Săn lợi nhuận vượt trội trong nửa cuối 2026, các chuyên gia chứng khoán chọn gì?

Trong phiên thảo luận “Tìm kiếm Alpha trên thị trường chứng khoán” tại sự kiện Vietnam Investment Forum 2026 - Summer Summit chiều 11/6, bà Cao Thị Ngọc Quỳnh – Giám đốc Khối Khách hàng tổ chức, Chứng khoán VNDIRECT đã đề nghị các chuyên gia nêu tên một ngành hoặc một cổ phiếu cụ thể để tìm kiếm Alpha trong thời gian tới.

Trả lời câu hỏi, ông Trần Thăng Long – Phó Tổng Giám đốc Chứng khoán BSC lựa chọn nhóm cổ phiếu bán lẻ trong kịch bản thị trường hồi phục tích cực. Trong khi đó, ông Lê Đức Khánh – Giám đốc Phân tích Chứng khoán VPS ưa thích cổ phiếu Cảng Hải Phòng (UPCoM: PHP) cùng nhóm cổ phiếu cao su.

Ở góc nhìn khác, ông Nguyễn Minh Hạnh – Giám đốc Trung tâm Phân tích Chứng khoán SHS cho rằng nhà đầu tư nên ưu tiên các tài sản thu nhập cố định (fixed income) như trái phiếu doanh nghiệp, do có khả năng mang lại mức sinh lời tốt hơn so với thị trường cổ phiếu trong giai đoạn tới.

Theo ông Hạnh, từ nay đến cuối năm 2026, thị trường cổ phiếu khó có khả năng tăng trưởng mạnh, do đó chiến lược phù hợp là chuyển hướng sang fixed income – một nhánh khác của thị trường chứng khoán. Bản thân ông cho biết đã bán toàn bộ danh mục cổ phiếu từ cuối quý I để chuyển sang các tài sản thu nhập cố định.

Ông Hạnh cũng làm rõ khái niệm fixed income bao gồm nhiều công cụ khác nhau. Trong đó, trái phiếu Chính phủ không phù hợp với phần lớn nhà đầu tư cá nhân do yêu cầu vốn tối thiểu cao (từ 50 tỷ đồng) và mức sinh lời hiện thấp hơn lãi suất tiền gửi kỳ hạn 6 tháng, đang ở mức trên 8%/năm. Vì vậy, trái phiếu doanh nghiệp (TPDN) được xem là lựa chọn hợp lý hơn.

Từ tháng 9/2023, TPDN riêng lẻ được giao dịch tập trung tại Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX), mỗi trái phiếu có một mã giao dịch gồm 8 ký tự, bao gồm 3 chữ cái và 5 chữ số. Do đó, thay vì theo dõi các mã cổ phiếu “3 chữ cái”, nhà đầu tư cần làm quen với hệ thống mã “8 ký tự” của trái phiếu doanh nghiệp khi tham gia thị trường này.

Trong 5 tháng đầu năm 2026, tổng phát hành TPDN là hơn 127.000 tỷ đồng, trong đó ngành Ngân hàng và Bất động sản chiếm lần lượt 47% và 43%, với kỳ hạn bình quân tương ứng là 5,5 năm và 3,3 năm. Chất lượng của trái phiếu Bất động sản hiện nay đã cải thiện đáng kể so với giai đoạn khó khăn năm 2022, trong khi các Ngân hàng luôn là nhóm tổ chức phát hành an toàn nhất, luôn thanh toán gốc và lãi đúng hạn.

Tuy nhiên, rào cản lớn nhất đối với nhà đầu tư cá nhân khi tiếp cận TPDN riêng lẻ nằm ở các quy định pháp lý. Theo Luật Chứng khoán sửa đổi năm 2024 và Nghị định 200/2026, nhà đầu tư cá nhân phải được xác nhận là nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp mới được phép giao dịch loại tài sản này.

Cụ thể, điều kiện để trở thành nhà đầu tư chuyên nghiệp là danh mục chứng khoán niêm yết hoặc đăng ký giao dịch có giá trị tối thiểu 2 tỷ đồng, được xác định theo giá trị bình quân trong tối thiểu 180 ngày, không bao gồm phần vốn vay ký quỹ. Điều này đồng nghĩa với việc các nhà đầu tư có quy mô vốn nhỏ hơn sẽ không thể tham gia thị trường TPDN riêng lẻ.

Bên cạnh đó, mệnh giá trái phiếu thường ở mức 100 triệu đồng/trái phiếu, thậm chí có thể lên tới 1 tỷ đồng, khiến số vốn tối thiểu cho mỗi giao dịch tương đối lớn, gây khó khăn trong việc đa dạng hóa danh mục.

Thanh khoản thị trường cũng là yếu tố cần lưu ý. Dù giá trị giao dịch TPDN riêng lẻ đã tăng qua các năm, quy mô hiện chỉ đạt khoảng 6.000 tỷ đồng/phiên, thấp hơn đáng kể so với thị trường cổ phiếu (20.000–25.000 tỷ đồng/phiên).

Ông Hạnh cho rằng thanh khoản là điểm khác biệt lớn: Với cổ phiếu, nhà đầu tư có thể dễ dàng mua bán trên sàn; trong khi đó, với trái phiếu doanh nghiệp, việc tìm kiếm đối tác giao dịch không đơn giản. Nếu tổ chức phát hành chậm thanh toán, nhà đầu tư có thể đối mặt với rủi ro bị “kẹt vốn”.

Do đó, nhà đầu tư chỉ nên cân nhắc TPDN khi mức lợi suất đủ hấp dẫn để bù đắp rủi ro. Ví dụ, nếu lãi suất tiết kiệm khoảng 9%/năm mà trái phiếu chỉ mang lại 10%/năm thì chưa đủ hấp dẫn; nhưng ở mức 13%/năm, cơ hội đầu tư có thể đáng cân nhắc.

Trong bối cảnh hiện tại, phương án an toàn hơn là sử dụng các công cụ thị trường tiền tệ như chứng chỉ tiền gửi ngắn hạn hoặc gửi tiết kiệm với lãi suất quanh mức 8%/năm để bảo toàn vốn, đồng thời chờ đợi các nhịp điều chỉnh sâu hơn của thị trường cổ phiếu.