Việt Nam nhập siêu kỷ lục 23,5 tỷ USD sau hơn 8 tháng

Theo số liệu sơ bộ mới nhất của Cục Hải quan, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa trong nửa đầu tháng 9 đạt 54,86 tỷ USD, giảm 4,2% so với kỳ 2 tháng 8 (từ ngày 15 đến 31/8).

Trong đó, xuất khẩu đạt 26,02 tỷ USD, giảm 11,2% so với nửa cuối tháng 8. Lũy kế đến hết ngày 15/9, kim ngạch xuất khẩu đạt 400,84 tỷ USD, tăng 23,2% so với cùng kỳ năm 2025.

Ở chiều ngược lại, kim ngạch nhập khẩu trong kỳ đạt 28,84 tỷ USD, tăng 3,3% so với kỳ trước. Tính chung từ đầu năm đến ngày 15/9, tổng trị giá nhập khẩu đạt 424,35 tỷ USD, tăng 36% so với cùng kỳ năm ngoái.

Như vậy, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam đến giữa tháng 9 đạt 825,19 tỷ USD, tăng 29,4% so với cùng kỳ năm 2025. Tuy nhiên, cán cân thương mại tiếp tục ghi nhận mức thâm hụt 2,82 tỷ USD trong nửa đầu tháng 9, nâng tổng nhập siêu lũy kế lên 23,51 tỷ USD.

Nhập khẩu nguyên vật liệu, máy móc vẫn tăng mạnh

Theo báo cáo vĩ mô tháng 8 của Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), tình trạng nhập siêu có thể gây áp lực nhất định lên một số chỉ tiêu kinh tế vĩ mô trong ngắn hạn. Tuy nhiên, phần lớn hàng hóa nhập khẩu hiện nay là nguyên phụ liệu, máy móc và thiết bị phục vụ sản xuất, đầu tư, qua đó tạo nền tảng cho hoạt động sản xuất và xuất khẩu trong thời gian tới.

VDSC cho rằng việc kim ngạch nhập khẩu giảm trong tháng 8 có thể chỉ là sự điều chỉnh theo chu kỳ sản xuất, sau khi doanh nghiệp hoàn tất giai đoạn nhập khẩu lượng lớn nguyên vật liệu, máy móc và thiết bị.

Bên cạnh đó, khi đánh giá tổng thể cán cân thanh toán, ngoài cán cân thương mại, Việt Nam còn có các dòng vốn vào quan trọng từ đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI), dịch vụ và những nguồn vốn khác. Các dòng tiền này có thể góp phần giảm bớt tác động tiêu cực của tình trạng nhập siêu.

Chứng khoán SSI cũng nhận định lượng máy móc, linh kiện và hàng hóa trung gian nhập khẩu trước đó đang dần hỗ trợ hoạt động sản xuất và các đơn hàng xuất khẩu.

Dù vậy, cơ cấu thương mại vẫn là vấn đề cần lưu ý. Trong tháng 8, kim ngạch xuất khẩu điện tử và linh kiện máy tính đạt 15,9 tỷ USD, trong khi nhập khẩu nhóm hàng tương ứng lên tới 25,6 tỷ USD. Tính chung 8 tháng, xuất khẩu điện tử tăng 51,1%, còn nhập khẩu tăng 68,3%. Khối doanh nghiệp FDI chiếm khoảng 80% tổng kim ngạch xuất khẩu.

Nhập siêu khối nội địa có thể tiếp tục gia tăng

Trao đổi với báo chí, ông Nguyễn Thế Minh, Giám đốc Khối Ngân hàng Đầu tư, Công ty cổ phần Chứng khoán An Bình (ABS), dự báo Việt Nam có thể xuất siêu trở lại trong những tháng cuối năm khi các đơn hàng lần lượt được xuất đi.

Theo ông Minh, nhu cầu tiêu dùng tại các thị trường quốc tế như Mỹ và Trung Quốc đang phục hồi, do đó chưa cần quá lo ngại việc nhập siêu gây rủi ro dài hạn đối với cán cân thương mại.

Tuy nhiên, chuyên gia lưu ý mức thâm hụt thương mại của khu vực doanh nghiệp trong nước đang có xu hướng mở rộng, chủ yếu do nhu cầu nhập khẩu máy móc, thiết bị và nguyên vật liệu phục vụ các dự án lớn và hoạt động đầu tư công.

Chuyên gia kinh tế Phạm Thế Anh, Trưởng khoa Kinh tế học, Đại học Kinh tế Quốc dân, cho rằng khi tiến độ giải ngân đầu tư công tăng tốc vào cuối năm, nhu cầu nhập khẩu phục vụ các dự án trọng điểm cũng có thể tiếp tục gia tăng.

Theo ông, điều này khiến nhập siêu của khối doanh nghiệp trong nước tăng lên, đồng thời tạo thách thức đối với khả năng đưa cán cân thương mại trở lại trạng thái xuất siêu như những năm trước.