Toyota bất ngờ bán tháo gần 6 tỷ USD cổ phiếu, rút khỏi 44 doanh nghiệp: Chuyện gì đây?
Tập đoàn Toyota Motor cùng các công ty thành viên lớn đang đẩy mạnh việc bán bớt cổ phần nắm giữ tại các doanh nghiệp khác, trong động thái được xem là bước đi quan trọng nhằm chấm dứt mô hình sở hữu chéo lâu đời, đồng thời tăng thanh khoản cho thị trường chứng khoán Nhật Bản.
Theo các hồ sơ công bố, trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2026, 8 công ty thuộc hệ sinh thái Toyota, bao gồm Toyota Motor cùng các nhà cung cấp linh kiện Denso và Aisin, đã bán tổng cộng 935,3 tỷ yên, tương đương khoảng 5,8 tỷ USD, giá trị cổ phiếu đang nắm giữ tại các doanh nghiệp khác.
Con số này nối tiếp lượng cổ phiếu trị giá 1.140 tỷ yên được bán ra trong năm tài chính trước đó. Như vậy, chỉ trong 2 năm, nhóm Toyota đã thoái vốn gần 2.100 tỷ yên.
Trong năm tài chính vừa qua, các công ty thuộc tập đoàn đã bán cổ phần tại 44 doanh nghiệp, qua đó giảm số công ty mà họ còn nắm giữ cổ phần xuống còn 94, chỉ bằng khoảng 1/3 so với cách đây 4 năm. Mục tiêu của quá trình này là giải phóng nguồn vốn để phục vụ đầu tư tăng trưởng và nâng cao lợi ích cho cổ đông.
Toyota đã bán toàn bộ cổ phần tại Panasonic Holdings cùng một số doanh nghiệp khác. Hãng cũng bán bớt cổ phiếu của KDDI trong đợt mua lại cổ phiếu do tập đoàn viễn thông này thực hiện trong năm nay.
Trong khi đó, Denso thoái vốn khỏi nhà sản xuất chip Renesas Electronics, nhà sản xuất phụ tùng ô tô Aisan Industry, cùng nhiều doanh nghiệp khác.
Aisin cũng bán cổ phần tại Suzuki Motor và nhà sản xuất vật liệu, thiết bị xây dựng Lixil.
Toyota bắt đầu quá trình gỡ bỏ sở hữu chéo từ năm 2023. Xu hướng này tiếp tục được đẩy mạnh trong năm nay khi Toyota Industries được tư nhân hóa trong thương vụ tái cấu trúc do Toyota Motor dẫn dắt. Trong quá trình này, nhiều công ty thành viên đã bán lượng cổ phiếu Toyota Industries mà họ đang nắm giữ.
Ngoài Toyota, Denso và Aisin, các doanh nghiệp khác trong tập đoàn thực hiện thoái vốn trong năm tài chính vừa qua còn có Jtekt, Toyota Boshoku, Toyoda Gosei, Aichi Steel và Toyota Tsusho.
Diễn biến này diễn ra trong bối cảnh cổ phiếu ngành ô tô tại Nhật Bản kém tích cực hơn mặt bằng chung của thị trường, một phần do tác động từ căng thẳng tại Trung Đông. Tính đến cuối tháng 6, chỉ số Nikkei tăng 73% so với cùng kỳ năm trước, trong khi cổ phiếu Toyota chỉ tăng 9%, còn Denso giảm 4%.
Các nhà đầu tư hiện đặc biệt quan tâm đến việc quá trình gỡ bỏ sở hữu chéo sẽ tiếp tục đi xa đến đâu.
Tính đến cuối tháng 3/2026, Denso vẫn nắm giữ 3,45% cổ phần tại Toyota, tương đương khoảng 1.400 tỷ yên, bằng gần 30% tổng tài sản ròng của công ty, theo hồ sơ chứng khoán. Trong khi đó, Aisin sở hữu 1,33% cổ phần Toyota với giá trị khoảng 560 tỷ yên.
Về phía các doanh nghiệp trong tập đoàn, họ không coi các khoản đầu tư vào Toyota là hình thức sở hữu chéo. Tuy nhiên, theo ông Seiji Sugiura, chuyên gia phân tích cấp cao tại Tokai Tokyo Intelligence Laboratory, từ góc nhìn của thị trường chứng khoán, cách các nhà cung cấp xử lý lượng cổ phiếu Toyota mà họ đang nắm giữ vẫn là vấn đề được giới đầu tư theo dõi sát sao.
