Chuyên gia cảnh báo: Đừng nhầm đợt giảm hiện tại với cú sập vàng lịch sử năm 1980
Diễn biến giá vàng đang khiến nhiều nhà đầu tư lo ngại thị trường có thể bước vào một chu kỳ lao dốc kéo dài tương tự giai đoạn sau đỉnh năm 1980. Tuy nhiên, theo chuyên gia, việc so sánh hai giai đoạn là khập khiễng bởi bối cảnh kinh tế hiện nay hoàn toàn khác.
Đợt điều chỉnh hiện nay chỉ là "hiệu ứng Fed"
Theo chuyên gia kinh tế TS Bùi Ngọc Sơn, nguyên nhân khiến giá vàng giảm trong thời gian gần đây chủ yếu xuất phát từ việc Fed tiếp tục duy trì mặt bằng lãi suất cao, trái ngược với kỳ vọng trước đó của thị trường về một chu kỳ nới lỏng tiền tệ.
"Hai cái bối cảnh khác nhau hoàn toàn. Hiện tại giá vàng giảm là do hiệu ứng Fed công bố tiếp tục giữ lãi suất ở mức cao. Trước đây người ta kỳ vọng Fed sẽ hạ lãi suất, nhưng thực tế diễn biến ngược lại nên giá vàng phải điều chỉnh", chuyên gia phân tích.
Theo ông, đây chỉ là phản ứng ngắn hạn của thị trường trước chính sách tiền tệ, chứ chưa phản ánh sự thay đổi của các yếu tố nền tảng quyết định xu hướng dài hạn của vàng.
Không thể so với cú sập vàng năm 1980
Nhiều ý kiến cho rằng diễn biến hiện nay gợi nhớ đến giai đoạn đầu thập niên 1980, khi giá vàng lao dốc sau khi Chủ tịch Fed Paul Volcker nâng lãi suất lên mức rất cao để kiềm chế lạm phát.
Tuy nhiên, TS Bùi Ngọc Sơn cho rằng phép so sánh này không phù hợp.
"Thời kỳ những năm 1980 hoàn toàn khác. Khi đó giá vàng tăng mạnh do lạm phát ở Mỹ bùng phát và nền kinh tế rơi vào hỗn loạn. Sau đó Fed phải nâng lãi suất lên tới khoảng 18% để triệt tiêu lạm phát, khiến giá vàng bước vào chu kỳ giảm kéo dài nhiều năm."
Trong khi đó, đợt giảm hiện nay chỉ phản ánh tác động ngắn hạn từ kỳ vọng lãi suất và chưa xuất hiện những điều kiện nền tảng tương tự giai đoạn hơn 40 năm trước.
"Về nền tảng dài hạn, tôi chưa thấy dấu hiệu nào cho thấy sẽ xuất hiện một chu kỳ giảm kéo dài của giá vàng”, vị này cho hay.

Nền tảng hỗ trợ vàng vẫn còn nguyên
Theo chuyên gia, thay vì suy yếu, các yếu tố hỗ trợ giá vàng trong dài hạn thậm chí còn có xu hướng gia tăng. Trước hết là bất ổn địa chính trị vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, từ xung đột tại Trung Đông đến những căng thẳng quốc tế kéo dài.
Bên cạnh đó là các bất ổn kinh tế phát sinh từ chiến tranh thương mại, chính sách thuế quan và xu hướng phi USD hóa đang diễn ra tại nhiều quốc gia.
Đặc biệt, chuyên gia cho rằng nếu chính quyền Mỹ tiếp tục theo đuổi mục tiêu làm suy yếu đồng USD nhằm hỗ trợ xuất khẩu và giảm thâm hụt thương mại, nhu cầu nắm giữ vàng như một tài sản phòng vệ sẽ còn được củng cố.
"Những động cơ thúc đẩy giá vàng về dài hạn hiện nay thậm chí còn mạnh hơn trước”, TS Bùi Ngọc Sơn lưu ý.
Chuyên gia thừa nhận, nếu Fed thực sự tiếp tục tăng lãi suất thêm nhiều lần như một số dự báo, giá vàng vẫn có thể chịu thêm áp lực. Tuy nhiên, ông cho rằng kịch bản này không dễ xảy ra bởi còn phụ thuộc vào diễn biến của giá dầu, lạm phát và các rủi ro địa chính trị.
"Nếu giá dầu được kiểm soát, lạm phát hạ nhiệt thì Fed sẽ có điều kiện giảm lãi suất. Khi đó, giá vàng lại có động lực đi lên."
Ngược lại, chỉ trong trường hợp xung đột địa chính trị khiến giá dầu leo thang mạnh, buộc Fed phải tiếp tục nâng lãi suất, vàng mới có thể chịu áp lực giảm thêm trong một khoảng thời gian.
Ngân hàng trung ương vẫn âm thầm mua vàng
Theo TS Bùi Ngọc Sơn, một tín hiệu quan trọng cho thấy xu hướng dài hạn của vàng chưa thay đổi là việc nhiều ngân hàng trung ương vẫn tích cực gia tăng dự trữ vàng mỗi khi giá điều chỉnh.
Ông cho rằng các ngân hàng trung ương đang lo ngại giá trị tài sản định danh bằng USD có thể suy giảm trong tương lai, đồng thời muốn đa dạng hóa dự trữ ngoại hối trước những biến động địa chính trị và nguy cơ trừng phạt tài chính.
"Chính vì lãi suất cao khiến giá vàng điều chỉnh nên đây lại là thời điểm tốt để các ngân hàng trung ương mua vào."
Theo vị chuyên gia, vàng vẫn giữ vai trò là tài sản trú ẩn chiến lược trong bối cảnh thế giới đối mặt với nhiều bất định.
"Nếu nhìn về trung và dài hạn, tôi vẫn cho rằng giá vàng nằm trong xu hướng tăng. Khi giá giảm vì các yếu tố ngắn hạn thì đó lại là thời điểm để mua vào."
Ông nhấn mạnh, nhà đầu tư không nên quá lo ngại trước những nhịp điều chỉnh hiện tại, bởi khác với cú sập lịch sử năm 1980, các động lực nền tảng hỗ trợ giá vàng vẫn chưa hề biến mất, thậm chí đang ngày càng rõ nét hơn.
