Đợt nâng cấp lớn nhất lịch sử đối với sân bay hơn 60 năm tuổi do Mỹ xây dựng có tín hiệu mới

Trong làn sóng đầu tư hạ tầng hàng không diễn ra trên cả nước, sân bay Phù Cát đang trở thành một trong những dự án đáng chú ý nhất tại khu vực Nam Trung Bộ.

Được xây dựng từ thập niên 1960 và từng giữ vai trò căn cứ quân sự quan trọng, sân bay này hiện đứng trước giai đoạn chuyển mình lớn khi dự án xây dựng đường cất hạ cánh số 2 đang bước vào giai đoạn hoàn thiện.

Cụ thể mới đây, nguồn tin trên báo Lao Động cho biết, UBND tỉnh Gia Lai đã đề nghị Bộ Xây dựng xem xét cho phép tiếp nhận và bàn giao từng phần các hạng mục đã hoàn thành của dự án thay vì chờ toàn bộ công trình kết thúc. Mục tiêu là rút ngắn thời gian hoàn thiện thủ tục, sớm đưa đường băng mới vào khai thác thương mại.

Tăng tốc đẩy nhanh tiến độ

Theo quy hoạch phát triển Cảng hàng không Phù Cát giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, dự án đường cất hạ cánh số 2 được xác định là hạng mục trọng điểm nhằm nâng cao năng lực khai thác của sân bay.

Công trình có tổng mức đầu tư khoảng 3.010 tỷ đồng, được khởi công để phục vụ đồng thời hai mục tiêu: Đáp ứng nhu cầu phát triển hàng không dân dụng và bảo đảm năng lực sẵn sàng chiến đấu của các đơn vị quân đội đang hoạt động tại khu vực.

Theo kế hoạch, toàn bộ hạng mục xây dựng và lắp đặt thiết bị sẽ hoàn thành trong tháng 6/2026. Dự án dự kiến được nghiệm thu và đưa vào khai thác từ tháng 7/2026.

Để bảo đảm tiến độ này, tỉnh Gia Lai đề xuất Bộ Xây dựng cho phép thực hiện bàn giao theo từng hạng mục đã đủ điều kiện vận hành. Cách làm này được kỳ vọng giúp các đơn vị khai thác chủ động hoàn thiện hồ sơ kỹ thuật, thủ tục pháp lý và rút ngắn thời gian chờ đưa công trình vào sử dụng.

Trước đó, đầu tháng 4/2026, báo Pháp luật TP. HCM cho hay, nhằm đảm bảo tiến độ đưa công trình vào khai thác cơ quan hàng không đã phối hợp với Ban Quản lý dự án địa phương triển khai các thủ tục chấp thuận biện pháp bảo đảm an toàn khai thác trong quá trình thi công. Điều này nhằm vừa duy trì hoạt động bay lưỡng dụng (phục vụ dân dụng và quốc phòng) tại sân bay, vừa đáp ứng tiến độ dự án.

Cục Hàng không cũng đã tiến hành rà soát, hướng dẫn chủ đầu tư phối hợp với Cảng hàng không Phù Cát nhằm triển khai các thủ tục cần thiết để đưa đường băng số 2 vào khai thác.

Đường băng mới dài hơn 3km

Theo thiết kế, đường cất hạ cánh số 2 dài 3.048m, rộng 45m, được xây dựng song song với đường băng hiện hữu và cách khoảng 215m về phía Tây.

Khi hoàn thành, công trình có khả năng khai thác các dòng máy bay phổ biến như Airbus A320, A321 và các loại tương đương. Đồng thời, sân bay cũng có thể tiếp nhận các dòng máy bay thân rộng như Boeing 777, Boeing 787 hay Airbus A350 khi phát sinh nhu cầu khai thác.

Việc bổ sung thêm một đường băng mới không chỉ giúp nâng cao năng lực khai thác dân dụng mà còn tạo điều kiện để đường băng hiện hữu duy trì trạng thái sẵn sàng phục vụ các nhiệm vụ quốc phòng.

Từ sân bay quân sự đến trung tâm hàng không của khu vực

Sân bay Phù Cát được xây dựng trong giai đoạn chiến tranh những năm 1960 và từng là một trong những căn cứ không quân quan trọng của Mỹ tại miền Trung.

Sau năm 1975, sân bay được tiếp quản và khai thác cho cả mục đích quân sự lẫn dân dụng. Hiện nay, phần lớn diện tích đất vẫn thuộc phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng.

Theo quy hoạch đã được phê duyệt, đến năm 2030 sân bay Phù Cát sẽ đạt công suất khoảng 5 triệu hành khách và 12.000 tấn hàng hóa mỗi năm. Cùng với đó là việc đầu tư nhà ga T3 có công suất khoảng 3,5 triệu khách/năm. Tầm nhìn đến năm 2050, sân bay được định hướng nâng công suất lên 7 triệu hành khách và 27.000 tấn hàng hóa mỗi năm.

Trong bối cảnh nhiều địa phương đang cạnh tranh phát triển hạ tầng hàng không để thu hút đầu tư và du lịch, việc hoàn thành đường cất hạ cánh số 2 được xem là bước đi quan trọng giúp Phù Cát nâng cấp vị thế từ một sân bay khu vực trở thành đầu mối hàng không quy mô lớn của Nam Trung Bộ và Tây Nguyên.