Bộ Công Thương sắp thay đổi 'cuộc chơi' trạm sạc điện của VinFast, Dat Bike, Honda, Grab, Petrolimex...
Hiện tại, VinFast, Selex Motors, Dat Bike cùng nhiều doanh nghiệp khác đang phát triển các mô hình hạ tầng sạc với lợi thế lớn nhất thuộc về V-Green. Petrolimex, PVOIL và MWG cũng đã triển khai trạm sạc sau các thỏa thuận hợp tác với VinFast. Honda, Foxconn cũng bắt đầu tham gia lĩnh vực này.
Bộ Công Thương đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về trụ sạc, trạm sạc xe điện, trong bối cảnh thị trường xe điện và hạ tầng sạc tại Việt Nam tăng trưởng nhanh.
Quy định mới được thực thi sẽ tạo ra một bộ yêu cầu thống nhất đối với chất lượng thiết bị, hệ thống cấp điện, mặt bằng, an toàn điện, phòng cháy chữa cháy, đo lường, tính tiền và vận hành trạm sạc.
Theo Bộ Công Thương, riêng 6 tháng đầu năm nay, Việt Nam tiêu thụ 17.536 ô tô điện thuần, vượt số lượng 15.676 xe của cả năm 202 (trong đó xe sản xuất, lắp ráp trong nước chiếm tới 17.482 chiếc).
Sự gia tăng nhanh của phương tiện điện kéo theo nhu cầu lớn về hạ tầng sạc. Một mạng lưới sạc lớn tại Việt Nam hiện đã phát triển khoảng 150.000 cổng sạc, với công suất có thể lên tới 360kW. Thị trường cũng ngày càng có nhiều doanh nghiệp tham gia, từ nhà sản xuất ô tô, xe máy điện đến doanh nghiệp năng lượng, bán lẻ và công nghệ.
Hiện tại, VinFast, Selex Motors, Dat Bike cùng nhiều doanh nghiệp khác đang phát triển các mô hình hạ tầng sạc với lợi thế lớn nhất thuộc về V-Green (thuộc VinFast). Petrolimex, PVOIL và MWG cũng đã triển khai trạm sạc sau các thỏa thuận hợp tác với VinFast. Honda, Foxconn cũng bắt đầu tham gia lĩnh vực này.
Tuy nhiên, tốc độ phát triển nhanh đang tạo ra khoảng trống trong quản lý. Hiện trụ sạc được sản xuất, nhập khẩu và lưu thông theo nhiều hệ tiêu chuẩn khác nhau, trong khi yêu cầu đối với trạm sạc sau khi lắp đặt lại nằm rải rác ở nhiều lĩnh vực như điện lực, xây dựng, PCCC, đo lường, giao thông, môi trường và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Bộ Công Thương cho rằng việc thiếu một quy chuẩn kỹ thuật thống nhất khiến chủ đầu tư, đơn vị thiết kế, lắp đặt và cơ quan quản lý địa phương gặp khó khăn trong việc xác định yêu cầu đối với vị trí ô sạc, nền móng, khoảng cách thao tác, thoát nước, tổ chức giao thông hay giải pháp bảo vệ thiết bị khỏi va chạm.
Quy chuẩn mới vì vậy có thể tạo ra thay đổi đáng kể đối với cách các doanh nghiệp đầu tư và vận hành hạ tầng sạc. Các yêu cầu không chỉ áp dụng cho bản thân trụ sạc mà còn bao quát hệ thống điện, đấu nối, đo đếm, chất lượng điện năng, bố trí mặt bằng, an toàn và vận hành.
Đáng chú ý, dự thảo cũng hướng tới việc chuẩn hóa hoạt động đo lường và tính tiền, qua đó đặt ra yêu cầu rõ ràng hơn đối với các mô hình kinh doanh dịch vụ sạc công cộng.
Về phạm vi, quy chuẩn dự kiến áp dụng với trạm sạc tại khu vực công cộng, nơi trông giữ xe tập trung, trạm dừng nghỉ và các khu vực tương tự. Các trạm đặt bên trong nhà ở, chung cư, trung tâm thương mại hoặc bãi đỗ xe trong nhà sẽ thực hiện theo các quy định liên quan về xây dựng và PCCC.
Với tốc độ phổ cập xe điện hiện nay, việc xây dựng một “luật chơi” kỹ thuật thống nhất được xem là bước cần thiết để hạ tầng sạc phát triển đồng bộ, an toàn và minh bạch hơn. Đồng thời, đây cũng có thể trở thành một bộ lọc mới đối với các doanh nghiệp đang tham gia cuộc đua xây dựng mạng lưới sạc tại Việt Nam.
