Đặc khu xa bờ nhất đất nước trong Vịnh Bắc Bộ thay đổi diện mạo, tương lai sẽ được xây dựng sân bay

Nằm giữa Vịnh Bắc Bộ, cách đất liền khoảng 110km và cách quần đảo Cát Bà khoảng 70km, Bạch Long Vĩ là đảo xa bờ nhất trong Vịnh Bắc Bộ. Không chỉ có vị trí đặc biệt quan trọng về quốc phòng, an ninh và bảo vệ chủ quyền biển đảo, nơi đây còn được xác định có nhiều tiềm năng phát triển kinh tế biển, dịch vụ hậu cần nghề cá và nghiên cứu khoa học biển.

Đảo Bạch Long Vĩ thuộc chủ quyền Việt Nam và trực thuộc TP. Hải Phòng, có diện tích tự nhiên 2,33km². Trong đó, 1,78km² là diện tích hoàn toàn không ngập triều và 0,55km² là bãi còn ngập triều cao.

Đảo Bạch Long Vĩ được thành lập theo Nghị định số 15/CP ngày 9/12/1992 của Chính phủ. Dù diện tích đất tự nhiên không lớn, đảo có vị trí chiến lược đặc biệt quan trọng đối với nhiệm vụ bảo đảm chủ quyền quốc gia trên biển, quốc phòng và an ninh.

Bên cạnh đó, Bạch Long Vĩ sở hữu nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế - xã hội nhờ vị trí trên các tuyến hàng hải, khả năng giao lưu trong và ngoài nước, nguồn tài nguyên thiên nhiên tại chỗ và vùng biển bao quanh có nguồn lợi phong phú.

Ngày 27/7/1994, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 397/TTg phê duyệt luận chứng kinh tế - kỹ thuật tổng thể xây dựng huyện đảo Bạch Long Vĩ trở thành một đơn vị hành chính cấp huyện phát triển toàn diện về kinh tế, quốc phòng và xã hội, đồng thời trở thành trung tâm dịch vụ hậu cần nghề cá của ngư trường Vịnh Bắc Bộ.

Sau khi sắp xếp đơn vị hành chính năm 2025, cả nước có 13 đặc khu, chính thức vận hành từ ngày 1/7/2025, gồm Cô Tô, Vân Đồn (Quảng Ninh); Cát Hải, Bạch Long Vĩ (TP. Hải Phòng); Cồn Cỏ (Quảng Trị); Lý Sơn (Quảng Ngãi); Hoàng Sa (TP. Đà Nẵng); Trường Sa (Khánh Hòa); Phú Quý (Lâm Đồng); Côn Đảo (TP. HCM); Phú Quốc, Kiên Hải, Thổ Chu (An Giang).

Đặc khu Bạch Long Vĩ được thành lập trên cơ sở huyện đảo Bạch Long Vĩ của TP. Hải Phòng. Với vị trí nằm trên các tuyến hàng hải và ngư trường trọng điểm, đặc khu giữ vai trò quan trọng trong chiến lược bảo vệ chủ quyền biển đảo, phát triển kinh tế biển cũng như nghiên cứu khoa học biển của Việt Nam.

Đặc biệt, Bạch Long Vĩ được xem là điểm tựa quan trọng để ngư dân vươn khơi, bám biển. Việc tiếp tục đầu tư hạ tầng tại đây không chỉ góp phần nâng cao điều kiện sống, sản xuất của người dân mà còn tăng cường khả năng hỗ trợ tàu thuyền, dịch vụ hậu cần nghề cá và thực hiện các nhiệm vụ cứu hộ, cứu nạn trên biển.

Sau hơn 30 năm xây dựng và phát triển, diện mạo Bạch Long Vĩ đã có nhiều thay đổi. Trên đảo hiện có gần 20km đường giao thông cùng nhiều công trình được đầu tư xây dựng. Các tuyến đường cơ bản được trải nhựa, bê tông, tạo thuận lợi cho việc đi lại và phục vụ đời sống người dân.

Hệ thống cây xanh, hoa được trồng dọc các tuyến đường và khu dân cư, góp phần cải thiện cảnh quan. Cùng với đó, trụ sở các cơ quan, đơn vị, công viên và các công trình phục vụ sinh hoạt, vui chơi cũng từng bước được đầu tư, giúp diện mạo đảo ngày càng khang trang.

Một trong những định hướng hạ tầng đáng chú ý đối với Bạch Long Vĩ là việc địa phương được bổ sung vào quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc.

Hồi đầu tháng 7, Bộ trưởng Bộ Xây dựng đã ký quyết định phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050.

Theo quy hoạch, trong giai đoạn 2021-2030, Việt Nam tiếp tục quản lý, đầu tư và khai thác hiệu quả các cảng hàng không hiện hữu, đồng thời nghiên cứu quy hoạch, hình thành 36 cảng hàng không trên phạm vi cả nước.

Trong số này có 19 cảng hàng không quốc tế, gồm Cao Bằng, Vân Đồn, Cát Bi, Nội Bài, Gia Bình, Ninh Bình, Thọ Xuân, Vinh, Phú Bài, Đà Nẵng, Chu Lai, Vân Phong, Cam Ranh, Liên Khương, Long Thành, Tân Sơn Nhất, Cần Thơ, Phú Quốc và Côn Đảo.

17 cảng hàng không nội địa còn lại gồm Lai Châu, Điện Biên, Sa Pa, Nà Sản, Bạch Long Vĩ, Đồng Hới, Quảng Trị, Phù Cát, Tuy Hòa, Pleiku, Buôn Ma Thuột, Măng Đen, Phan Thiết, Rạch Giá, Cà Mau, Thành Sơn và Thổ Chu.

So với quy hoạch trước đây, 7 cảng hàng không mới được bổ sung gồm Ninh Bình, Gia Bình, Vân Phong, Lai Châu, Bạch Long Vĩ, Măng Đen và Phan Thiết.

Theo quy hoạch, sân bay tại đặc khu Bạch Long Vĩ sẽ là cảng hàng không cấp 4C. Công suất dự kiến đến năm 2030 đạt khoảng 0,02 triệu hành khách/năm và đến năm 2050 khoảng 0,5 triệu hành khách/năm.

Việc Bạch Long Vĩ được đưa vào quy hoạch phát triển cảng hàng không được kỳ vọng mở ra một hướng kết nối mới cho đảo tiền tiêu giữa Vịnh Bắc Bộ. Khi được đầu tư, sân bay có thể góp phần rút ngắn thời gian kết nối giữa Bạch Long Vĩ với đất liền, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho phát triển kinh tế biển, du lịch và dịch vụ hậu cần nghề cá.

Không chỉ mang ý nghĩa về giao thông, hạ tầng hàng không tại Bạch Long Vĩ còn được kỳ vọng nâng cao năng lực bảo đảm quốc phòng, an ninh, cứu hộ và cứu nạn trên vùng biển Vịnh Bắc Bộ, qua đó góp phần củng cố vai trò của đảo tiền tiêu trong chiến lược phát triển và bảo vệ chủ quyền biển đảo của Việt Nam.