Phát hiện Trung Quốc dùng 9.000 tấn thuốc nổ, san phẳng hơn 370 quả đồi, sườn núi, xử lý 180 triệu m³ đất đá để xây sân bay cấp 4F rộng 1,4 triệu m²
Công trình đồng thời được định vị là một trung tâm hàng không quốc tế của Thành Đô và là sân bay cấp cao trên Hành lang Kinh tế Con đường Tơ lụa.
Nằm cách trung tâm Thành Đô khoảng 50km, sân bay quốc tế Thiên Phủ là một trong những dự án hạ tầng hàng không quy mô lớn được Trung Quốc triển khai trong giai đoạn “Kế hoạch 5 năm lần thứ 13”. Công trình được khởi công vào tháng 5/2016 và hoàn thành sau khoảng 5 năm xây dựng.
Ngày 27/6/2021, chuyến bay thương mại đầu tiên cất cánh, đưa sân bay Thiên Phủ chính thức đi vào khai thác và giúp Thành Đô trở thành thành phố thứ 3 tại Trung Quốc đại lục, sau Bắc Kinh và Thượng Hải có 2 sân bay quốc tế.
Sân bay được xây dựng tại khu vực Giản Dương, phía Đông Nam Thành Đô, nằm giữa địa hình đồi thấp và những thung lũng rộng của bồn địa Tứ Xuyên. Với quy mô lên tới 1,4 triệu m², cảng hàng không này đạt cấp khai thác 4F, mức cao nhất trong hệ thống phân loại sân bay dân dụng của Trung Quốc.
Tại thời điểm xây dựng, công trình được định hướng trở thành trung tâm hàng không quốc tế của Thành Đô, đồng thời giữ vai trò là sân bay cấp cao trên Hành lang Kinh tế Con đường Tơ lụa.
Trước khi các hạng mục nhà ga và đường băng được xây dựng, một khối lượng lớn công việc phải được thực hiện để xử lý địa hình. Tài liệu kỹ thuật về dự án cho biết khu vực xây dựng có đặc điểm địa hình đồi thấp xen kẽ các thung lũng rộng, ranh giới giữa khu vực đào và đắp phức tạp, trong khi chiều dày lớp đất đào, đắp thay đổi đáng kể.
Để tạo mặt bằng cho dự án, công trường đã sử dụng khoảng 9.000 tấn thuốc nổ để xử lý hơn 370 quả đồi, sườn núi. Khối lượng đất đá được đào và đắp lên tới 180 triệu m³, trong đó khoảng 100 triệu m³ được sử dụng để san lấp. Công tác này tạo ra mặt bằng tương đối bằng phẳng để triển khai các hạng mục có yêu cầu nghiêm ngặt về cao độ và độ ổn định như đường cất hạ cánh, sân đỗ và khu vực nhà ga.
Việc xử lý nền móng cũng được triển khai đồng thời. Các phương pháp chủ yếu gồm đóng cọc đá, cọc CFG, đầm động, lu rung và lu chấn động. Do đặc điểm địa chất và địa hình không đồng nhất, công tác xử lý nền được thực hiện trên quy mô lớn trước khi chuyển sang các hạng mục xây dựng phía trên.
Quá trình thi công được tổ chức với lực lượng lớn. Tại thời điểm cao điểm, công trường có trung bình hơn 20.000 công nhân cùng hơn 20.000 lượt phương tiện, máy móc ra vào mỗi ngày. Riêng nhà ga T1 sử dụng 5.409 cọc móng với tổng chiều dài khoảng 72km, khối lượng đất đào tại khu vực này vượt 1,6 triệu m³.
Sau khi hoàn thành công tác tạo mặt bằng và xử lý nền, các hạng mục chính của sân bay lần lượt được triển khai. Giai đoạn đầu gồm 2 nhà ga, 3 đường băng cùng hệ thống sân đỗ và các công trình phụ trợ. Theo Cục Hàng không Dân dụng Trung Quốc, 2 nhà ga có tổng diện tích khoảng 710.000m², đáp ứng nhu cầu khai thác ban đầu khoảng 60 triệu lượt hành khách/năm. Quy hoạch dài hạn của dự án hướng tới 6 đường băng, diện tích nhà ga khoảng 1,2 triệu m² và năng lực phục vụ tới 100 triệu lượt hành khách mỗi năm.
3 đường băng trong giai đoạn đầu có chiều dài lần lượt 4.000m, 3.800m và 3.200m. Trong đó, đường băng cấp 4F có khả năng phục vụ các loại máy bay lớn, bao gồm Airbus A380. Hệ thống đường băng, đường lăn và sân đỗ được xây dựng đồng bộ với nhà ga để đáp ứng lưu lượng khai thác lớn.
Thiết kế kiến trúc của 2 nhà ga lấy cảm hứng từ Thái Dương Thần Điểu, biểu tượng được phát hiện tại di chỉ Kim Sa ở Thành Đô. Hình dáng tổng thể của các nhà ga được tổ chức theo cấu trúc tỏa ra từ khu vực trung tâm, tạo nên hình ảnh mô phỏng 1 biểu tượng chim thần đang vươn cánh. Thiết kế này đồng thời gắn công trình với yếu tố văn hóa đặc trưng của Thành Đô.
2 nhà ga được kết nối với trung tâm giao thông mặt đất (GTC), nơi tích hợp nhiều loại hình vận tải. Hệ thống này cho phép hành khách tiếp cận đường sắt cao tốc, đường sắt đô thị và các phương tiện giao thông mặt đất khác ngay trong khu vực sân bay. Giữa các khu vực nhà ga còn có hệ thống vận chuyển hành khách tự động APM.
Quy mô lớn của công trường khiến việc kiểm soát tiến độ, vị trí máy móc và chất lượng nền móng trở thành một yêu cầu quan trọng. Dự án đã áp dụng hệ thống quản lý thi công số hóa, kết hợp dữ liệu định vị vệ tinh Bắc Đẩu để theo dõi hoạt động trên công trường. Các thông số liên quan đến quá trình thi công nền móng được thu thập và cập nhật phục vụ công tác giám sát.
Sân bay Thiên Phủ bắt đầu khai thác thương mại ngày 27/6/2021. Chuyến bay thương mại đầu tiên do Sichuan Airlines thực hiện, khởi hành từ Thiên Phủ tới sân bay quốc tế Thủ đô Bắc Kinh. Việc đưa sân bay vào hoạt động cùng với sân bay quốc tế Song Lưu đã hình thành hệ thống 2 sân bay quốc tế phục vụ Thành Đô.
Chỉ sau vài năm vận hành, lượng hành khách qua Thiên Phủ tăng nhanh. Theo số liệu do FlyTech CADAS tổng hợp và được truyền thông Trung Quốc công bố ngày 12/4/2025, sân bay đạt 54,906 triệu lượt hành khách trong năm 2024, tăng 22,6% so với năm trước và đứng thứ 29 thế giới về lượng hành khách. Thiên Phủ cũng là sân bay duy nhất tại khu vực miền Trung và miền Tây Trung Quốc lọt vào nhóm 30 sân bay có lượng hành khách lớn nhất thế giới trong bảng thống kê này.
