Thủ tướng khẳng định quyền tài sản của người sở hữu chung cư phải được bảo vệ

Chiều 19/8, tại phiên thảo luận Tổ, Thủ tướng Lê Minh Hưng thông tin về một số định hướng chính sách lớn trong quá trình sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, Luật Nhà ở năm 2023 và Luật Kinh doanh bất động sản 2023.

Đối với Luật Nhà ở, một trong những định hướng quan trọng là Nhà nước tạo điều kiện để công dân thực hiện quyền có chỗ ở hợp pháp, đồng thời từng bước chuyển từ tư duy người dân nhất thiết phải sở hữu một căn nhà sang bảo đảm có nơi ở ổn định, lâu dài.

Để hiện thực hóa định hướng này, chính sách nhà ở sẽ tập trung thúc đẩy phát triển đa dạng các loại hình, đặc biệt là nhà ở cho thuê. Bên cạnh nhà ở thương mại, nhà ở xã hội, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách, cần hình thành nguồn cung nhà cho thuê phù hợp với nhu cầu của công nhân, người lao động, học sinh, sinh viên, cán bộ, công chức và nhiều nhóm đối tượng khác.

Thủ tướng cho rằng, nguồn lực ngân sách Nhà nước khó có thể đáp ứng toàn bộ nhu cầu về nhà ở. Vì vậy, cần huy động mạnh mẽ nguồn lực xã hội, tạo điều kiện để doanh nghiệp và khu vực tư nhân tham gia đầu tư, phát triển quỹ nhà cho thuê.

Nhà nước có thể trực tiếp đầu tư quỹ nhà ở và tổ chức vận hành, hoặc thuê doanh nghiệp tư nhân quản lý, khai thác. Cùng với đó, cần xây dựng cơ chế khuyến khích doanh nghiệp phát triển nhà cho thuê với các hợp đồng có thời hạn dài, có thể 10 năm, 15 năm, 20 năm hoặc lâu hơn, qua đó giúp người thuê có sự ổn định về chỗ ở.

Để thu hút nguồn lực tư nhân, các chính sách về đất đai, tài chính và tiếp cận nguồn vốn dài hạn cần được thiết kế phù hợp. Mục tiêu là hình thành quỹ nhà cho thuê quy mô đủ lớn, bảo đảm chất lượng và được đầu tư đồng bộ về hạ tầng.

Về thời hạn sử dụng nhà chung cư, Thủ tướng cho rằng cần quy định minh bạch, dễ hiểu, đồng thời phân định rõ giữa niên hạn của công trình và quyền tài sản của chủ sở hữu căn hộ.

Theo Thủ tướng, không có công trình nào có thể tồn tại vĩnh viễn. Khi đến thời hạn nhất định, công trình phải được kiểm định để đánh giá chất lượng và mức độ an toàn. Nếu vẫn đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật, công trình có thể tiếp tục được sử dụng; trường hợp không còn bảo đảm an toàn, cần thực hiện cải tạo hoặc xây dựng lại nhằm bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân.

Tuy nhiên, việc công trình hết niên hạn sử dụng không đồng nghĩa quyền tài sản của người sở hữu căn hộ bị chấm dứt. Quyền tài sản gắn với căn nhà phải được pháp luật bảo vệ và được cụ thể hóa bằng những quy định rõ ràng trong luật. Khi xây dựng lại, các nghĩa vụ tài chính liên quan cũng phải được thực hiện theo quy định.

Thủ tướng nhấn mạnh, chính sách sửa đổi cần đồng thời bảo đảm hai yêu cầu: Công trình phải tuân thủ nghiêm các tiêu chuẩn, quy chuẩn về chất lượng và an toàn; trong khi quyền, lợi ích hợp pháp của chủ sở hữu cũng phải được bảo vệ đầy đủ.

Đối với các chính sách phát triển nhà ở, Thủ tướng cũng yêu cầu phải tiếp cận đồng thời cả phía cung và phía cầu. Theo đó, không chỉ doanh nghiệp đầu tư xây dựng nhà ở được hưởng cơ chế phù hợp mà người mua, người thuê nhà cũng cần có chính sách hỗ trợ để tăng khả năng tiếp cận nhà ở.

Về định hướng sửa đổi Luật Kinh doanh bất động sản, theo Thủ tướng, yêu cầu quan trọng nhất là xây dựng một thị trường công khai, minh bạch, lành mạnh và phát triển bền vững. Việc khuyến khích giao dịch qua sàn, thanh toán qua ngân hàng được xem là một trong những giải pháp nhằm tăng tính minh bạch của thị trường.

Cùng với đó, cần xây dựng hệ thống thông tin và cơ chế kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các lĩnh vực như thuế, công chứng, ngân hàng và bất động sản. Thủ tướng khẳng định phải hình thành hệ thống dữ liệu đủ đầy, đồng bộ để Nhà nước có công cụ quản lý và điều tiết kịp thời trước những diễn biến của thị trường.