Đề xuất gói tín dụng 20-30 năm cho nhà ở cho thuê, áp dụng thiết kế mẫu để được miễn giấy phép xây dựng

Tại Hội thảo "Khơi thông nguồn vốn cho thị trường bất động sản bền vững" sáng 22/7, trả lời câu hỏi về nguy cơ dòng vốn được khơi thông nhưng nguồn cung không cải thiện sẽ khiến giá nhà tiếp tục neo cao, ông Hà Quang Hưng, Phó Cục trưởng Cục Quản lý nhà và Thị trường bất động sản (Bộ Xây dựng), cho biết có 2 nhóm giải pháp trọng tâm gồm hoàn thiện thể chế và nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện.

Theo ông Hưng, hệ thống pháp luật hiện nay đã có nhiều thay đổi theo hướng đồng bộ, đặc biệt là việc cắt giảm thủ tục hành chính đối với các dự án nhà ở xã hội.

Ông dẫn chứng, trước đây một dự án nhà ở xã hội phải trải qua nhiều bước như chấp thuận chủ trương đầu tư, lựa chọn chủ đầu tư rồi mới giao dự án, khiến thời gian kéo dài và phải thực hiện tại nhiều cơ quan khác nhau. Tuy nhiên, sau khi thực hiện Nghị quyết 201, toàn bộ quy trình này được rút ngắn xuống tối đa 75 ngày.

Đối với định hướng phát triển nhà ở cho thuê dài hạn, đại diện Bộ Xây dựng cho biết đây sẽ là một trong những nội dung trọng tâm của Luật Nhà ở sửa đổi. Mục tiêu là xây dựng cơ chế ưu đãi và thủ tục hành chính tương tự nhà ở xã hội nhằm khuyến khích doanh nghiệp tham gia phát triển phân khúc này.

Trong khi đó, với nhà ở thương mại, Bộ Xây dựng đang tiếp tục nghiên cứu, đề xuất các cơ chế chính sách mới để tháo gỡ khó khăn cho thị trường.

Cắt giảm nhiều thủ tục, chủ đầu tư được tự quyết giá bán nhà ở xã hội

Theo ông Hà Quang Hưng, cùng với việc rút ngắn quy trình đầu tư, nhiều thủ tục khác cũng đã được đơn giản hóa.

Đối với nhà ở xã hội và nhà ở cho thuê, cơ quan quản lý đã bỏ bước phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch, cho phép thực hiện ngay việc phê duyệt quy hoạch, qua đó rút ngắn đáng kể thời gian chuẩn bị dự án.

Một thay đổi đáng chú ý khác là cơ chế xác định giá bán nhà ở xã hội. Nếu trước đây chủ đầu tư phải xây dựng giá bán, trình Sở Xây dựng thẩm định rồi mới được mở bán - quy trình có thể kéo dài từ 3 đến 6 tháng - thì hiện nay doanh nghiệp được quyền tự quyết định giá bán. Sau khi dự án hoàn thành, cơ quan chức năng sẽ thực hiện kiểm toán để bảo đảm đúng quy định.

Theo ông Hưng, cách làm này giúp rút ngắn đáng kể thời gian triển khai dự án, giảm chi phí và đưa sản phẩm ra thị trường nhanh hơn.

Đề xuất miễn giấy phép xây dựng khi áp dụng thiết kế mẫu

Một giải pháp khác được Bộ Xây dựng đưa ra là áp dụng mẫu thiết kế điển hình đối với các dự án nhà ở chính sách.

Theo ông Hưng, với nhà ở thương mại, chủ đầu tư vẫn chủ động thuê đơn vị tư vấn để thiết kế sản phẩm phù hợp nhu cầu thị trường. Tuy nhiên, đối với các dự án có sự hỗ trợ của Nhà nước như nhà ở xã hội, việc sử dụng các mẫu thiết kế chuẩn sẽ góp phần giảm chi phí, hạ giá thành và đẩy nhanh tiến độ đầu tư.

"Trường hợp áp dụng các mẫu thiết kế điển hình thì sẽ được miễn cấp giấy phép xây dựng", ông Hưng cho biết.

Song song với đó, Bộ Xây dựng cũng đề xuất tiếp tục số hóa toàn bộ quy trình xác nhận đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội.

Theo ông Hưng, khi kết nối dữ liệu dân cư, người dân chỉ cần cung cấp số căn cước công dân là cơ quan quản lý có thể tra cứu ngay tình trạng hưởng chính sách, thay vì phải nộp nhiều loại giấy tờ như trước.

Cần nguồn vốn tín dụng 20-30 năm cho nhà ở cho thuê

Đề cập đến bài toán phát triển nhà ở cho thuê, ông Hà Quang Hưng cho rằng đây là lĩnh vực có đặc thù khác hoàn toàn nhà ở để bán.

Theo ông, doanh nghiệp phải bỏ ra lượng vốn rất lớn ngay từ đầu nhưng thời gian thu hồi vốn có thể kéo dài 20 năm, thậm chí 30 năm.

Trong khi đó, nguồn vốn tín dụng hiện nay chủ yếu là ngắn và trung hạn, chưa phù hợp với chu kỳ đầu tư của loại hình này.

Vì vậy, đại diện Bộ Xây dựng đề xuất cần có cơ chế tín dụng dài hạn dành riêng cho phát triển nhà ở cho thuê, đồng thời từng bước chuyển dịch tư duy của người dân từ sở hữu nhà sang thuê nhà, qua đó góp phần giảm áp lực lên giá bất động sản.

Theo ông Hà Quang Hưng, yếu tố quyết định để thị trường bất động sản phát triển minh bạch và bền vững vẫn là thể chế. Ông cho rằng hệ thống pháp luật cần bảo đảm bốn yêu cầu gồm ổn định, minh bạch, đồng bộ và khả thi, trong đó tính khả thi là yếu tố quan trọng nhất.

"Pháp luật không phải ở trên trời hay là giăng dây ra để chúng ta đi rồi vướng bên trái, vướng bên phải. Một hệ thống pháp luật mà sờ đâu cũng thấy sai phạm thì đó không phải là pháp luật tốt", ông nhấn mạnh.