Huy động 225.000 tấn bê tông xây siêu sân vận động sức chứa gấp 1,7 lần Mỹ Đình, vốn đầu tư gần 12.000 tỷ đồng
Không chỉ gây chú ý bởi quy mô hàng chục nghìn chỗ ngồi, sân còn trở thành biểu tượng kiến trúc của thành phố nhờ mái vòm thép khổng lồ cao hơn 100m bắc qua toàn bộ công trình.
Sân vận động Moses Mabhida tại thành phố Durban là một trong những công trình nổi bật được Nam Phi xây dựng phục vụ World Cup 2010.
Trong thời gian diễn ra sự kiện, sân có sức chứa khoảng 70.000 người. Sau giải đấu, cấu hình được điều chỉnh xuống khoảng 56.000 chỗ để phù hợp hơn với nhu cầu sử dụng thường xuyên.
Sân được đặt theo tên Moses Mabhida, một nhân vật chính trị nổi tiếng của Nam Phi. Tuy nhiên, dấu ấn dễ nhận biết nhất lại nằm ở kết cấu vòm trung tâm mang hình chữ Y, lấy cảm hứng từ quốc kỳ nước này.
Theo AECOM, mái che của sân bao phủ khoảng 85% số ghế. Vòm trung tâm cao khoảng 106m, vừa tạo điểm nhấn kiến trúc, vừa giữ vai trò nâng đỡ phần mái nhẹ phía dưới.
Đơn vị thiết kế kết cấu Schlaich Bergermann Partner cho biết vòm chính có nhịp khoảng 340m, trong khi diện tích phần mái đạt khoảng 46.000 m².
Hơn 225.000 tấn bê tông cho một sân vận động
Quy mô vật liệu sử dụng cũng cho thấy mức đồ sộ của công trình.
Các tài liệu kỹ thuật về dự án cho thấy Moses Mabhida sử dụng khoảng 225.520 tấn bê tông cùng 9.150 tấn thép gia cường. Riêng phần vòm chính nặng hàng nghìn tấn.
Khoảng 1.780 cấu kiện bê tông đúc sẵn được dùng để hình thành lòng chảo khán đài. Công trình còn có khoảng 1.750 cột, 216 dầm nghiêng và hệ tường chắn dài gần 900m, cao khoảng 8m.
Phần mái sử dụng màng sợi thủy tinh phủ vật liệu chống chịu thời tiết, được treo trên mạng cáp thép kết nối với vòm chính.
Một số tài liệu mô tả khối công trình có kích thước khoảng 320 x 280 x 45 m. Nếu tính theo mặt bằng hình chữ nhật, diện tích chiếm đất vào khoảng 9ha, trong khi tổng diện tích sàn bên trong vượt 80.000m².
Vào ban đêm, hệ mái rộng hàng chục nghìn mét vuông có thể được chiếu sáng, khiến vòm thép trở thành một trong những điểm dễ nhận diện nhất trên đường chân trời Durban.
Chi phí khoảng 450 triệu USD
Moses Mabhida được nhiều nguồn quốc tế ghi nhận có tổng chi phí xây dựng khoảng 3,4 tỷ rand, tương đương khoảng 450 triệu USD, tức khoảng 11.700 tỷ đồng.
Nếu so với sân vận động quốc gia Mỹ Đình, mức đầu tư này cao hơn đáng kể.
Theo Cục Thể dục thể thao, khu liên hợp sân Mỹ Đình gồm sân chính và 2 sân tập có tổng diện tích khoảng 17,5ha. Sân chính có 40.192 chỗ ngồi và tổng kinh phí xây dựng trọn gói khoảng 52,983 triệu USD.
Như vậy, chi phí xây dựng Moses Mabhida cao gấp khoảng 8,5 lần Mỹ Đình.
Về sức chứa, trong cấu hình World Cup 70.000 chỗ, sân tại Durban lớn hơn Mỹ Đình khoảng 1,74 lần. Ngay cả khi giảm xuống 56.000 chỗ sau giải đấu, sức chứa vẫn cao hơn khoảng 1,39 lần.
Sự chênh lệch về vốn không chỉ đến từ quy mô khán đài. Moses Mabhida còn được đầu tư hệ mái vòm phức tạp, các hạng mục dịch vụ và tiện ích phục vụ du lịch sau World Cup.
Không chỉ dùng cho bóng đá
Khác với nhiều sân vận động được xây chủ yếu để phục vụ một giải đấu lớn, Moses Mabhida được định hướng ngay từ đầu như một tổ hợp thể thao, giải trí và du lịch có thể tiếp tục hoạt động sau World Cup.
Nhờ đó, công trình không chỉ tồn tại như một sân vận động mà còn trở thành một phần của cảnh quan đô thị và là điểm tham quan nổi bật của thành phố.
Du khách từng có thể sử dụng hệ thống SkyCar để lên khu vực gần đỉnh vòm, từ đó quan sát toàn cảnh thành phố Durban và bờ biển Ấn Độ Dương.
Cách khai thác này giúp sân duy trì hoạt động ngay cả trong những ngày không tổ chức sự kiện thể thao, thay vì rơi vào tình trạng phụ thuộc hoàn toàn vào lịch thi đấu.
