Mỗi ngày ngân hàng hút thêm gần 7.000 tỷ đồng tiền gửi dân cư

Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, đến cuối tháng 8/2026, tiền gửi dân cư tại hệ thống ngân hàng đạt hơn 11,43 triệu tỷ đồng, tăng gần 1,1 triệu tỷ đồng, tương đương 10,6% so với đầu năm.

Riêng trong tháng 8, tiền gửi dân cư tăng ròng gần 214.000 tỷ đồng so với cuối tháng trước, tương đương bình quân khoảng 6.900 tỷ đồng mỗi ngày. Đây là mức tăng đáng kể, đưa tốc độ tăng huy động vốn từ khu vực dân cư lên cao hơn trong những tháng gần đây.

Trong 5 tháng gần nhất, tiền gửi dân cư tăng ròng bình quân 175.000 tỷ đồng mỗi tháng, gấp gần 2,4 lần mức bình quân của 5 tháng liền trước.

Diễn biến này diễn ra khi các ngân hàng đẩy mạnh cạnh tranh huy động vốn. Từ cuối tháng 4/2026, lãi suất niêm yết cao nhất hệ thống, không tính các khoản tiền gửi lớn hoặc khách hàng VIP, tăng lên vùng 7,6-7,8%/năm. Một số ngân hàng triển khai chương trình ưu đãi với lãi suất thực tế từ 8,5-9,5%/năm, không yêu cầu số tiền gửi tối thiểu hoặc áp dụng với khoản tiền khoảng 100-200 triệu đồng.

Lãnh đạo một số ngân hàng nhận định chênh lệch lãi suất giữa tiền đồng và ngoại tệ ở mức hấp dẫn, góp phần thúc đẩy người dân nắm giữ tiền đồng. Cùng với đó, áp lực cạnh tranh nguồn vốn khiến các nhà băng liên tục triển khai sản phẩm tiền gửi và chương trình ưu đãi mới.

Ở khu vực tổ chức kinh tế, tiền gửi đạt hơn 6,34 triệu tỷ đồng vào cuối tháng 8, tăng gần 157.000 tỷ đồng, tương đương hơn 2,5% so với đầu năm.

Tính chung, tiền gửi của dân cư và tổ chức kinh tế đạt hơn 17,77 triệu tỷ đồng, tăng khoảng 1,26 triệu tỷ đồng, tương đương 7,6% so với đầu năm. Tốc độ tăng này thấp hơn mức tăng tín dụng toàn nền kinh tế.

Theo số liệu công bố tại họp báo quý III ngày 7/10/2026, dư nợ tín dụng toàn hệ thống đến ngày 30/9 đạt khoảng 20,75 triệu tỷ đồng, tăng 11,59% so với cuối năm 2025. Trước đó, đến cuối tháng 8, dư nợ cho vay đạt 20,49 triệu tỷ đồng, tăng 10,2% so với đầu năm.

Chênh lệch giữa tốc độ tăng tín dụng và huy động vốn tạo thêm áp lực lên nguồn vốn của các ngân hàng. Trong bối cảnh nhu cầu vốn cho nền kinh tế tiếp tục tăng, giới phân tích dự báo lãi suất huy động khó giảm mạnh trong những tháng cuối năm.

Theo nhóm phân tích Techcombank, việc Kho bạc Nhà nước đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công có thể góp phần giảm áp lực huy động vốn cho các ngân hàng. Tuy nhiên, lãi suất tiền gửi nhiều khả năng đi ngang đến cuối năm do áp lực lạm phát và nhu cầu vốn lớn cho các dự án hạ tầng, đầu tư quy mô lớn.

Phó Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Phạm Thanh Hà cho biết, tính đến ngày 20/9/2026, lãi suất tiền gửi bình quân đối với các giao dịch phát sinh mới ở mức 6,38%/năm, tăng 1,15 điểm phần trăm so với cuối năm 2025. Theo đánh giá của Ngân hàng Nhà nước, tốc độ tăng lãi suất đã chậm lại và mặt bằng lãi suất cơ bản ổn định quanh mức mới.

Ngân hàng Nhà nước cho biết tiếp tục giữ nguyên các mức lãi suất điều hành, đồng thời làm việc với các ngân hàng thương mại, yêu cầu giảm lãi suất tiền gửi đối với giao dịch phát sinh mới có kỳ hạn từ 6 tháng trở lên, giảm lãi suất niêm yết và lãi suất cho vay. Các Ngân hàng Nhà nước khu vực cũng được giao làm việc với chi nhánh ngân hàng thương mại và kiểm tra việc thực hiện.

Dù có chỉ đạo giảm lãi suất, nhiều ngân hàng vẫn duy trì các chương trình cộng thêm lãi suất theo nhóm khách hàng, kênh giao dịch hoặc quy mô tiền gửi thay vì điều chỉnh đồng loạt biểu lãi suất niêm yết.

Ở chiều cho vay, tại cuộc họp về điều hành chính sách tiền tệ những tháng cuối năm, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng yêu cầu các ngân hàng đánh giá lại việc triển khai giải pháp ổn định mặt bằng lãi suất và giảm lãi suất cho vay.

Lãnh đạo Chính phủ yêu cầu các ngân hàng thực hiện thực chất, kịp thời các giải pháp giảm mặt bằng lãi suất, phấn đấu hạ lãi suất cho vay từ 1,5-2% đối với lĩnh vực sản xuất, kinh doanh và các lĩnh vực ưu tiên nhằm hỗ trợ người dân, doanh nghiệp. Đồng thời, các ngân hàng phải kiểm soát nợ xấu, bảo đảm an toàn hệ thống và thực hiện tái cấp vốn với lãi suất hợp lý cho các ngân hàng tham gia chương trình cho vay nhà ở xã hội.