Doanh nghiệp trả lương thấp hơn mức tối thiểu vùng có thể bị phạt tới 150 triệu đồng

Theo quy định hiện hành, mức lương tối thiểu tháng đang áp dụng tại vùng I là 5,31 triệu đồng; vùng II là 4,73 triệu đồng; vùng III là 4,14 triệu đồng và vùng IV là 3,7 triệu đồng.

Tuy nhiên, từ ngày 1/1/2027, mức lương tối thiểu tháng sẽ được điều chỉnh tăng thêm 310.000-390.000 đồng tùy từng vùng. Cụ thể, vùng I tăng lên 5,7 triệu đồng; vùng II lên 5,08 triệu đồng; vùng III lên 4,45 triệu đồng và vùng IV lên 4,04 triệu đồng.

Đây là mức sàn để người sử dụng lao động và người lao động thỏa thuận, trả lương đối với hình thức trả lương theo tháng. Theo đó, tiền lương của người lao động làm đủ thời giờ làm việc bình thường, hoàn thành định mức lao động hoặc công việc đã thỏa thuận không được thấp hơn mức tối thiểu vùng. Quy định tương tự cũng áp dụng đối với lương tối thiểu giờ.

Luật sư Phạm Thanh Hữu (Công ty Luật TNHH Nguyên Luật và Cộng sự) cho biết lương tối thiểu vùng là mức sàn pháp lý của tiền lương. Người sử dụng lao động không được thỏa thuận hoặc trả lương thấp hơn mức này, kể cả trong trường hợp người lao động đồng ý.

Theo luật sư, việc trả lương dưới mức tối thiểu không giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí thực chất. Ngoài khoản tiền phạt, doanh nghiệp vẫn phải thanh toán đầy đủ phần lương còn thiếu và tiền lãi, đồng thời đối mặt với những rủi ro về uy tín cũng như quan hệ lao động.

Doanh nghiệp có thể bị phạt gấp đôi cá nhân

Về chế tài xử phạt, Nghị định 283/2026 có hiệu lực từ ngày 10/9, quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội, đã đưa ra các mức phạt đối với hành vi trả lương thấp hơn mức tối thiểu do Chính phủ quy định.

Cụ thể, người sử dụng lao động vi phạm sẽ bị phạt từ 20-30 triệu đồng nếu trả lương thấp hơn mức tối thiểu vùng cho từ 1-10 lao động; phạt từ 30-50 triệu đồng nếu vi phạm từ 11-50 lao động và từ 50-75 triệu đồng nếu vi phạm từ 51 lao động trở lên.

Ngoài hình thức phạt tiền, người sử dụng lao động còn bị buộc trả đủ phần tiền lương còn thiếu cho người lao động, kèm theo tiền lãi tính theo mức lãi suất tiền gửi không kỳ hạn cao nhất của các ngân hàng thương mại nhà nước công bố tại thời điểm xử phạt.

Luật sư Phạm Thanh Hữu lưu ý các mức phạt nêu trên áp dụng đối với cá nhân. Trường hợp tổ chức, bao gồm doanh nghiệp và hợp tác xã vi phạm, mức phạt sẽ gấp hai lần.

Như vậy, doanh nghiệp trả lương thấp hơn mức tối thiểu vùng có thể bị phạt từ 40-150 triệu đồng, tùy theo số lượng người lao động bị ảnh hưởng. Đây là khoản phạt chưa bao gồm nghĩa vụ truy trả tiền lương còn thiếu và tiền lãi.

Trước thời điểm áp dụng mức lương tối thiểu mới, luật sư khuyến nghị người sử dụng lao động cần chủ động rà soát chính sách tiền lương để tránh phát sinh vi phạm.

Trước hết, doanh nghiệp cần xác định chính xác vùng áp dụng đối với từng địa điểm làm việc. Chi nhánh, đơn vị đặt tại địa bàn nào phải áp dụng mức lương tối thiểu tương ứng với vùng đó.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần rà soát thang lương, bảng lương và hợp đồng lao động trước ngày 1/1/2027, kịp thời điều chỉnh những mức lương thấp hơn quy định mới. Đồng thời, cần xây dựng phương án tài chính để đáp ứng phần chi phí tiền lương tăng thêm, bao gồm cả các khoản đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp tương ứng.

Về phía người lao động, nếu bị trả lương thấp hơn mức tối thiểu vùng, người lao động có quyền yêu cầu người sử dụng lao động thanh toán đầy đủ phần tiền lương còn thiếu. Trường hợp quyền lợi không được bảo đảm, người lao động có thể phản ánh tới công đoàn cơ sở hoặc cơ quan quản lý nhà nước về lao động tại địa phương để được hỗ trợ, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp.