Gia đình đặc biệt của Việt Nam có hai mẹ con nhận danh hiệu Anh hùng cùng một ngày
Những hy sinh, đóng góp của các thế hệ trong gia đình Mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Mỵ trở thành một phần ký ức không thể quên.
Sinh ra trong một gia đình nông dân nghèo giàu lòng yêu nước, Mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Mỵ đã dành trọn cuộc đời cho gia đình và quê hương, đất nước. Mẹ sinh năm 1901 (một số tài liệu ghi năm 1902), quê ở Trực Ninh, Nam Định (nay thuộc Ninh Bình), mất năm 1989. Cuộc đời mẹ trải qua những năm tháng đất nước chìm trong chiến tranh, với những mất mát, hy sinh không thể bù đắp.
Mẹ có 4 người con trai. Người con cả tham gia lực lượng giải phóng quân tại Chiến khu Trần Hưng Đạo trong kháng chiến chống thực dân Pháp. Ông sau đó hy sinh tại mặt trận đường 5, Hải Dương.
Đến những năm kháng chiến chống Mỹ, mẹ Lê Thị Mỵ tiếp tục động viên 3 người con trai còn lại lên đường nhập ngũ, chiến đấu tại chiến trường miền Nam. Người con út của mẹ hy sinh tại chiến trường Khu V vào năm 1970.
Trong số những người con còn lại, Thiếu tướng Phan Văn Lai có quá trình công tác và chiến đấu đặc biệt. Ngày 27/1/2016, tại xã Phương Định, huyện Trực Ninh, Nam Định (cũ), một buổi lễ đặc biệt được tổ chức để đón nhận hai danh hiệu cao quý. Cụ Lê Thị Mỵ được truy tặng danh hiệu Mẹ Việt Nam Anh hùng. Cùng ngày, người con trai của mẹ là Thiếu tướng Phan Văn Lai được trao danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Việc hai mẹ con cùng được đón nhận danh hiệu Anh hùng trong cùng một ngày là trường hợp hiếm. Phía sau những danh hiệu ấy là câu chuyện về một người mẹ đã nhiều lần tiễn con ra trận và những người con lựa chọn con đường chiến đấu vì đất nước.
Gia đình Thiếu tướng Phan Văn Lai còn có một dấu ấn đặc biệt khi hai thế hệ cha con đều được phong hàm cấp tướng trong lực lượng Công an nhân dân. Đây là trường hợp hiếm gặp, nối dài truyền thống cống hiến của gia đình đối với đất nước.
Thiếu tướng Phan Văn Lai sinh năm 1930. Từ năm 16 tuổi, ông đã tham gia hoạt động cách mạng tại địa phương. Hai năm sau, ông trở thành cán bộ Huyện đoàn rồi thoát ly, phục vụ cách mạng. Trong kháng chiến chống thực dân Pháp, ông hoạt động tại vùng địch hậu tỉnh Hà Nam cũ, nay thuộc Ninh Bình.
Đầu năm 1964, khi cuộc kháng chiến chống Mỹ bước vào giai đoạn ác liệt, ông lên đường vào Nam chiến đấu. Sau 11 năm chiến đấu, ông ở lại Huế tham gia công tác tham mưu, hỗ trợ giữ gìn an ninh trật tự và ổn định tình hình địa phương. Đến năm 1976, ông mới trở về Hà Nội tiếp tục công tác.
Với những thành tích đặc biệt xuất sắc trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, Thiếu tướng Phan Văn Lai được Nhà nước ghi nhận và phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Sau khi trở về công tác tại Bộ Công an, ông lần lượt đảm nhiệm nhiều vị trí quan trọng như Vụ phó Vụ Nghiên cứu Tổng hợp, Vụ phó Vụ Tổ chức cán bộ, Phó Tổng cục trưởng và Bí thư Đảng ủy Tổng cục Xây dựng lực lượng. Năm 1990, ông được giao nhiệm vụ Chánh Thanh tra Bộ Công an.
Hiện tại, Thiếu tướng Phan Văn Lai đã nghỉ hưu nhưng vẫn tích cực tham gia các diễn đàn, hội thảo khoa học, hoạt động về nguồn và những chương trình giao lưu truyền thống. Ông tiếp tục đóng góp kinh nghiệm cho công tác bảo vệ an ninh quốc gia, giữ gìn trật tự, an toàn xã hội và xây dựng lực lượng Công an nhân dân.
Truyền thống gia đình tiếp tục được nối dài khi con trai cả của ông là Thiếu tướng Phan Quốc Thái, sinh năm 1957, cũng trưởng thành trong lực lượng Công an nhân dân và từng giữ chức Cục trưởng Cục Hậu cần an ninh 1, Bộ Công an.
Cuộc đời Mẹ Việt Nam Anh hùng Lê Thị Mỵ gắn với những năm tháng chiến tranh và sự hy sinh của những người con. Nhưng với tình yêu quê hương, đất nước, gia đình mẹ vẫn tiếp nối truyền thống, nhiều người con và cháu tiếp tục cống hiến trong lực lượng Công an nhân dân. Những hy sinh, đóng góp của các thế hệ trong gia đình trở thành một phần ký ức không thể quên, được gìn giữ và nhắc nhớ qua thời gian.
