Hơn 70 km tuyến quốc lộ dài nhất Việt Nam đi qua 8 tỉnh thành được đề xuất nâng cấp và mở rộng, tổng vốn hơn 10.600 tỷ

Cục Đường bộ Việt Nam vừa có tờ trình gửi Bộ Xây dựng đề nghị xem xét, phê duyệt chủ trương đầu tư Dự án nâng cấp, mở rộng một số đoạn tuyến trên Quốc lộ 1 qua các địa phương từ Đà Nẵng đến Vĩnh Long. Dự án có tổng chiều dài khoảng 70,79 km, đi qua 8 tỉnh, thành phố gồm Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Tây Ninh, Đồng Tháp và Vĩnh Long.

Theo đề xuất, dự án sẽ đầu tư tổng cộng 15 hạng mục, gồm 12 tuyến tránh và 3 nút giao trên Quốc lộ 1. Cụ thể, các tuyến tránh được nâng cấp, mở rộng gồm Vĩnh Điện, cầu Bà Rén (TP. Đà Nẵng); TP. Quảng Ngãi (cầu Trà Khúc 2); Bồng Sơn, Phù Mỹ, Ngô Mây, An Nhơn (tỉnh Gia Lai); Sông Cầu, Tuy Hòa, Bàn Thạch (tỉnh Đắk Lắk); Diên Khánh (tỉnh Khánh Hòa) và Vĩnh Long (tỉnh Vĩnh Long).

Bên cạnh đó, dự án cũng đầu tư 3 nút giao gồm Long Kim, Bình Nhựt (tỉnh Tây Ninh) và nút giao Khu công nghiệp Tân Hương (tỉnh Đồng Tháp). Trong đó, hai nút giao Long Kim và Bình Nhựt được đầu tư theo dạng nút giao khác mức liên thông, ưu tiên lưu thông trên Quốc lộ 1. Riêng nút giao Khu công nghiệp Tân Hương là nút giao bằng, được điều khiển bằng hệ thống đèn tín hiệu ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI).

Các tuyến tránh được đề xuất đầu tư theo tiêu chuẩn đường ô tô cấp III đồng bằng, vận tốc thiết kế 80 km/h, quy mô 4 làn xe, nền đường rộng 20,5 m và mặt đường rộng 14 m, đáp ứng yêu cầu khai thác theo quy hoạch.

Theo tính toán sơ bộ, tổng mức đầu tư dự án khoảng 10.653 tỷ đồng. Trong đó, chi phí xây dựng khoảng 6.027 tỷ đồng; chi phí giải phóng mặt bằng và di dời hạ tầng kỹ thuật khoảng 2.950 tỷ đồng; chi phí quản lý dự án, tư vấn và các chi phí khác khoảng 603 tỷ đồng; chi phí dự phòng khoảng 1.072 tỷ đồng.

Dự án dự kiến sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước trong kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030. Công tác chuẩn bị đầu tư sẽ được thực hiện trong giai đoạn 2026-2027, dự kiến khởi công vào quý III/2027 và hoàn thành vào đầu năm 2030.

Cục Đường bộ Việt Nam cũng đề xuất chia dự án thành 3 dự án thành phần. Trong đó, đoạn Quốc lộ 1 Đà Nẵng - Quảng Ngãi có tổng mức đầu tư khoảng 2.598 tỷ đồng; đoạn Quốc lộ 1 Gia Lai - Khánh Hòa khoảng 5.545 tỷ đồng, lớn nhất trong ba dự án thành phần; và đoạn Quốc lộ 1 Tây Ninh - Vĩnh Long khoảng 2.510 tỷ đồng.

Theo Cục Đường bộ Việt Nam, trong bối cảnh nguồn lực đầu tư công trung hạn còn hạn chế, danh mục các hạng mục được lựa chọn trên cơ sở cân nhắc kỹ nhu cầu vận tải, yêu cầu bảo đảm an toàn giao thông và hiệu quả kinh tế, phù hợp với khả năng cân đối vốn trong giai đoạn 2026-2030, đồng thời phát huy hiệu quả đầu tư.

Theo đó, nhóm ưu tiên 1 gồm 2 tuyến tránh Vĩnh Điện, cầu Bà Rén và 3 nút giao Long Kim, Bình Nhựt, Khu công nghiệp Tân Hương, với tổng mức đầu tư khoảng 3.031 tỷ đồng. Nhóm ưu tiên 2 gồm 8 tuyến tránh tại TP. Quảng Ngãi, Bồng Sơn, Phù Mỹ, An Nhơn, Sông Cầu, Tuy Hòa, Bàn Thạch và Vĩnh Long, với tổng kinh phí khoảng 6.671 tỷ đồng. Nhóm ưu tiên 3 gồm 2 tuyến tránh Ngô Mây và Diên Khánh, có tổng mức đầu tư khoảng 951 tỷ đồng.

Với chiều dài hơn 2.300km – dài nhất cả nước, Quốc lộ 1 được xem là trục giao thông huyết mạch kết nối xuyên suốt Bắc – Nam, kết nối 4 cực tăng trưởng gồm Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng và Cần Thơ, đồng thời liên kết 5 vùng động lực của cả nước. Việc đầu tư nâng cấp, mở rộng các tuyến tránh hiện có quy mô 2 làn xe từ Đà Nẵng đến Vĩnh Long được kỳ vọng sẽ góp phần hoàn thiện Quốc lộ 1 theo quy hoạch, nâng cao năng lực khai thác của hành lang vận tải Bắc - Nam phía Đông.

Những năm qua, tuyến đường Quốc lộ 1 đã được đầu tư nâng cấp, mở rộng qua nhiều giai đoạn, góp phần cải thiện đáng kể năng lực thông hành. Tuy nhiên, tốc độ gia tăng phương tiện cùng quá trình đô thị hóa, công nghiệp hóa nhanh chóng khiến nhiều đoạn tuyến tiếp tục rơi vào tình trạng quá tải, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.

Sau khi các tuyến tránh được mở rộng lên quy mô 4 làn xe theo quy hoạch, các đoạn Quốc lộ 1 đi qua khu vực trung tâm đô thị sẽ được xem xét bàn giao cho địa phương quản lý, qua đó tạo điều kiện thống nhất trong công tác quản lý hạ tầng và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của các địa phương.