Bộ Công an cảnh báo: Chủ tài khoản ngân hàng có thể phải giải trình nếu nhận, chuyển tiền theo cách này

Cục An ninh kinh tế, Bộ Công an cảnh báo người đứng tên tài khoản ngân hàng có thể phải làm việc với cơ quan chức năng để giải trình khi phát sinh giao dịch đáng ngờ, liên quan đến lừa đảo, tranh chấp thanh toán hoặc hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật.

Hệ thống thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam đang phát triển nhanh, kéo theo nhu cầu sử dụng tài khoản ngân hàng ngày càng lớn. Theo Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), tỷ lệ người dân từ 15 tuổi trở lên có tài khoản ngân hàng đạt gần 90%. Toàn hệ thống hiện có hơn 232 triệu tài khoản khách hàng, trong đó trên 154 triệu tài khoản cá nhân và 1,94 triệu tài khoản tổ chức đã thực hiện xác thực sinh trắc học.

Tuy nhiên, cùng với sự phát triển của thanh toán số, tình trạng lợi dụng tài khoản ngân hàng để thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật cũng gia tăng với phương thức ngày càng tinh vi. Các hành vi phổ biến gồm lừa đảo, rửa tiền, trốn thuế, đánh bạc, chuyển tiền trái phép hoặc sử dụng tài khoản để hợp thức hóa dòng tiền bất hợp pháp.

Theo Cục An ninh kinh tế, Bộ Công an, nhiều đối tượng sử dụng thủ đoạn mua bán, thuê, mượn tài khoản ngân hàng hoặc thuê người đứng tên mở tài khoản để làm trung gian luân chuyển tiền. Một số trường hợp còn sử dụng giấy tờ giả để mở tài khoản, chiếm quyền kiểm soát tài khoản hoặc che giấu nguồn gốc dòng tiền.

Người đứng tên tài khoản phải giải trình khi có giao dịch bất thường

Cục An ninh kinh tế khuyến cáo doanh nghiệp, hộ kinh doanh và cá nhân cần nâng cao ý thức bảo vệ thông tin tài khoản, không cho thuê, cho mượn hoặc bán tài khoản ngân hàng.

Cơ quan này nhấn mạnh, nhiều người cho rằng việc cung cấp thông tin cá nhân, cho người khác sử dụng tài khoản hoặc đứng tên mở tài khoản hộ không liên quan đến hành vi phạm tội. Tuy nhiên, khi phát sinh giao dịch đáng ngờ, người đứng tên tài khoản có thể phải làm việc với cơ quan chức năng để giải trình quá trình đăng ký, sử dụng tài khoản.

Các thông tin như căn cước công dân, số điện thoại, email, dữ liệu khuôn mặt, tài khoản ngân hàng, ví điện tử hoặc tài khoản thanh toán quốc tế có thể trở thành căn cứ để xác minh trách nhiệm liên quan.

Trường hợp cá nhân biết rõ mục đích vi phạm pháp luật nhưng vẫn cung cấp thông tin, đứng tên đăng ký, kích hoạt, xác minh hoặc giao tài khoản cho người khác sử dụng, tùy tính chất và mức độ vi phạm có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.

Cho thuê, mua bán tài khoản ngân hàng có thể bị phạt đến 200 triệu đồng

Việc mở và sử dụng tài khoản thanh toán tại Việt Nam được quản lý theo Nghị định số 52/2024/NĐ-CP của Chính phủ về thanh toán không dùng tiền mặt cùng các quy định của NHNN về mở, sử dụng tài khoản, an toàn bảo mật giao dịch và phòng, chống rửa tiền.

Theo quy định, hành vi cho thuê, cho mượn, mua bán tài khoản nhằm che giấu nguồn gốc tiền từ hoạt động phạm tội bị nghiêm cấm.

Các hành vi vi phạm có thể bị xử phạt hành chính hoặc xử lý hình sự tùy mức độ. Theo quy định về xử phạt trong lĩnh vực tiền tệ, ngân hàng, cá nhân vi phạm nghiêm trọng có thể bị phạt tiền lên đến 200 triệu đồng, đồng thời có thể bị áp dụng các biện pháp bổ sung như tịch thu tang vật, phương tiện vi phạm hoặc buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp.

Ngoài xử phạt hành chính, người có hành vi liên quan đến thu thập, mua bán, trao đổi trái phép thông tin tài khoản ngân hàng hoặc sử dụng tài khoản để thực hiện hành vi phạm tội có thể bị xem xét trách nhiệm hình sự.

Theo Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017, một số hành vi liên quan có thể bị xử lý về các tội danh như lừa đảo chiếm đoạt tài sản, sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông để chiếm đoạt tài sản hoặc rửa tiền.

Cục An ninh kinh tế khuyến nghị người dân không cung cấp tài khoản ngân hàng, thông tin cá nhân hoặc quyền truy cập tài khoản cho người khác, kể cả khi được trả tiền thuê hoặc hứa hẹn lợi ích. Việc đứng tên tài khoản có thể khiến cá nhân phải chịu trách nhiệm khi tài khoản bị sử dụng vào các hoạt động vi phạm pháp luật.