Quần đảo xa nhất phía Tây Nam sẽ có sân bay lưỡng dụng 28.800 tỷ đồng

Bộ Xây dựng đã phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch hệ thống cảng hàng không toàn quốc thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050. Một trong những điểm đáng chú ý là việc bổ sung Cảng hàng không Thổ Chu tại tỉnh An Giang vào mạng lưới cảng hàng không quốc gia.

Cụ thể, Cảng hàng không Thổ Chu được xây dựng theo tiêu chuẩn sân bay cấp 4C của Tổ chức Hàng không Dân dụng Quốc tế (ICAO). Trong giai đoạn 2021-2030, sân bay dự kiến có công suất khoảng 20.000 hành khách mỗi năm. Đến năm 2050, sân bay được nâng công suất khai thác lên khoảng 1 triệu hành khách mỗi năm nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội, du lịch và bảo đảm quốc phòng, an ninh khu vực.

Dự án được quy hoạch trên diện tích hơn 234ha, với tổng mức đầu tư ước tính khoảng 28.800 tỷ đồng cho cả giai đoạn đến năm 2050.

Sau khi bổ sung Cảng hàng không Thổ Chu, mạng lưới cảng hàng không toàn quốc trong giai đoạn 2021-2030 có 32 sân bay, trong đó 15 cảng hàng không quốc tế và 17 cảng hàng không quốc nội. Theo tầm nhìn đến năm 2050, cả nước sẽ có 35 cảng hàng không gồm 15 sân bay quốc tế và 20 sân bay quốc nội.

Nằm giữa vùng biển Tây Nam của Tổ quốc, cách đặc khu Phú Quốc gần 100km và cách phường Rạch Giá khoảng 200km, đặc khu Thổ Chu (An Giang) là một trong những đảo tiền tiêu quan trọng bậc nhất của Việt Nam. Đây cũng là quần đảo xa nhất phía Tây Nam của Việt Nam, gồm 8 đảo lớn nhỏ là Thổ Châu, Hòn Nhạn, Hòn Kèo Ngựa, Hòn Từ, Hòn Cao, Hòn Cao Cát, Hòn Mô và Hòn Khô.

Với vị trí gần vùng biển tiếp giáp Thái Lan và Campuchia, Thổ Chu được ví như "phên dậu" nơi cực Tây Nam của Tổ quốc, vừa là cột mốc khẳng định chủ quyền quốc gia trên biển, vừa giữ vai trò điểm tựa chiến lược về quốc phòng, an ninh, kiểm soát hoạt động hàng hải và tìm kiếm cứu nạn.

Về lịch sử hành chính, trước năm 1954, khu vực này thuộc tỉnh Bạc Liêu nhưng chưa có cư dân sinh sống ổn định. Trải qua nhiều lần điều chỉnh địa giới, Thổ Chu hiện là một trong những địa bàn trọng yếu ở vùng biển Tây Nam.

Đặc khu Thổ Chu có diện tích tự nhiên khoảng 13,95km2, dân số khoảng 1.800 người cùng các lực lượng biên phòng, hải quân và đơn vị quân sự làm nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo. Người dân chủ yếu sống bằng nghề khai thác, nuôi trồng và chế biến hải sản…

Địa hình trên đảo khá đa dạng, phần lớn diện tích được bao phủ bởi rừng nguyên sinh xen kẽ các dãy núi thấp và những bãi biển nhỏ. Đỉnh cao nhất cao khoảng 167m so với mực nước biển. Khu vực xung quanh đảo sở hữu hệ sinh thái san hô cùng thảm cỏ biển phong phú, có nhiều vị trí tự nhiên thuận lợi cho tàu thuyền neo đậu.

Đặc khu này có nhiều tiềm năng phát triển kinh tế, nhất là du lịch. Nơi đây còn giữ nguyên nét hoang sơ, rừng nguyên sinh bao phủ, trong đó rừng chiếm 80% diện tích quần đảo, với hệ thực vật đa dạng trên 200 loài.

Ngoài ra, trên đảo còn có ngôi đền thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh cùng các chiến sỹ hy sinh trong bảo vệ, xây dựng đảo...

Hiện nay, điều kiện hạ tầng tại Thổ Chu vẫn còn nhiều hạn chế. Giao thông nội đảo đơn giản, hệ thống dịch vụ dân sinh chưa phát triển đồng bộ. Vậy nên thời gian di chuyển kéo dài và thường bị ảnh hưởng bởi thời tiết, đặc biệt trong mùa gió chướng.

Điều kiện sinh hoạt ở đặc khu cũng khó khăn, nguồn nước ngọt và điện sinh hoạt chưa thật sự ổn định, trong khi hoạt động khai thác hải sản ngày càng đối mặt nhiều thách thức. Đây cũng là nguyên nhân khiến không ít người dân rời đảo vào đất liền tìm kiếm sinh kế trong những năm gần đây.

Chính vì thế, việc tăng cường hạ tầng kết nối cho Thổ Chu được xem là yêu cầu cấp thiết nhằm phục vụ cả mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội lẫn nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo. Việc quy hoạch dự án sân bay Thổ Chu giúp rút ngắn thời gian ứng phó với các tình huống khẩn cấp mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho vận chuyển hàng hóa, hỗ trợ y tế, cứu hộ cứu nạn và phát triển dân sinh. Đây được xem là một bước đi quan trọng nhằm đưa Thổ Chu trở thành điểm tựa chiến lược trong thế trận quốc phòng và phát triển bền vững vùng biển đảo Tây Nam của đất nước.