Việt Nam có một 'siêu đô thị' dưới lòng đất: Sâu 32m, quy mô bằng 5 sân bóng đá, tọa lạc tại thành phố giàu nhất cả nước

Nằm ngay khu vực vòng xoay Quách Thị Trang cũ, đối diện chợ Bến Thành, ga ngầm Bến Thành là một trong những công trình hạ tầng quy mô và phức tạp nhất tại khu vực trung tâm TP.HCM. Không chỉ là nhà ga lớn nhất của Metro số 1, công trình còn được thiết kế như một đầu mối ngầm, sẵn sàng kết nối với nhiều tuyến metro khác trong tương lai.

Khởi công từ tháng 11/2016, đến ngày 22/12/2024, ga Bến Thành chính thức đón những hành khách đầu tiên của tuyến Metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên). Dù hiện mới phục vụ tuyến metro này, hệ thống không gian ngầm bên dưới đã được tính toán để kết nối thêm 3 tuyến khác, từng bước hình thành mạng lưới giao thông ngầm tại khu vực lõi đô thị.

Điểm đặc biệt của ga Bến Thành nằm ở quy mô 4 tầng ngầm, với điểm sâu nhất khoảng 32m dưới mặt đất, tương đương chiều cao một tòa nhà 8-10 tầng. Công trình dài khoảng 236m, rộng 60m, tổng diện tích sàn khoảng 37.658m².

Để tạo nên một công trình đồ sộ giữa khu vực trung tâm đông đúc, ga được bao quanh bởi 370 tấm tường vây với tổng chiều dài khoảng 1.612m. Mỗi tấm có độ dày 1-2m và được cắm sâu từ 39-58m xuống lòng đất, đóng vai trò giữ ổn định cho toàn bộ hố đào trong quá trình thi công.

Bốn tầng ngầm được phân chia theo từng chức năng, đồng thời dành sẵn không gian cho việc mở rộng mạng lưới metro.

Tầng B1 là khu vực sảnh chính, bố trí máy bán vé, cổng kiểm soát tự động, khu vực hướng dẫn hành khách, văn phòng và các phòng kỹ thuật. Tầng B2 hiện phục vụ Metro số 1, trong khi tầng B3 bố trí khu kỹ thuật và ke ga dành cho tuyến Metro số 4. Tầng B4 được chuẩn bị để đón tuyến Metro số 2 trong tương lai.

Không chỉ gây ấn tượng bởi quy mô, ga Bến Thành còn sở hữu một điểm nhấn kiến trúc đặc biệt ngay giữa khu vực trung tâm: giếng trời (Toplight) mang hình hoa sen cách điệu.

Công trình cao khoảng 6m, đường kính ngoài khoảng 27m, được tạo thành từ hệ khung thép kết hợp kính cách nhiệt và các tấm nhôm tổ ong. Phần kính sử dụng lớp phim ép ở giữa, trong khi nhiều vật liệu hoàn thiện được gia công và nhập khẩu từ Nhật Bản.

Giếng trời hoạt động như một “phễu gom sáng”, đưa ánh sáng tự nhiên từ mặt đất xuống khu vực sảnh B1. Nhờ đó, không gian ngầm trở nên thông thoáng hơn, đồng thời tạo mối liên kết trực quan giữa nhà ga với khu vực phía trên, đặc biệt là chợ Bến Thành.

Mới đây, khu vực này tiếp tục được bổ sung một chiếc đồng hồ bằng gốm sứ cao hơn 3m. Công trình được tạo hình từ 12 cánh hoa sen cách điệu, kết hợp nhiều họa tiết mang đậm dấu ấn văn hóa Việt Nam, góp phần tạo thêm điểm nhấn cho không gian nhà ga.

Từ một đầu mối giao thông ngầm, ga Bến Thành đang dần trở thành một không gian kiến trúc đặc trưng của TP.HCM. Với quy mô được tính toán cho nhiều tuyến metro, công trình không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại hiện tại mà còn đặt nền móng cho một mạng lưới giao thông ngầm kết nối khu vực trung tâm thành phố trong tương lai.