'Siêu hỏa tiễn' của Triều Tiên khiến samurai Nhật khiếp sợ, có thể mang 100 mũi tên cùng lúc

Hơn 500 năm trước, khi nhiều đội quân vẫn chủ yếu sử dụng cung tên, giáo mác và các loại pháo truyền thống, người Triều Tiên đã chế tạo một hệ thống vũ khí có khả năng tập trung hỏa lực trên diện rộng.

Đó là Hwacha, loại xe phóng hỏa tiễn được phát triển dưới triều đại Joseon và được xem là một trong những sáng tạo quân sự đáng chú ý của Châu Á thời trung đại.

Hwacha (화차), trong tiếng Hàn có nghĩa là "xe lửa", sở hữu thiết kế khá đặc biệt. Vũ khí này gồm một chiếc xe gỗ hai bánh, phía trên đặt khung phóng có nhiều vị trí chứa tên lửa. Nhờ kết cấu có bánh xe, binh sĩ có thể di chuyển hệ thống đến những vị trí phòng thủ cần thiết, giúp việc triển khai vũ khí linh hoạt hơn so với các loại pháo cố định cùng thời.

Điểm nổi bật nhất của Hwacha là khả năng phóng hàng loạt mũi tên sử dụng thuốc súng làm lực đẩy. Loại đạn thường được sử dụng có tên Singijeon, hay còn gọi là thần cơ tiễn. Những mũi tên này được trang bị bộ phận chứa thuốc phóng, khi kích hoạt sẽ tạo ra lực đẩy đưa chúng lao về phía mục tiêu. Tùy phiên bản, một hệ thống Hwacha có thể mang khoảng 100 mũi tên hỏa tiễn cỡ trung bình hoặc được trang bị các loại đạn khác với số lượng tương ứng.

Sự ra đời của Hwacha gắn liền với quá trình phát triển công nghệ thuốc súng tại Triều Tiên. Dưới thời vua Sejong Đại đế, triều đình Joseon đã chú trọng nghiên cứu và cải tiến nhiều loại vũ khí phục vụ quân sự. Đến năm 1451, vua Munjong tiếp tục thúc đẩy việc hoàn thiện hệ thống phóng tên lửa này, góp phần nâng cao khả năng phòng thủ của quân đội.

Về nguyên lý hoạt động, Hwacha sử dụng hệ thống dây cháy để kích hoạt các mũi tên hỏa tiễn được bố trí trên khung phóng. Khi khai hỏa, hàng loạt quả đạn được phóng về phía trước, tạo thành một vùng hỏa lực rộng. Thay vì tập trung tiêu diệt một mục tiêu riêng lẻ, loại vũ khí này phát huy hiệu quả khi đối phương tập trung thành đội hình đông người hoặc tiến công trên một khu vực nhất định.

Hwacha được nhắc đến trong cuộc chiến Imjin giai đoạn 1592-1598, khi quân Nhật tiến hành xâm lược bán đảo Triều Tiên. Đáng chú ý là trận phòng thủ pháo đài Haengju năm 1593, dưới sự chỉ huy của tướng Kwon Yul.

Trước lực lượng tiến công đông đảo của quân Nhật, quân Triều Tiên đã tận dụng địa hình, công sự và nhiều loại vũ khí để tổ chức phòng thủ. Hwacha là một trong những phương tiện hỏa lực được ghi nhận trong kho vũ khí của quân đội Joseon thời kỳ này.

Tuy nhiên, chiến thắng tại Haengju không chỉ đến từ một loại vũ khí. Khả năng tổ chức phòng thủ, sự chỉ huy của tướng Kwon Yul và tinh thần chiến đấu của quân dân Triều Tiên cũng đóng vai trò quan trọng. Vì vậy, không nên xem Hwacha là yếu tố duy nhất quyết định kết quả trận đánh.

Mặc dù có hỏa lực mạnh, Hwacha vẫn tồn tại những hạn chế. Do các mũi tên không có hệ thống dẫn đường, độ chính xác phụ thuộc nhiều vào góc phóng, khoảng cách và điều kiện chiến trường. Vũ khí này phù hợp hơn với việc tấn công đội hình đông quân thay vì những mục tiêu riêng biệt. Ngoài ra, việc chuẩn bị đạn và nạp lại sau mỗi loạt bắn cũng tiêu tốn thời gian, khiến khả năng duy trì hỏa lực liên tục bị hạn chế.

Khi súng hỏa mai và các loại pháo ngày càng phát triển, vai trò của Hwacha dần thay đổi. Dù vậy, hệ thống vũ khí này vẫn được xem là thành tựu kỹ thuật quân sự đáng chú ý của Triều Tiên thời trung đại. Với khả năng cơ động và phóng nhiều hỏa tiễn trong một đợt, Hwacha cho thấy tư duy sáng tạo trong việc ứng dụng thuốc súng, đồng thời đặt nền tảng cho những ý tưởng về tập trung hỏa lực mà các hệ thống pháo phản lực hiện đại sau này tiếp tục phát triển.