định trong quy hoạch chung của thành phố; khu chức năng, khu dân cư nông thôn, khu vực phát triển đô thị theo quy hoạch chung đô thị thuộc tỉnh hoặc thành phố; khu kinh tế, khu du lịch quốc gia; khu vực xây dựng được xác định trong quy hoạch chung cấp xã hoặc nơi đã ban hành quy chế quản lý kiến trúc.
Điều này đồng nghĩa, trước khi quyết định xây dựng, người dân vẫn cần kiểm tra vị trí khu đất của mình có thuộc diện phải quản lý theo quy hoạch hoặc quy chế kiến trúc hay không. Nếu thuộc các khu vực này, việc xin giấy phép xây dựng vẫn là yêu cầu bắt buộc.
Không chỉ nhà ở riêng lẻ, nhiều công trình khác cũng được miễn giấy phép
Bên cạnh nhóm nhà ở riêng lẻ nêu trên, Luật Xây dựng 2025 còn quy định thêm nhiều trường hợp không phải thực hiện thủ tục xin giấy phép xây dựng trước khi khởi công.
Các trường hợp này bao gồm công trình bí mật nhà nước; công trình xây dựng khẩn cấp, cấp bách; công trình thuộc dự án đầu tư công đặc biệt hoặc dự án đầu tư theo thủ tục đầu tư đặc biệt; công trình tạm; công trình phục vụ quốc phòng, an ninh theo quy định của pháp luật về đất đai.
Ngoài ra, các công trình thuộc dự án đầu tư công do cơ quan có thẩm quyền quyết định đầu tư; công trình xây dựng theo tuyến liên tỉnh hoặc theo tuyến ngoài khu vực định hướng phát triển đô thị; công trình trên biển thuộc dự án đầu tư ngoài khơi; công trình tại cảng hàng không và các công trình bảo đảm hoạt động bay cũng thuộc diện được miễn giấy phép.
Luật cũng miễn giấy phép đối với một số công trình quảng cáo theo quy định của pháp luật chuyên ngành, công trình hạ tầng kỹ thuật viễn thông thụ động; công trình đã được cơ quan chuyên môn về xây dựng thẩm định Báo cáo nghiên cứu khả thi và phê duyệt theo quy định.
Đối với các công trình sửa chữa, cải tạo, việc miễn giấy phép chỉ áp dụng khi phần sửa chữa không làm thay đổi công năng sử dụng, không ảnh hưởng đến kết cấu chịu lực của công trình, đồng thời đáp ứng các yêu cầu về phòng cháy, chữa cháy, bảo vệ môi trường và kết nối hạ tầng kỹ thuật.
Việc mở rộng các trường hợp được miễn giấy phép xây dựng được đánh giá là một bước điều chỉnh theo hướng cắt giảm thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp trong quá trình đầu tư xây dựng.
Dù vậy, quy định mới không có nghĩa là việc quản lý xây dựng được nới lỏng. Những khu vực có yêu cầu kiểm soát về quy hoạch, kiến trúc hoặc phát triển đô thị vẫn tiếp tục phải tuân thủ quy định về cấp giấy phép nhằm bảo đảm phát triển đồng bộ, đúng định hướng quy hoạch và hạn chế tình trạng xây dựng tự phát.
