Thủ tướng yêu cầu nghiên cứu áp thuế nhằm hạn chế đầu cơ, thổi giá bất động sản

Phát biểu kết luận tại phiên họp thứ 5 của Ban chỉ đạo Trung ương về chính sách nhà ở và thị trường bất động sản diễn ra ngày 13/1, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính giao Bộ Tài chính nghiên cứu kỹ các chính sách thuế theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công điện số 03/CĐ-TTg nhằm hạn chế đầu cơ, thổi giá bất động sản, hướng dòng vốn đầu tư vào hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Theo lãnh đạo Chính phủ, nhà ở là nhu cầu thiết yếu, cần đảm bảo quyền tiếp cận bình đẳng cho người dân.

"Cần kéo giảm giá nhà ở thương mại, nhất là chung cư, xuống mức hợp lý, phù hợp sự phát triển chung của đất nước", Thủ tướng nói, thêm rằng chính sách nhà ở thời gian tới phải "lấy người dân làm trung tâm, không để ai bị bỏ lại phía sau".

Theo báo cáo của Bộ Xây dựng tại Hội nghị, năm 2025 cả nước đã chấp thuận chủ trương đầu tư 428 dự án với khoảng 3,8 triệu tỷ đồng.

93 dự án được cấp phép mới (quy mô 37.686 căn hộ) - tăng 17% so với 2024. Trong số này, 88 dự án hoàn thành với khoảng 29.900 sản phẩm, tăng 27%. Tính chung năm ngoái, 300 dự án với trên 108.780 căn đủ điều kiện bán nhà hình thành trong tương lai, tăng 47%.

Về giá, Bộ Xây dựng cho biết căn hộ chung cư tăng 20-30% trong năm 2025, trong đó một số khu vực còn trên 40%, đặc biệt tập trung ở phân khúc trung và cao cấp.

Thời gian qua, giá nhà chung cư liên tục khiến người dân khó tiếp cận được nhà ở. Hồi đầu năm ngoái, Thủ tướng đã từng yêu cầu có phương án thu thuế phần chênh lệch giá giữa giá tính tiền sử dụng đất và giá bán sản phẩm bất động sản của các dự án.

Sau đó, vào tháng 7 năm ngoái, Bộ Tài chính đã đề xuất áp dụng phương thức đánh thuế 20% trên giá trị chênh lệch giữa giá mua, bán bất động sản theo từng lần chuyển nhượng, thay vì mức 2% trên giá bán như hiện nay. Tuy nhiên, sau đó Bộ rút lại đề xuất này khi cập nhật bản thảo dự luật mới.

Hiện tại, thuế hoạt động chuyển nhượng bất động sản của cá nhân vẫn được tính bằng 2% (x) với tổng giá trị giao dịch khai báo. Cuối năm 2025, giải thích về việc vẫn duy trì chính sách này khi sửa Luật Thuế Thu nhập cá nhân, Bộ trưởng Tài chính Nguyễn Văn Thắng nói chưa đủ cơ sở để thu thuế đúng bản chất trên phần lãi chuyển nhượng bất động sản. Theo ông, việc này có thể từng bước thực hiện khi có đủ dữ liệu số hóa gắn dữ liệu trên VNeID.

Để hạn chế hành vi đầu cơ, sắp tới Nghị định 357 của Chính phủ chính thức có hiệu lực kể từ ngày 1/3. Theo đó, hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường bất động sản sẽ được vận hành đồng bộ. Trong đó mỗi bất động sản như nhà riêng lẻ, chung cư, sản phẩm trong dự án sẽ có một mã định danh điện tử riêng

Đây được coi là tiền đề, cơ sở quan trọng để triển khai các chính sách quản lý thuế, hạn chế đầu cơ, minh bạch thị trường trong tương lai. Thông qua dữ liệu định danh, nhà quản lý có thể xác định cụ thể một cá nhân đang sở hữu bao nhiêu bất động sản. Nó sẽ là căn cứ để áp thuế với căn nhà thứ hai hoặc thuế mua bán trên phần lợi nhuận theo thời gian sở hữu (thời gian nắm giữ càng ngắn, thuế càng cao) để giảm tình trạng đầu cơ, lướt sóng.

Bên cạnh việc tạo cơ sở để thu thuế, việc định danh, số hóa dữ liệu bất động sản còn có thể giúp cơ quan quản lý nhanh chóng nắm bắt xu hướng, số lượng giao dịch, qua đó kịp thời đưa ra chính sách khuyến khích hoặc hạn chế phát triển ở từng khu vực. Qua hệ thống này, các trường hợp "thổi giá" nhà đất cũng dễ dàng được phát hiện và xử lý.