Lần đầu tiên, tỉnh nằm ở cửa ngõ phía Nam Thủ đô sẽ có khu kinh tế đa ngành 14.000ha với cảng nước sâu và KĐT dịch vụ
Đồ án quy hoạch mở ra định hướng phát triển mới cho địa phương, lấy hạ tầng, kinh tế biển và các ngành công nghiệp giá trị gia tăng làm động lực tăng trưởng dài hạn.
Sau khi mở rộng không gian phát triển thông qua sáp nhập đơn vị hành chính cấp tỉnh, Ninh Bình đang chuẩn bị hình thành khu kinh tế đầu tiên với định hướng phát triển quy mô lớn ven biển. Không chỉ sở hữu cảng biển nước sâu, khu vực này còn được quy hoạch trở thành trung tâm công nghiệp xanh, logistics và dịch vụ tổng hợp, đóng vai trò là cực tăng trưởng mới của địa phương và vùng Đồng bằng sông Hồng.
Theo phương án Quy hoạch chung Khu kinh tế Ninh Cơ đến năm 2050, phạm vi nghiên cứu có diện tích đất liền khoảng 13.950ha, bao gồm các xã Rạng Đông, Hải Thịnh, một phần các xã Quỹ Nhất, Hải Xuân cùng khu vực bãi bồi ven biển. Bên cạnh đó, quy hoạch còn tính đến không gian khai thác mặt biển với diện tích khoảng 16.000ha.
Định hình trung tâm kinh tế biển đa ngành đầu tiên của Ninh Bình
Khu kinh tế Ninh Cơ được định hướng phát triển thành khu kinh tế biển tổng hợp, đa ngành, đa chức năng, vừa cụ thể hóa các định hướng của quy hoạch quốc gia, quy hoạch vùng và quy hoạch tỉnh, vừa tạo nền tảng để triển khai Đề án thành lập Khu kinh tế Ninh Cơ trong thời gian tới.

Theo định hướng quy hoạch, khu kinh tế sẽ phát triển theo mô hình sinh thái và thông minh, lấy hành lang kinh tế ven biển làm trục phát triển chủ đạo, kết hợp với ba trục kết nối, hai trung tâm động lực và bốn phân khu chức năng nhằm tạo nên hệ thống không gian phát triển đồng bộ.
Bốn phân khu này gồm khu đô thị dịch vụ - du lịch; khu đô thị gắn với dịch vụ, công nghiệp và cảng thủy nội địa; khu công nghiệp, logistics và đổi mới sáng tạo; cùng khu sinh thái rừng ngập mặn.
Đồ án dự báo đến năm 2050, quy mô dân số của Khu kinh tế Ninh Cơ sẽ đạt khoảng 200.000-265.000 người. Toàn bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật được quy hoạch theo hướng hiện đại, đồng thời tính toán các giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu và nước biển dâng.
Cảng nước sâu, logistics và công nghiệp xanh sẽ trở thành động lực phát triển
Một trong những điểm nhấn đáng chú ý của quy hoạch là việc hình thành chuỗi hạ tầng động lực quy mô lớn nhằm nâng cao năng lực kết nối vùng và phát triển kinh tế biển.
Theo đó, khu kinh tế được định hướng phát triển cảng biển tổng hợp quốc tế nước sâu, kết hợp hệ thống kho bãi, trung tâm logistics, dịch vụ vận tải và các đầu mối thương mại quy mô lớn. Song hành với đó là các dự án hạ tầng quan trọng như tuyến đường sắt Cao Bồ - Ninh Cơ, hệ thống đường cao tốc kết nối khu vực cùng các tổ hợp công nghiệp xanh.

Quy hoạch cũng xác định các ngành chủ lực sẽ bao gồm công nghiệp vật liệu xây dựng, cơ khí chế tạo, chế biến sâu sau thép, công nghiệp năng lượng sạch, logistics, thương mại, du lịch nghỉ dưỡng và nông - lâm - ngư nghiệp ứng dụng công nghệ cao.
Việc phát triển đồng thời các lĩnh vực sản xuất, cảng biển và logistics được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng để hình thành một trung tâm kinh tế biển mới ở khu vực phía Nam tỉnh Ninh Bình, đồng thời tăng cường khả năng liên kết với các địa phương trong vùng Đồng bằng sông Hồng.
Phát triển đi đôi với bảo tồn hệ sinh thái ven biển
Bên cạnh mục tiêu tăng trưởng kinh tế, đồ án quy hoạch cũng đặt ra yêu cầu phát triển bền vững, trong đó ưu tiên cân bằng giữa công nghiệp hóa và bảo vệ môi trường tự nhiên.
Theo phương án đề xuất, các vùng đệm xanh sẽ được bố trí giữa khu công nghiệp với khu đô thị và khu du lịch nhằm giảm tác động đến môi trường sống. Hệ sinh thái rừng ngập mặn ven biển tiếp tục được bảo tồn và khai thác theo hướng bền vững, trong khi mạng lưới giao thông sẽ được quy hoạch đồng bộ để kết nối hiệu quả giữa các khu chức năng.
Lãnh đạo UBND tỉnh Ninh Bình yêu cầu đơn vị tư vấn tiếp thu đầy đủ ý kiến của các sở, ngành, đồng thời nghiên cứu kinh nghiệm từ những khu kinh tế đã phát triển hiệu quả trong nước để hoàn thiện đồ án, từ đó đề xuất cơ chế và chính sách đủ sức hấp dẫn đối với các nhà đầu tư chiến lược.
Song song với đó, các cơ quan chuyên môn được giao rà soát phương án sử dụng đất, bảo đảm thống nhất với quy hoạch quốc phòng, an ninh và nghiên cứu mở rộng không gian phát triển trong trường hợp cần thiết nhằm đáp ứng yêu cầu thu hút các dự án động lực, dự án quy mô lớn trong tương lai.
Khi được hoàn thiện và phê duyệt, Quy hoạch chung Khu kinh tế Ninh Cơ sẽ trở thành cơ sở pháp lý để triển khai các quy hoạch chi tiết, các dự án đầu tư và công tác quản lý phát triển khu kinh tế. Đây cũng được kỳ vọng sẽ là bước đi quan trọng trong chiến lược phát triển kinh tế biển của Ninh Bình sau sáp nhập, góp phần hình thành một cực tăng trưởng mới của địa phương và tăng cường vai trò của khu vực ven biển trong không gian phát triển của vùng Đồng bằng sông Hồng.

