PMI Trung Quốc bất ngờ xuống dưới ngưỡng 50, áp lực kích thích kinh tế gia tăng

Hoạt động sản xuất của Trung Quốc bất ngờ rơi vào trạng thái thu hẹp trong tháng 7, lần đầu tiên kể từ tháng 2. Nguyên nhân là làn sóng đẩy mạnh xuất khẩu từng giúp nền kinh tế phục hồi trong quý II đã bắt đầu hạ nhiệt, qua đó gia tăng sức ép buộc Bắc Kinh phải triển khai thêm các biện pháp kích thích nhu cầu trong nước.

Theo số liệu do Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc (NBS) công bố hôm thứ Sáu (31/7), Chỉ số Nhà quản trị mua hàng (PMI) ngành sản xuất chính thức giảm xuống 49,2 điểm trong tháng 7, từ 50,3 điểm của tháng 6. Mức này thấp hơn ngưỡng 50 điểm, ranh giới phân định giữa mở rộng và thu hẹp hoạt động sản xuất.

Kết quả trên cũng thấp hơn dự báo trung vị 50 điểm của các chuyên gia kinh tế được khảo sát.

PMI vì vậy đã chấm dứt chuỗi ba tháng liên tiếp mở rộng, vốn được duy trì nhờ các doanh nghiệp xuất khẩu đẩy nhanh tiến độ giao hàng trước khi Mỹ tăng thuế đối với hàng hóa Trung Quốc. Đây cũng là mức PMI thấp nhất kể từ tháng 2.

Số liệu được công bố chỉ một ngày sau khi các nhà hoạch định chính sách hàng đầu của Trung Quốc thừa nhận nền kinh tế đang đối mặt với "những khó khăn và thách thức" tại cuộc họp giữa năm. Giới lãnh đạo cam kết sẽ đẩy nhanh giải ngân tài khóa và triển khai các "chính sách bổ sung" nhằm hỗ trợ tăng trưởng trong nửa cuối năm.

Trong quý II, kinh tế Trung Quốc tăng trưởng 4,3% so với cùng kỳ năm trước, mức thấp nhất trong hơn ba năm và thấp hơn mục tiêu tăng trưởng cả năm từ 4,5% đến 5%.

Xuất khẩu bắt đầu giảm tốc

Xuất khẩu là một trong số ít động lực tăng trưởng đáng tin cậy của nền kinh tế Trung Quốc trong năm nay. Tuy nhiên, động lực này đang có dấu hiệu suy yếu.

Theo khảo sát của China Beige Book, lượng hàng xuất khẩu sang Mỹ đã giảm lần đầu tiên sau nhiều tháng, phản ánh nhu cầu suy yếu sau giai đoạn các doanh nghiệp đẩy mạnh giao hàng để tránh các mức thuế cao hơn.

Tổ chức nghiên cứu này cũng cho biết hoạt động sản xuất trong tháng 7 đã chậm lại, trong khi lĩnh vực chế tạo ghi nhận diễn biến yếu nhất về việc làm khi tốc độ tạo việc làm giảm ở tất cả các ngành được khảo sát so với cùng kỳ năm trước.

Diễn biến này trái ngược hoàn toàn với tháng 6, thời điểm lượng hàng xuất sang Mỹ tăng 14%, góp phần đưa tổng kim ngạch xuất khẩu tăng 27% - mức cao nhất trong gần 5 năm - khi các doanh nghiệp tranh thủ giao hàng trước thời điểm Washington dự kiến áp thuế cao hơn vào cuối mùa hè.

Các nhà sản xuất Trung Quốc đã chuẩn bị cho khả năng phải đối mặt với các mức thuế bổ sung theo cuộc điều tra Mục 301 của Tổng thống Mỹ Donald Trump, sau khi mức thuế phổ quát 10% hết hiệu lực vào ngày 24/7.

Tiêu dùng nội địa tiếp tục suy yếu, áp lực nới lỏng chính sách gia tăng

Khảo sát của China Beige Book cũng cho thấy doanh số bán lẻ trong tháng 7 giảm so với cả tháng trước và cùng kỳ năm ngoái.

Các lĩnh vực du lịch và dịch vụ nhà hàng ghi nhận mức sụt giảm mạnh so với cùng kỳ, cho thấy nhu cầu tiêu dùng trong nước vẫn yếu, bất chấp những nỗ lực kích thích kinh tế của Bắc Kinh.

Những số liệu kém tích cực nhiều khả năng sẽ làm gia tăng kỳ vọng về các biện pháp nới lỏng chính sách nhằm hỗ trợ tăng trưởng. Tuy nhiên, thông báo sau cuộc họp của Bộ Chính trị Trung Quốc vẫn chưa đưa ra bất kỳ biện pháp cụ thể nào.

Theo các nhà phân tích của Eurasia Group, giới lãnh đạo Trung Quốc lo ngại tăng trưởng kinh tế trong nửa cuối năm có thể giảm xuống dưới mục tiêu, khi các lĩnh vực kinh tế mới như trí tuệ nhân tạo (AI) chưa đủ sức bù đắp sự suy giảm của các ngành công nghiệp truyền thống.

Trong báo cáo sau cuộc họp hôm thứ Năm (30/7), Eurasia Group nhận định các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc vẫn ưu tiên kiểm soát rủi ro hơn là thúc đẩy tăng trưởng ngắn hạn.

Tổ chức này cho rằng Bắc Kinh đang xem những vấn đề như khủng hoảng bất động sản, gánh nặng nợ của chính quyền địa phương và rủi ro tại các tổ chức tài chính quy mô nhỏ là những thách thức mang tính cơ cấu cần được xử lý dần theo thời gian, thay vì những vấn đề có thể giải quyết nhanh chóng.