Một quy định mới có hiệu lực từ 10/7 sẽ tác động đến hàng triệu người tham gia BHYT
Từ ngày 10/7 tới đây, một quy định mới của Bộ Y tế liên quan đến việc hỗ trợ thuốc miễn phí cho người bệnh sẽ chính thức có hiệu lực, tác động trực tiếp đến hàng triệu người tham gia bảo hiểm y tế (BHYT) trên cả nước.
Không để xảy ra tình trạng thanh toán trùng
Theo Thông tư số 16/2026 vừa được Bộ Y tế ban hành, lần đầu tiên chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí tại các cơ sở khám, chữa bệnh được quy định cụ thể bằng một hành lang pháp lý thống nhất, minh bạch. Đáng chú ý, Quỹ BHYT sẽ không thanh toán đối với số lượng thuốc hỗ trợ miễn phí đã được sử dụng cho người bệnh có thẻ BHYT.
Theo quy định mới, chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí được triển khai trên cơ sở thỏa thuận giữa cơ sở kinh doanh dược và cơ sở khám, chữa bệnh.
Việc hỗ trợ thuốc phải bảo đảm nguyên tắc không thu tiền người bệnh, không kèm theo bất kỳ điều kiện thương mại nào và không làm ảnh hưởng đến quyết định chuyên môn của bác sĩ trong quá trình điều trị. Các hoạt động hỗ trợ cũng không được tác động đến việc lựa chọn phác đồ điều trị hoặc chỉ định sử dụng thuốc của cơ sở y tế.
Điểm đáng chú ý nhất của thông tư là quy định Quỹ BHYT không thanh toán đối với phần thuốc đã được doanh nghiệp dược hỗ trợ miễn phí cho người bệnh.
Theo Bộ Y tế, quy định này nhằm bảo đảm quản lý đúng bản chất của nguồn thuốc hỗ trợ, tránh tình trạng thanh toán trùng từ ngân sách BHYT đối với những loại thuốc mà người bệnh đã được nhận miễn phí. Đây cũng là giải pháp nhằm tăng cường tính minh bạch trong quản lý, sử dụng thuốc và bảo vệ sự bền vững của Quỹ BHYT.
Thuốc hỗ trợ miễn phí phải đáp ứng đầy đủ điều kiện pháp lý
Thông tư quy định rõ, thuốc được đưa vào chương trình hỗ trợ miễn phí phải là thuốc được lưu hành hợp pháp tại Việt Nam.
Việc kê đơn, chỉ định sử dụng thuốc phải tuân thủ hướng dẫn sử dụng đã được Bộ Y tế phê duyệt, các hướng dẫn chẩn đoán, điều trị hoặc các tài liệu chuyên môn liên quan. Các cơ sở khám, chữa bệnh chỉ được triển khai chương trình khi phạm vi hoạt động chuyên môn phù hợp với chỉ định sử dụng của loại thuốc được hỗ trợ.
Bên cạnh đó, cơ sở y tế có trách nhiệm công khai đầy đủ thông tin về chương trình hỗ trợ thuốc; xây dựng quy trình nội bộ quản lý, cấp phát thuốc; đồng thời tư vấn cho người bệnh về hiệu quả điều trị, nguy cơ, tác dụng không mong muốn cũng như các chi phí phát sinh ngoài phần thuốc được hỗ trợ.
Việc cấp phát thuốc phải được thực hiện trên nguyên tắc công bằng, hợp lý, minh bạch và hiệu quả, tránh phát sinh tiêu cực hoặc lợi dụng chính sách.
Người bệnh tham gia chương trình trên cơ sở tự nguyện, phải đăng ký và tuân thủ quy định về nhận, sử dụng thuốc hỗ trợ. Trường hợp ngừng điều trị hoặc không tiếp tục tham gia, người bệnh hoặc người nhà phải thông báo cho bác sĩ và hoàn trả số thuốc chưa sử dụng.
Đối với các chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí đã được phê duyệt trước khi Thông tư 16/2026 có hiệu lực, việc triển khai vẫn được tiếp tục đến hết thời hạn nhằm bảo đảm người bệnh không bị gián đoạn điều trị. Tuy nhiên, các chương trình này phải tuân thủ các quy định mới về quản lý, sử dụng thuốc, báo cáo và lưu trữ hồ sơ.
Theo Bộ Y tế, thông tư mới sẽ tạo hành lang pháp lý minh bạch cho hoạt động hỗ trợ thuốc miễn phí, giúp người bệnh tiếp cận thuốc điều trị, đặc biệt là các thuốc chi phí cao, đồng thời nâng cao hiệu quả quản lý Quỹ BHYT.
