Bắt giữ cựu Giáo sư 78 tuổi đứng chắn đường robot

Ngày 14/10, bà Carolyn Marvin (78 tuổi) - Giáo sư đã nghỉ hưu tại Đại học Pennsylvania (Mỹ), bị cảnh sát bắt giữ sau khi đứng chắn đường robot giao đồ ăn của Uber Eats tại thành phố Philadelphia nhằm phản đối việc máy móc thay thế lao động con người.

Theo thông tin từ Sở Cảnh sát Philadelphia, khoảng 13h16 cùng ngày, cảnh sát nhận được tin báo về một vụ việc liên quan đến robot giao hàng tại khu phố Filbert, gần chợ Reading Terminal Market. Khi đến nơi, các sĩ quan phát hiện bà Marvin đứng chắn trước robot và ngăn thiết bị di chuyển.

Dù được cảnh sát nhiều lần yêu cầu tránh đường nhưng bà Marvin từ chối chấp hành. Cảnh sát sau đó lập biên bản vi phạm hình sự đối với bà về hành vi gây rối trật tự công cộng.

Bà Marvin kể rằng mình từng nhiều lần chặn robot giao hàng trong vài tháng trước đó. Mỗi khi bắt gặp một thiết bị đang di chuyển trên vỉa hè, bà đứng trước đầu robot rồi di chuyển theo hướng đi của nó để trì hoãn hành trình. Mỗi lần như vậy thường kéo dài khoảng 10-15 phút.

Nữ Giáo sư thừa nhận từng nghĩ bản thân có nhiều quyền hơn một cỗ máy. "Tôi cứ tưởng mình có nhiều quyền hơn con robot. Tôi đâu cản trở người nào. Tôi chỉ cản trở một cái máy", bà nói với CNN.

Tuy nhiên, sau vụ việc, bà Marvin mới biết bang Pennsylvania có quy định riêng đối với loại phương tiện này. Theo Đạo luật 106 năm 2020, thiết bị giao hàng tự động (tên gọi chính thức là thiết bị giao hàng cá nhân - Personal Delivery Devices) được xếp vào nhóm người đi bộ và chịu sự điều chỉnh của một số quy định tương ứng trong Bộ luật Giao thông bang.

Theo đó, phương tiện cơ giới phải nhường đường cho robot giao hàng tại các vạch sang đường. Ngược lại, robot cũng phải nhường đường cho người đi bộ và người đi xe đạp trong khu vực dành cho người đi bộ.

Bà Marvin cho biết hành động chặn robot nhằm cảnh báo về những tác động của việc doanh nghiệp đưa thiết bị tự động vào hoạt động trên đường phố. Theo bà, robot giao hàng có thể thay thế lao động thu nhập thấp, đồng thời làm dấy lên lo ngại về an toàn cho người đi bộ và quyền riêng tư do các thiết bị này được trang bị camera ghi hình.

Cựu Giáo sư Đại học Pennsylvania cho rằng robot giao hàng không nên hoạt động trên vỉa hè. Bà xem sự xuất hiện của những thiết bị này là biểu hiện cho việc công nghệ ngày càng can thiệp sâu vào không gian sinh hoạt công cộng.

"Chúng ta đã nhường đường phố cho ôtô từ lâu. Tôi không nghĩ mình phải tiếp tục nhường cả vỉa hè cho máy móc", bà Marvin nói.

Trước khi nghỉ hưu, Carolyn Marvin từng giảng dạy tại Trường Truyền thông Annenberg thuộc Đại học Pennsylvania, trong đó có học phần về lịch sử và lý thuyết tự do biểu đạt. Theo CNN, bà Marvin từng tham gia các hoạt động phản đối chiến tranh Việt Nam, chiến tranh Vùng Vịnh và vận động cho quyền dân sự, quyền phá thai cũng như phong trào Black Lives Matter. Bà xem việc phản đối robot giao hàng là sự tiếp nối các hoạt động đấu tranh vì những vấn đề xã hội.

Sau khi bị cảnh sát bắt giữ, bà Marvin khẳng định sẽ tiếp tục chặn robot khi có cơ hội. Khi được hỏi có tiếp tục hành động này hay không, bà trả lời: "Có chứ". Bà cũng viện dẫn quyền tự do ngôn luận theo Tu chính án thứ nhất của Hiến pháp Mỹ để bảo vệ hoạt động biểu tình tại không gian công cộng. Bà dự định phản đối cáo buộc gây rối trật tự công cộng.

Uber đưa đội robot giao hàng tự động vào hoạt động tại Philadelphia từ tháng 3/2026. Đây là thành phố thứ 4 tại Mỹ triển khai dịch vụ giao đồ ăn bằng robot của hãng. Các thiết bị sử dụng bánh xe, camera và cảm biến để di chuyển trên vỉa hè, vận chuyển thực phẩm từ nhà hàng đến khách hàng.

Theo Independent, People, CNN, PhillyVoice, The Daily Pennsylvanian, WLWT, Fox News