Bộ Tài chính đề xuất phương án cho siêu dự án 5 tỷ USD, giúp nâng tầm vị thế Việt Nam trên bản đồ cảng biển toàn cầu

Theo Báo Đấu thầu, Bộ Tài chính đang lấy ý kiến đối với Dự thảo Nghị quyết của Chính phủ về việc chia cổ tức của Tổng Công ty Hàng hải Việt Nam (VIMC, UPCoM: MVN).

Động thái này nhằm giải quyết những vấn đề cấp bách trong hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, tháo gỡ khó khăn về nguồn vốn và bảo đảm tiến độ triển khai các dự án trọng điểm.

VIMC hiện tham gia góp vốn thành lập liên danh thực hiện Dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ, dự án đã được phê duyệt chủ trương đầu tư và lựa chọn nhà đầu tư, với kế hoạch khởi công vào ngày 2/9/2026. Để đáp ứng các điều kiện khởi công và giải ngân theo quy định của Luật Đầu tư và Luật Xây dựng, với vai trò là nhà đầu tư chi phối, VIMC cần chứng minh và thực hiện góp vốn đối ứng ngay trong giai đoạn chuẩn bị.

Theo dự thảo, về phương án phân phối lợi nhuận sau thuế, Chính phủ thống nhất với đề xuất của Bộ Tài chính về việc chia cổ tức bằng cổ phiếu từ nguồn lợi nhuận sau thuế năm tài chính 2024 (sau khi trích lập các quỹ theo quy định) của VIMC. Việc chia cổ tức bằng cổ phiếu sẽ được thực hiện theo quy định của pháp luật về doanh nghiệp và chứng khoán.

Dự thảo cũng đề xuất giao Bộ Tài chính thực hiện các thủ tục đầu tư vốn Nhà nước để bổ sung vào VIMC đối với phần cổ tức được chia tương ứng với vốn nhà nước tại doanh nghiệp. Đồng thời, Bộ Tài chính chịu trách nhiệm kiểm tra, giám sát việc sử dụng nguồn vốn này đúng mục đích, bảo đảm hiệu quả cũng như bảo toàn và phát triển vốn nhà nước đầu tư tại doanh nghiệp.

Dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ có tổng vốn đầu tư khoảng 128.872 tỷ đồng (tương đương 5 tỷ USD). Trong đó, vốn góp của các nhà đầu tư dự kiến đạt 19.331 tỷ đồng, chiếm 15% tổng mức đầu tư; phần còn lại khoảng 109.541 tỷ đồng sẽ được huy động từ các nguồn vốn khác.

Doanh nghiệp trực tiếp triển khai dự án là Công ty TNHH Cảng trung chuyển quốc tế cửa ngõ Sài Gòn, với vốn điều lệ dự kiến 19.331 tỷ đồng.

Theo kế hoạch, VIMC sẽ nắm 36% vốn điều lệ tại doanh nghiệp dự án, tương ứng giá trị góp vốn khoảng 6.959 tỷ đồng. Hai thành viên còn lại gồm CTCP Cảng Sài Gòn sở hữu 15% và Terminal Investment Limited Holding S.A. nắm giữ 49%. Phần vốn điều lệ sẽ được các nhà đầu tư góp theo tỷ lệ sở hữu và tiến độ từng giai đoạn của dự án. Do đó, VIMC không phải giải ngân toàn bộ gần 7.000 tỷ đồng ngay tại một thời điểm.

Khi doanh nghiệp dự án được thành lập, các thành viên sẽ đăng ký và thực hiện nghĩa vụ góp vốn phù hợp với lộ trình đầu tư. Việc cân đối giữa vốn tự có và vốn vay cũng sẽ được xem xét trên cơ sở khả năng huy động nguồn lực, tiến độ triển khai và yêu cầu bảo đảm hiệu quả đầu tư. Trong năm 2026, VIMC dự kiến giải ngân hơn 510 tỷ đồng để góp vốn vào các dự án, tùy thuộc tiến độ thực tế.

Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ được quy hoạch tại khu vực cù lao Gò Con Chó, với tổng diện tích khoảng 571ha, bao gồm cả phần đất và mặt nước. Dự án được thiết kế để tiếp nhận tàu container có trọng tải lên tới 250.000 DWT, tương đương sức chở khoảng 24.000 TEU.

Sau khi hoàn thành, cảng dự kiến đạt công suất khoảng 16,9 triệu TEU/năm. Giai đoạn đầu đến năm 2030 sẽ hoàn thành ít nhất hai cầu cảng, các hạng mục còn lại được triển khai theo từng giai đoạn.

Toàn bộ dự án dự kiến hoàn thành trong vòng 20 năm kể từ thời điểm nhà đầu tư được bàn giao đất và khu vực mặt nước trên thực địa. Liên danh gồm VIMC, Cảng Sài Gòn và Terminal Investment Limited Holding đã được lựa chọn làm nhà đầu tư dự án vào tháng 4/2026. Theo kế hoạch, dự án sẽ chính thức khởi công vào ngày 2/9/2026.

Sau khi đi vào hoạt động, cảng Cần Giờ sẽ cùng cảng Cái Mép hình thành cụm cảng trung chuyển quốc tế, khẳng định vị trí Việt Nam trên bản đồ cảng biển toàn cầu.