Thiếu tướng Bộ Công an nói về hành vi phạm tội vụ 'hợp đồng kỳ nghỉ'

Chiều 18/6, Ban Nội chính Trung ương tổ chức hội nghị thông báo kết quả phiên họp thứ 30 của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Tại hội nghị, Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, Chánh Văn phòng, Người phát ngôn Bộ Công an cho biết, trong 6 tháng đầu năm, các cơ quan chức năng đã xử lý 1.985 vụ án với 4.671 bị can liên quan đến các tội phạm về tham nhũng, kinh tế và chức vụ. Theo ông Toản, tinh thần xuyên suốt là đấu tranh không có vùng cấm, không có ngoại lệ; công tác điều tra, xử lý được thực hiện bảo đảm đúng người, đúng tội, góp phần phục vụ hiệu quả cho đầu tư và phát triển.

Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản cho biết, hiện nổi lên hai vấn đề đáng chú ý liên quan đến loại tội phạm này.

Thứ nhất, tình trạng tham nhũng, lãng phí, tiêu cực vẫn tiếp tục xảy ra ở nhiều lĩnh vực. Đây cũng là vấn đề được Ban Chỉ đạo đặc biệt quan tâm, nhất là trong quá trình triển khai các dự án trọng điểm quốc gia, thực hiện chính sách an sinh xã hội và giải quyết thủ tục hành chính công. Theo ông, nội dung này gắn liền với yêu cầu xây dựng bộ máy kỷ luật, kỷ cương và liêm chính.

Thứ hai, tình trạng tham nhũng tại các doanh nghiệp cổ phần và doanh nghiệp tư nhân có xu hướng gia tăng, gây thất thoát tài sản nhà nước. Các vi phạm được ghi nhận ở cả khu vực Nhà nước và khu vực doanh nghiệp tư nhân.

Những hành vi vi phạm phổ biến gồm nhận hối lộ, lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ, tham ô tài sản, vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản nhà nước, vi phạm quy định về đầu tư công và đấu thầu.

Về phương thức, thủ đoạn hoạt động, Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản cho biết nổi lên 5 vấn đề chính.

Thứ nhất là tình trạng cấu kết, móc nối giữa các đối tượng trong cơ quan Nhà nước với các đối tượng ngoài xã hội, hình thành sự thông đồng xuyên suốt toàn bộ quá trình từ đầu tư, đấu thầu, nghiệm thu đến thanh, quyết toán.

Theo ông, các đối tượng đã thâm nhập vào từng khâu của quá trình triển khai dự án, từ đó hình thành các nhóm lợi ích, cài cắm tiêu chí kỹ thuật, nâng khống dự toán công trình, lợi dụng chức vụ, quyền hạn để can thiệp cho nhà thầu trúng thầu, đồng thời sử dụng các đơn vị trung gian và "hệ sinh thái" nhằm che giấu dòng tiền tham nhũng.

Thứ hai là lợi dụng nhiệm vụ được giao trong quá trình cấp phép và giải quyết thủ tục hành chính để thu thêm các khoản phí ngoài quy định, liên quan đến tình trạng tham nhũng vặt.

Thứ ba là lợi dụng nhiệm vụ quản lý tài sản, quá trình cổ phần hóa, tái cơ cấu doanh nghiệp và xử lý tài sản công để thực hiện các hành vi định giá thấp tài sản nhà nước, chuyển quyền sử dụng đất công hoặc bán tài sản không thông qua định giá, đấu giá, gây thất thoát tài sản.

Thứ tư là lợi dụng quá trình chuyển đổi số để che giấu hành vi phạm tội. Theo Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản, đây là xu hướng phổ biến của tội phạm trên thế giới. Các đối tượng thường sử dụng tin nhắn mã hóa, tài sản ảo, hồ sơ điện tử và các giao dịch tài chính trực tuyến để thực hiện hành vi vi phạm.

Thứ năm là lợi dụng các mô hình kinh doanh và loại tài sản mới để chiếm đoạt tài sản, trục lợi. Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản cho biết, điển hình là các mô hình bất động sản nghỉ dưỡng, sở hữu kỳ nghỉ và huy động vốn dự án. Thời gian qua, Công an Hà Nội đã khởi tố 21 vụ án liên quan đến 23 công ty và 187 đối tượng với các hành vi vi phạm theo phương thức này.

Về công tác thu hồi tài sản, Người phát ngôn Bộ Công an khẳng định đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, không chỉ phục vụ yêu cầu tố tụng mà còn nhằm khôi phục, tái sử dụng các nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội.

Ông cho biết, từ tháng 12/2023 đến tháng 5/2026, công an các cấp đã khởi tố, điều tra 6.685 vụ án tham nhũng, chức vụ và kinh tế; thu hồi khoảng 37.522 tỷ đồng, đạt tỷ lệ 57,7%. Trong đó, các vụ án tham nhũng, chức vụ thu hồi được 9.500 tỷ đồng, đạt trên 85%; các vụ án kinh tế thu hồi 28.023 tỷ đồng, đạt 52%.

Bên cạnh đó, nhiều vụ án kinh tế đặc biệt lớn nhưng người vi phạm lại không trực tiếp chiếm hưởng hoặc không còn tài sản tương xứng để khắc phục. Đây là lý do thu hồi tài sản trong các vụ án kinh tế thấp hơn so với các vụ án tham nhũng, chức vụ.

Thiếu tướng Nguyễn Quốc Toản khẳng định Bộ Công an sẽ tiếp tục chỉ đạo các cơ quan điều tra tập trung cao độ cho công tác thu hồi tài sản nhằm khôi phục nguồn lực cho Nhà nước và phục vụ phát triển; đồng thời đẩy mạnh việc truy vết dòng tiền, chuyển mạnh sang các biện pháp bảo toàn, phong tỏa và xử lý tài sản ngay từ giai đoạn đầu của quá trình điều tra.